Kitlelerin Afyonu

'Mısır'da Futbol Takımları Siyasi Parti Gibidir'

2012-02-03T00:43:00.002+02:00

Futbol stadlarının adının karıştığı pek çok ölümlü felaketin aksine Port Said'de meydana gelen can kaybının temelinde lojistik bir sorun ya da bir inşaat hatası yoktu.

Olayların büyümesine sahada bulunan güvenlik kuvvetlerinin, binlerce taraftarı ayırabilecek sayıda ve güçte olmamasının yol açtığı belirtiliyor.

El Ehli taraftarları ise doğrudan polisi, kendilerini korumamakla suçluyor ve bunun altında siyasi gerekçelerin yattığını öne sürüyorlar.

Mısır polis teşkilatı, Hüsnü Mübarek rejiminin en kilit organlarından biriydi ve geçen yıl yaşanan Arap Baharı eylemleri sırasında göstericilerin doğrudan hedefi olmuştu.

Apolitize toplumun politik takımları

Öte yandan Mısır'da futbol taraftarları genel olarak bir hayli politize olmuş bir grup, son derece örgütlüler ve kolaylıkla harekete geçebiliyorlar.

Taraftarlar geçen yıl Mübarek aleyhindeki gösterilerin ön saflarında yer almış, büyük takımların "ultralar" denilen örgütlü, fanatik taraftar ağları bu hareketlerin öncüsü olmuştu.

El Ehli'nin "Ehlevi" denilen tribün grubu bu kesimin en büyük kollarından birisi...

Guardian gazetesine konuşan Mısırlı futbol yazarı Hazim el Mestikavi 1952 devriminden itibaren Mısır'da siyaset sıkı şekilde denetlendiği ve baskı altında olduğu için futbolun; özellikle de Kahire futbolunun ciddi şekilde siyasileştiğini belirtiyor.

"El Ehli ve Zamalek birer futbol takımı değil, aynı zamanda Mısır'ın en büyük siyasi partileri gibidir" diyor, halkın siyasi tartışmaların yapılamadığı ortamda boşluğu doldurmak için duruşunu, milli duygularını tuttuğu takımla ifade ettiğini belirtiyor.

Mübareke karşı tek yumruk

Zaman zaman birbirlerini Mübarek rejimine yandaş olmakla, yolsuzluklara karışmakla suçlamış olsalar da ezeli rakipler El Ehli ve Zamalek'in taraftarları, geçen yıl Arap Baharı eylemleri sırasında yan yana mücadele ettiklerini söylüyorlar.

Ultraların siyasi profili geçen yılki devrimden sonrada ön planda olmaya devam etti.

Çeşitli takımların taraftar gruplarından bazı temsilciler, Ocak ayı başlarında bir araya gelerek bir siyasi parti bile kurdu.

Adı "Beledi- Memleketim" olan parti, daha geniş özgürlükler temelinde bir siyaset yapacağını vadediyor.

Devam eden devrime destek

Ultralar son aylarda askeri yönetimin sivil idareye geçiş sürecinde ayak diremekle suçlandığı eylemlerde de ön sahnedeydi.

Hatta bazı ultralar son çatışmalarda polise saldırmakla, şiddeti teşvik etmekle suçlandı.

Bu suçlamaları reddeden taraftar grupları varlıklarının sadece protestocularun moralini yükseltmelerini sağladığını savunuyorlar.

Aralık ayında çatışmalar sırasında Muhammed Mustafa adlı bir öğrencinin öldürülmesi ardından desteklediği takım ve taraftarları bir sonraki maçlarına siyah formalarla çıkmış, takımın teknik ekibi özel bastırılmış tişörtler giymiş, tribünlerde yüzlerce kişi panolarla "devrim şehidi" yazısını oluşturmuştu.

Mısır'ın Hüsnü Mübarek sonrası dönemde yeni bir parlamentoya kavuşmuş olmasına rağmen, farklı bir siyasi ortam beklentilerinin gerçekleşmesi büyük oranda yeni anayasa çalışmalarına bağlı.

Futbolun siyasetle bağlantısı ise daha uzun süre devam edecek gibi görünüyor.

haber: bbc türkçe

Tahrir'de Bir Amerikalı: Bob Bradley

2012-02-03T00:41:00.000+02:00

Mısır Milli Takımı'nın ABD'li hocası Bob Bradley, bugünkü protesto gösterilerine katılmış. (via Radwancfc )

Makul Taraftar Olmayacağız!

2012-01-25T12:53:00.001+02:00

Taraftar gruplarından, Altay YSKA, Beleştepe, Boranlar, Buca İstasyon, Dersimspor, Dev Nurtepeliler, Forza Livorno, Halkın Takımı, Sol Açık FenerbahCHE, Şimşekler, Tek Yumruk, Ya Basta! Viva Göztepe, "sporda şiddeti ve düzensizliği önleme yasası"na tepki gösterdi.

Açıklamada, "Egemenlerin normaline karşı anormal olmayı tercih ediyoruz ve endüstriyel futbolun makul taraftarı olmaktansa makul taraftar olmayacağımızı yineliyoruz" denildi.

"Önce şehirlerimizi, sonra mahallelerimizi, sonra da ruhlarımızı ve oyunlarımızı işgal ettiler" denilen açıklamada, 'sporda şiddeti ve düzensizliği önleme yasası' denilen düzenlemenin, makul taraftar yaratmayı amaçladığı belirtildi.

Endüstriyel futbolun patronlarının yasanın kendilerine vuran yerlerini Meclis'te değiştirerek, kendilerini temize çıkardığı kaydedilen taraftar grubu açıklamasında, "Çünkü futbolun sahipleri onlardı. Futbol endüstrisinin patronlarıydılar onlar, tüccarlarıydılar... Bizler ise onlar için sadece satın alanlarız; maç bileti satın alan, forma satın alan ve onlara sonsuz destek olan. Bunları yaptığımız sürece onlar için bir tehlike değil, hatta kar tablolarındaki iştah kabartan verileriz. Ama sesimiz biraz çıktığında, kendimiz olmak isteğimizde düzeltmek için Meclise sundukları yasa bize tüm şiddetiyle uygulanmaktadır" denildi.

Makul taraftar olmayacaklarını ifade eden taraftar grupları açıklamalarında şu ifadelere yer verdi: "Bizi oyunun dışında bırakmaya çalışırlarken, bizi normalleştirmeye çalışırlarken ve bizi endüstriyel futbolun makul taraftarları yani müşterisi yapmaya çalışırlarken hangi takımın taraftarı olduğumuzun ve sevgimizin renklerinin bir önemi yok. Çünkü onlar renk, arma ve sevda ayrımı yapmıyorlar. Bizim için kutsal olan, onlar için rantsal olmaktadır.

Futbola ve tribünlerimize sahip çıkma kararlılığında olan biz emekten yana taraftar gruplarının tüm baskılara, engellere ve yasaklara karşın son sözü direniş, isyan ve mücadele olacaktır. Hangi tarafta olursak olalım, hangi armaya aşık olursak olalım bizi ve tribünlerimizi tehdit eden her türlü baskı ve yasaklara karşı dayanışma içinde tek vücut olacağımız bilinmelidir.

Bu oyunun ve taraftarı olduğumuz takımların gerçek sahipleri olarak haykırıyoruz; egemenlerin normaline karşi anormal olmayi tercih ediyoruz ve endüstriyel futbolun makul taraftari olmaktansa makul taraftar olmayacağimizi yineliyoruz."

Lefter ve Hrant'ın Takımı Taksimspor 70 Yaşında

2012-01-14T22:30:00.000+02:00

Türk futbolunun efsane isimlerinden Lefter Küçükandonyadis'ten Hrant Dink'e, Tenekeci lakaplı Gabris İstanbulluoğlu'ndan Corc Papazyan'a kadar birçok Milli Takım oyuncusu yetiştiren Taksimspor, 70 yaşında.

Yöneticilerinin büyük çoğunluğunu Ermeni vatandaşların oluşturduğu ve onursal başkanlığını Süleyman Seba'nın yaptığı kulüp, geride bıraktığı 70 yılı bir dizi etkinlikle kutlayacak.

Bünyesinde Türk ve Ermeni 400 sporcunun bulunduğu ve İstanbul Amatör 1. Lig'de mücadele eden kulüp, birlik ve beraberliğin de sembolü.

Başkan Garo Hamamcıoğlu, "Sporun başladığı yerde ırk, mezhep gibi ayrılıklar biter. Bizde öyle ayrılık gayrılık yok. Kulübümüz, bu topraklardaki kardeşliğin en iyi örneği." diyor.

Taksimspor, Beden Terbiyesi Genel Müdür-lüğü'nün kararıyla Galatasaray'dan ayrılarak kurulan Ateş-Güneş, Nor Şişli ve Kale kulüplerinin birleşmesiyle 1940 yılında kurulmuş.

Başkan Hamamcıoğlu, kulüpte birçok futbolcunun yetiştiğini, bunların içinde en önemlisinin Lefter Küçükandonyadis olduğunu söylüyor. Hamamcıoğlu, "Lefter abi, lisanslı futbolcu olarak ilk defa 1940-43 yıllarında Taksimspor'da oynadı. Büyükada'dayken bizim eve gelirdi. Onun formasını, havlusunu, ayakkabısını taşımak benim için büyük bir şerefti." diyor. Hamamcıoğlu, Fenerbahçe'ye transfer olan Küçükandonyadis sayesinde Fenerbahçeli olduğunu anlatıyor.

Başkan, 5 kez A milli formayı giymiş Garbis İstanbulluoğlu hakkında ise şunları söylüyor: "Sene 1953. Tenekeci lakaplı meşhur Garbis vardı. Milli Takım formasını 5 kez giymiş bir futbolcu. İsviçre maçında 1-0 yenikken 2 gol birden atarak maçı kazanmamızı sağlamıştı. İnanılmaz bir futbolcuydu." Garbis'in ölmeden önceki son vasiyetiyle ilgili olarak, "Vefatından sonra Ay-Yıldız formalı resminin mezar taşına konulmasını istemişti. Bu son arzusu, yerine getirildi." ifadelerini kullanıyor.

Hamamcıoğlu, Agos Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Hrant Dink'in de 1982-83 sezonunda Taksimspor forması giydiğini aktarıyor. Hrant'ın adının lisans kartında 'Fırat' olarak geçtiğini belirten Hamamcıoğlu, Ödemişspor'la oynanan maçta 1-0 yenik durumdayken beraberlik golünü Hrant'ın attığını kaydediyor.

Hamamcıoğlu, Taksimspor'da yetişen, daha sonra profesyonel takımlara transfer olan daha birçok isim olduğunu belirterek, şunları aktarıyor: "Şimdilerde spor yazarlığı yapan Onur Belge, Metin Türel, Hayri Ülgen, Minas Ara gibi birçok isim bizden yetişti. Türk futboluna damgasını vurmuş bu isimler bizim gururumuzdur.'

haber: ilyas koç/zaman

İşsizler Ordusunun İzlediği Futbol

2012-01-02T13:50:00.000+02:00

Aralık 2011... Senenin en soğuk, en karanlık, kasvetli zamanlarında Londra... İşsiz sayısının 2,64 milyona ulaştığı ülkede Avrupa Birliği’nin yaptırımlarına tepkiler giderek büyüyor. Verilere şöyle bir bakınca, sokaktaki İngiliz’in kızgınlığına şaşırmı yorum. Rekor sayıda işsiz… En son 1994 senesinde böyle kara bir tablo ortaya çıkmıştı. Genç kuşaktaki işsizlik sayısı 1,027 milyon! 16–24 yaş grubunda yer alan gençler arasındaki oran yüzde 22… Geleceğe dair umudu kalmamış insanların kızgın görüntüleri yansıyor sıklıkla ekranlara. Bir zamanlar üzerinde güneşin batmadığı imparatorluk şimdilerde endişeyle bakıyor geleceğe.

Geçtiğimiz günlerde kamu çalışanlarının başlattığı bir günlük grev, ülkedeki genel hoşnutsuzluğu anlatıyor görmesini bilenlere. Gençler arasındaki işsizliği azaltmak amacıyla kurulan “Prince's Trust Youth” vakfının direktörü Martina Milburn, “Binlerce gencin yaşamı işsizliğin pençesinde kâbusa dönüşüyor ve biz bunu sadece izlemekle yetiniyoruz!” diyor ama kelimeler acıları anlatmaya yetersiz kalıyor. Tarihinin değilse bile en azından 1930’lardan sonra karşı karşıya kaldığı en ciddi işsizlik belası, teğet değil delip geçiyor bu diyarlarda.

• • •

Aynı günlerde, İngiltere’nin saygın gazetelerinin birinde Premier Lig’de forma giyen ortalama bir futbolcunun aldığı senelik ücretin futbol tarihinde ilk kez 1 milyon Sterlin’in üzerine çıktığını okuyorum. Diplomasını yeni almış bir doktorun senede ortalama 35 bin, hastanede görev yapan bir hemşirenin 20 bin, öğretmenin 28 bin Sterlin kazandığı, kamu çalışanlarının giderek yükselen enşasyon karşısında kan ağladığı ülkede, futbol giderek zenginliği çağrıştırıyor. 2005-2006 sezonunda Premier Lig’de forma giyen bir futbolcu haftada ortalama 13 bin Sterlin kazanırken, bu rakamın 2010-11 sezonunda 21 bin Sterlin’e yükselmiş olması o zenginliği anlatıyor. 2005 senesinden günümüze, Premier Lig’de forma giyen futbolcuların cebine giren paranın yüzde 62 oranında artmış olması futbolun giderek değişen yüzünü sergiliyor. Ortalama bir çalışanın, senede 26 bin Sterlin kazandığı ülkede, vasat bir futbolcunun o parayı sadece iki haftada kazanıyor olması işin vahim tarafı. Üstelik bu istatistiklerin içine dudak uçuklatan paralar kazanan yıldızlar dâhil değil. Wayne Rooney, Carlos Tevez, Fernando Torres; onlar haftada 200 bin Sterlin’in üzerinde kazanıyor. Manchester City takımının kadrosunda yer alan her futbolcunun senede 3,5 milyon Sterlin’den fazla kazanıyor olması çoklarını rahatsız ediyor aslında.

Arsenal teknik direktörü Arsene Wenger’in, “Bu çılgınlığa son verilmeli!” çağrısı da bu yüzden zaten. Zira, futbol giderek paranın konuştuğu bir zengin eğlencesine dönüşüyor. İşsizler ordusunun ancak ekranlarda izleyebildiği futbol, para kokan statlarda ortalama gelir düzeyinin üstünde olanların, yani zenginlerin doldurduğu tribünler önünde, zenginler tarafından oynanıyor şimdi. Manchester United’ın deli dolu kaptanı, unutulmazı Roy Keane’nin, futbolun değişen yüzünü anlatmak için kullandığı, bir zamanlar çok tartışma yaratmış olan “Prawn Sandwich Brigade” (Karides Sandviç Tugayı) ifadesi günümüz tribün profilini anlatıyor aslında.

Artık maçlara seyrek gelen bilge bir futbol adamının Emirates için kullandığı, “Highbury futbol kokardı; Emirates ise para kokuyor!” cümlesini hatırlıyorum. Doğru söylemişti o bilge adam... Eskiden işçi sınıfının oyunu olarak bilinen ve adına futbol denilen o güzelim oyun, bahis, yayıncı kuruluş ve para üçgeninde giderek bizden uzaklaşıyor...

• • •

Şimdi çok eskide kalmış, bahis sitelerinin, yayıncı kuruluşun, milyon Sterlin’lik futbolcuların, pahalı kombine biletlerin, zenginlerin ağırlandığı locaların bilinmediği zamanlarda Arsenal’ın “North Bank” tribününde... Maça giriş 2,5 Sterlin... İşçisi, öğrencisi, emeklisi, hemen her kesimden taraftarın doldurduğu o eski stat… Belki 60 bin kapasiteli değil, sadece 38.500 ama yine de severdi taraftar o küçük, tarih kokan futbol mabedini. Günlerden Cumartesi olurdu; hava soğuk ama kimin umurunda! Çünkü maçlar sadece o gün oynanırdı. Maç saatlerini yayıncı kuruluş belirlemezdi. Zaten bütün maçlar aynı saate başlardı. Maçın başlamasına yarım saat kala tüm gişeler hâlâ açık olurdu; giriş kuyruğunda 10, bilemedin 15 taraftar bilet sırasını beklerdi. Arsenal metro çıkışının önü buluşma yeriydi. Sonra birlikte yürünürdü Highbury’e. Pahalı arabalar, cipler olmazdı stadın önünde. Takımın ürünlerini satan o küçük mağaza her maçta ziyaretçilerini ağırlardı. Orta yaşlardaki adam, kim bilir kaç zaman önce almış olduğu, sırtında “Tony Adams” yazan formasıyla yürürdü stada. Her sezon formalarını değiştirmezdi takımlar!

Ve onun kahramanı, her transfer sezonunda takım değiştirmezdi. O yüzden alt yapısından yetiştiği takımın en sevilen futbolcularındandı. Ve o yüzden günümüzde bile “Mr. Arsenal” olarak bilinir ve sevilir Tony Adams; o unutulmaz defans oyuncusu, yürekli kaptan... Takımlar sahaya çıkarken, her zamanki tezahürat yankılanırdı tribünlerde. Maç televizyon ekranlarında değil tribünlerde yaşanırdı. Dev ekranlara düşmezdi futbolcuların görüntüleri, çünkü o ekranlar henüz bilinmezdi. Takımların kadroları yankılanırken stat hoparlöründen, ev sahibi takımın taraftarları Tony Adams’ı, Steve Bould’u, Nigel Winterburn’u, Lee Dixon’u, David Rocastle’ı, Paul Merson’u, Alan Sunderland’ı alkışlardı. Astronomik ücretler kazanan yabancılar değil, İngiliz futbolcular çoğunlukta olurdu takımlarda. Henüz Ruslar, Araplar el atmamıştı futbola... Roman Abramovich adını bu diyarlarda kimseler bilmezdi! Zaten Chelsea de 2. lige tutunmaya çalışan öylesine bir takımdı o zamanlarda...

• • •

“Endüstriyel futbol” diyorlar ya şimdi; her şey daha fazla kombine satmak, ürün pazarlamak, her sezon daha fazla para kazanmak, küreselleşen dünyaya açılmak, takımlardan marka yaratmak ve bir sezon önce kazandığını asla yeterli bulmamak…

İşte bu kavramların bilinmediği zamanlarda, futbol işçi sınıfının oyunuydu. İşçisi, öğrencisi, emeklisi doldururdu statları. Tadı kötü bir çorbaya benzeyen, ama nedense vazgeçemediğimiz “Bovril” içimizi ısıtırdı soğuk maç günlerinde. “Karides Sandviç Tugayı” tanımı taraftar profilini anlatmak için kullanılmazdı.

Evet… şimdiki gibi havalı futbolcuların, görkemli statların, zengin taraftarların, pahalı locaların, yayıncı kuruluşların olmadığı zamanlardı: Biraz sade, biraz mütevazı, biraz bizi anlatan, biraz bize dair... O zamanlarda, işsizler ordusunun hayatlarında görmeyecekleri/göremeyecekleri paraları bir haftada kazanan futbolcular henüz bilinmezdi. Ve biz futbolu o eski statlarda, çamurlu sahalarda sevdik…

Şimdi ise işsizler ordusunun stadyuma gidemeyip ancak televizyondan izleyebildiği zengin gösterisi…

Yazı: Ziya Adnan/Birgün

Formasında İsmi Yazılı Olmayanlar Kazandı

2011-11-14T16:17:00.000+02:00

Formalara dikkat. Hırvatistanlı oyuncuların sırtlarında isimleri yok. Türkiye'nin ise hepsinde koca koca isimler yazılı. Sonuç Hırvatistan 3-0 kazanıyor.
Sahadaki oyuncuların hiçbirisini tanımıyor olsaydık kimin gol attığını, kimin koştuğunu, kimin kaleden top çıkardığını bilmeyecek ama gol atamayanları, sahada varlık gösteremeyenleri ve kime küfredilip kimin küfrettiğini gayet iyi bilecektik.
Aradaki fark da bu bir olma, bireyselliklerinden sıyrılıp takımı için mücadele etme mantığın da yatıyordu zaten.

Kadıköy Korsanları

2011-10-28T17:13:00.003+03:00

Fenerbahçe taraftarları Kadıköy'den Beşiktaş'a vapurla giderken..

John Terry'ye Irkçı Küfür Soruşturması

2011-10-28T17:11:00.001+03:00

Londra polisi, Chelsea ve İngiltere milli takımının kaptanı John Terry'nin karşılaşma sırasında bir başka oyuncuya ırkçı küfürler ettiği iddiasıyla soruşturma başlattı.

Terry, pazar günü oynanan maçta Queens Park Rangers'ın (QPR) savunma oyuncusu Anton Ferdinand'a ırkçı saldırıda bulunduğu suçlamasını reddediyor.
Polis, konunun maçın oynandığı Lostus Stadyumu'nun bulunduğu bölgeden sorumlu ilçe emniyeti tarafından ele alındığını doğruladı.
Maçın ardından internette yayınlanan video kaydında Terry'nin QPR oyuncusuna ırkçı küfürler savurduğu öne sürülüyor.
Chelsea'nın deplasmanda dokuz kişi kaldığı maçta Terry maçın hakemi Chris Foy'la da bir kaç kez sert tartışmalar yaşamıştı.
Chelsea ve İngiltere milli takımının oyuncusu yaptığı açıklamada, iddiaların kendisini hayalkırıklığına uğrattığını belirterek, ''Ben böyle şeyleri söylemem, bunları söyleyebileceğimin düşünülmesi de üzücü'' dedi.
Anton Ferdinand'ın herhangi bir şikayetinin olmadığını ve aralarında bir sorun bulunmadığını kaydeden John Terry, ''Galibiyetleri nedeniyle kendisini kutladım. Bana herhangi bir suçlama yöneltmedi, o sırada bir yanlış anlaşılma olduğu çok açık'' dedi.
Anton Ferdinand, Manchester United'ın defans oyuncusu Rio Ferdinand'ın da kardeşi.
Terry, yaklaşık 2 yıl önce milli takımdan arkadaşı Wayne Bridge'in eski nişanlısıyla ilişkisinin olduğunu ortaya çıkmasının ardından kaptanlık görevinden alınmış, kaptanlık pazubandı Rio Ferdinand'a verilmişti.
Ancak geçen sezon sonunda milli takım teknik direktörü Fabio Capello, kaptanlığı Terry'ye iade etti.
Ferdinand ve Terry arasında kaptanlık nedeniyle bir gerilim yaşandığı İngiliz basının spor sayfalarında zaman zaman yer verdiği haberlerden.

Javi Pontes ve Into the Wild

2011-09-16T20:25:00.000+03:00

Javi Poyes yirmi dört yaşında futbolu bıraktığını açıkladı. Sporting Gijon’da forma giyen oyuncu, futbolun kirli olduğunu ve paraya dayandığını söyleyerek, belki de on yıl daha sürebilecek olan endüstriyel futboldaki kariyerini, bu çarka çomak sokarak 24′ünde bıraktı.

Daha fazla kazanmanın, sürekli kar etmeyi dayatan algının kovanını eşeleyen Poyes, çocukluğundaki futbolun artık olmadığını ve ‘endüstriyel futbolu’ yıkıntılarının, yani ‘gösteri futbolu’nun paketlenip satılmasını, oyundan işe dönüşen futbolun küresel kapitalist sömürünün bir parçası olduğunu vurguluyor aslında.

Fakat kapitalizmin futbolunda sömürü sadece paraya dayalı değil. Günümüz futbolunda yaratıcılık kayboluyor ve bu körelmeyle beraber ‘robotlaşmış’ oyuncularda çoğalıyor. Takımların formalarını değiştirmeniz bunu görmeniz için yeterli. Endüstriyel futbolda ‘kazanmak’tan başka hiçbir çarenin olmadığı vurgusu bu dönüşümde en önemli etkenlerden biri. Buna, sporcunun performansını sürekli (aynı zamanda sınırsız?) artırmaya yönelik bütün çalışmalarını da ekleyebiliriz. Yani, sporun tekno-bürokratik niteliği. Aynı zamanda futbolcular, tekno bürokratik sürecin pratikleriyle beraber bio-iktidarın disipline edici tekniklerinin birer nesnesi konumundalar. Bio-iktidarın sporun ve futbolcuların üzerindeki disiplinci iktidarı… Burada, insan bedenini disipline eden, yeteneklerini optimize eden ve daha verimli hale getirerek ekonomik denetimin bir parçası yapan pratiklerden bahsediyoruz. Tabi tahakkümün olduğu yerde direnişin de olduğunu ekleyelim.

Poyes’in bu davranışı bir tarafıyla da, İnto the Wild (Yabana Doğru) filmini hatırlatıyor. Filmdeki karakter gibi nasıl bir ‘karşı’lık izleyeceğini görelim. Poyes, son maaşını almaması ve kendisine teklif edilen para ve otomobili reddetmesiyle biraz filmdeki karaktere benziyor. Filmde parayı reddeden karakterimiz, doğaya yöneliyor medeniyet tarafından daha fazla zehirlenmemek için… Fakat burada bir noktaya dikkat çekelim: karakterimiz doğada yaşarken bile yaşadığı toplumdan bağımsız hareket etmiyor, bunu fikirlerini kazımasından anlıyoruz. Sistemi ve değerlerini reddediyor, fakat yaşadıklarını ona miras bırakarak… Doğaya yönelen karakterimizin mesela, saati kolunda ve zamanla hala işi var. Kalemi de, çakısı da mevcut ve yazıp çiziyor. Burada vurgulamamız gereken; yönetmenin, filmdeki karakterin yaşadıklarını ve yaptıklarını, anne ile babasının ilişkisindeki sorunlara ve bunun çocuklar üzerindeki etkisine bağlaması. Burada sözde sistemden kaçan birey, aslında sistemden değil, anne babasının ilişkisi ve bu ilişkinin etkilerinden kaçmış oluyor ve bu ilişkiyi üreten kapitalizm, eleştiri düzleminden çıkartılmış oluyor. Anne-baba ve çocukluğa indirgenen bir algıyla artık, meseleyi yönetmen başka bir düzleme kaydırıyor ve bunu üreten kapitalizmi düzlem dışına itiyor.

Bu noktada da, artık Poyes’in açıklamalarında kavramları daha dikkatli kullanması gerekiyor. Medyadaki haberlerde tarih eğitimi aldığı ve “Kapital” ile “Kavgam”ı okuduğuyla ilgili bilgi de eklenmiş. Aynı zamanda, Poyes’in bankaları yakmak üzerinden devam eden ve her şeye karşı olduğunu belirten sözlerine baktığımızda radikal bir sistem karşıtı olduğu öne çıkıyor. Fakat önemli olan şeyin bu isyanın nasıl bir düzlemde olduğu ve hangi kavramlarla ifade edildiği. Bireysel kaçışın iktidara direniş mihengi olabilecek noktaların neyi ifade ettiğini sorgulamamız gerekiyor.

Yazı: Osman Bulugil

Ara

2011-07-28T05:30:00.000+03:00

Futbol devam ediyor aynen hayat gibi ama futbolla ilgilenmeye de biraz ara vermek gerek. Futbolu özlemek için eskiden yapacağımız şey sadece liglerin başlayana kadar sabır etmekten ibaretken şimdi futbol endüstrisi ile, medyası ile ve dünyanın dört bir tarafında devam futbol ateşi ile bizlerin peşini bırakmıyor. Bırakalım biraz.

Kitlelerin Afyonu blogu izleyicilerine teşekkürler. Ayrıca bir şekilde bloga girip blogdan bir yudum alanlar da sağolsunlar.

Blog Ağustos sonuna kadar tatile giriyor. O zamana kadar size de önerim biraz kendinizi -başkasını yapamıyorsanız bile- futbol tatiline çıkartın. Görüş. öneri ve paylaşımlarınız için mail adresimiz yanda durucak bu arada.

Bağış Erten'in sözleriyle bitirelim isterseniz: ' Bazen güzelim oyuna da, her türlü spora da biraz olsun ara vermekte fayda var. Peki, ne yapacağız? Kitap okuyacağız, konsere, sergiye gideceğiz. Niye? Dünyayı sadece bir meşin yuvarlaktan ibaret görmemek için. Niye? Olaylara bakarken kızıl ötesini görebilme yetimizi artırmak için.'

Beşiktaşlı'ya Açık Mektup...

2011-07-16T22:14:00.000+03:00

- DAĞHAN IRAK -

Sevgili Beşiktaş taraftarı…

Otuz yıllık hayatımın çoğu seninle beraber geçti. Geçen yıl kaybettiğim anneannemin yorgun zihni Beşiktaş’ın renklerini kızlarının ve torunlarının isimlerinden fazla tuttu zihninde, annemin kalbi bugün hâlâ o renkler için atar.

Benim on beş senesi semtte geçen hayatıma da kokusu sinmiş Beşiktaş’ın. İlk sigaramı Fulya’da antrenman izlerken, sonuncusunu ise altı ay sonra bir İstanbulspor maçında Kapalı’da içmişim. Cebimdeki son paramı İnönü’nün duvarına slogan yazmak için keçeli kalem almaya harcamışlığım, maça girecek para biriktirmek için haftalarca Yıldız’dan Eminönü’ne yürüyerek gitmişliğim var. Bu okuduğun yazıyı BirGün’ün internet sitesine koyan dostum Ufuk şahittir, ne yaptıysak birlikte yaptık. Beşiktaş’ta, Beşiktaş’la büyüdük biz.

Sonra bir gün sen senin kulübünü rehin alan o uzun atkılı adamdan özür diledin, haklı olduğun hâlde, sana “seni istesem iki günde satın alırım” dediği hâlde. O gün yollarımız ayrıldı. Ben bir daha İnönü’ye gelmedim, şampiyonluğu, kupaları kutlamadım, “iki kupayı unutma, vefasızlık yapma” pankartının muhatabı olmamak için. Yine de şampiyonluk yürüyüşünde sana biber gazı atıldığında -ve sen ertesi gün polisten de özür dilediğinde-, başkan korumalarını üstüne saldığında gözüm sendeydi. Yani o tribünler “yeter Demirören yeter” diye inlediğinde de haberim vardı, “çıldırt bizi başkan” diye inlediğinde de… Kulübe hakim olan çürümüş düzenin kafanı nasıl karıştırdığını da gördüm.

Forza Beşiktaş’ta üç gün önce yayımladığın yazıyı gördüm. Her ne kadar içinde öz eleştiri olmasa da umut verdi bana. Öz eleştiri beklentimi, daha önemli meseleler için erteledim.

Her ne kadar içeriğinden, yürütülüş şeklinden ve nereye varacağından emin olmasak da bu şike soruşturması, Beşiktaş’ın kaybettiği değerleri yeniden kazanabilmesi için bir fırsat gibi gözüküyor. Süleyman Seba sonrası Beşiktaş’a yerleştirilmiş ve gırtlağa kadar yükselen borçlarla da değiştirilmesi imkansız hâle gelmiş paranın düzeninden kurtulmak, Beşiktaş’ı yeniden Beşiktaşlılar’ın yapmak için bir şans olabilir önümüzde.

Sen de görüyorsun ki, futbolun sermayesi parayla işleyen bu çarkın şu koşullarda dönmesi için elinden geleni yapıyor, hiçbir şey yokmuş gibi davranıyor. Federasyon, ligi temizleninceye kadar ertelemeye bile yanaşmıyor, senin kulübünün yönetimi de yayın gelirlerinin hesabını yapıp buna çanak tutuyor.

Bir de semte bak bakalım. Akaretler’de kapısında çay içtiğimiz oto tamirhanesi nerede? Gazete kağıdına “köpek öldüren” sardırıp çeyrek kaşar-ekmek eşliğinde Ihlamur’da demlendiğimiz bakkal nerede şimdi? Şimdi onların yerinde bir şişe şaraba bir işçinin bir aylık emeğini feda eden zenginlerin ticarethaneleri var. Akaretler’i o hâle kim getirdi, kulüpteki görevi neymiş, niye birden bire kaçar gibi ayrılmış, bir bak bakalım.

Benim yıllarca yaptığım gibi Yıldız’dan aşağı in, stada yürü. Yürürken de bir düşün bakalım, mabede Şeref Bey isminin verilmesini yıllarca engelleyen belediye başkanı kimdi? Yönetimdeyken neler yaptı? Şimdi stadyumdan “BJK” kaldırılıp inşaat şirketinin ismi konurken, semt kentsel dönüşümün talan objesi hâline getirilirken vicdanı rahat mı? Bir sor bakalım.

Beşiktaş hızla Nişantaşı’laşırken semtin rantı yükseldiğinde taca çıkarılacak olanları, yıllarca her sabah selamlaştığımız küçük esnafın hâlini bir aklına getir. “Nereye gidiyoruz?” diye bir sor, bu semti, bu kulübü kimlere emanet ettik, bir düşün bakalım.

Son on yılda Beşiktaş, semtiyle, kulübüyle “halk”ın olmaktan çıktı, bir avuç zengin çocuğunun oyuncağı oldu. Onların babalarının çok parası vardı, çuvalla para verdi, yine de aldı.

Sen de, ben de biliyoruz ki paranın adaleti yok, hiç olmadı. Biz bu işi paranın saltanatına emanet ettiğimizde, sevdiğimiz kulübü de elimizden kaptırdık.

Şimdi geri alma zamanı. Artık haklı olduğumuz için özür dilediğimiz zamanlar geçti.

Şimdi “halkın takımı”, “halkın mahkemesi”ni kurmalı ve olan bitenin hesabını sormalı. Bu soruşturma olsun olmasın.

Sonundan ne çıkar bilemem, belki bu kirli düzen yüzünden Beşiktaş küme düşer, paranın saltanatından kurtulacaksa düşsün, sevinmek için sevmedin ki zaten sen

Sen Beşiktaş’ı bu semtin sokaklarında başın dik yürüyebildiğin için sevdin.

Bak ne diyor Ahmed Arif;

“Öyle yıkma kendini

Öyle mahsun, öyle garip…

Nerede olursan ol

İçerde, dışarda, derste, sırada,

Yürü üstüne üstüne

Tükür yüzüne celladın

Fırsatçının, fesatçının, hayının…

Dayan kitap ile

Dayan iş ile

Tırnak ile, diş ile

Umut ile, sevda ile, düş ile

Dayan rüsva etme beni!”

* bu yazı ilk olarak BirGün gazetesinde yayımlanmıştır.

'Her Şey Üçkâğıt İse Taraftar Olmanın Manası Ne?'

2011-07-16T14:57:00.000+03:00

Türkiye'de yaşanmakta olan şike skandalı ve operasyonu her geçen gün yeni boyutlar kazandıkça, olayın yalnızca şikeyle sınırlı kalmadığı, çok daha kapsamlı bir problemin yansıması olduğu fikri yaygınlık kazanıyor.
Şike skandalının uluslararası boyutlarını anlayabilmek için, Türkiye'de "Futbol asla sadece futbol değildir" kitabıyla tanınan, Financial Times yazarı Simon Kuper'la konuştuk.

BBC Türkçe: Türkiye'deki şike skandalını küresel boyutta yaşanan şikeler çerçevesinde düşündüğümüzde nasıl bir tablo ortaya çıkıyor?

Simon Kuper: Türkiye'deki şikenin klüp yöneticileri tarafından maçları kazanmak amacıyla örgütlendiği anlaşılıyor. Şu an küresel olarak yaşanmakta olan esas şike eğilimi ise bahisle ilgili.

Bahis dünyasına özellikle Çin, Tayland gibi Asya ülkelerinde büyük para akıyor. Bu merkezden herhangi bir ülkede oynanan maçlarda, Belçika'da ya da Türkiye'de, şike yapılarak bahisten para kazanılması söz konusu oluyor.

Türkiye'de yaşanmakta olan, kulüplerin maçları ayarladığı diğer şike eğilimi ise daha eski bir olgu.
Ben son dönemlerde yetkili kurumların, kumar ve bahis kaynaklı şikelerin yaygınlaşması yapılması sebebiyle, genel olarak şike konusunun üzerine gittiklerini düşünüyorum. Türkiye özelinde yaşanan tutuklamalar, federasyon içindeki iktidar değişimiyle de ilgili olabilir.

Yunanistan örneği

BBC Türkçe:Türkiye'de yaşanmakta olan şike skandalı ve tutuklamalar size en çok hangi ülkedeki durumu hatırlattı?

Simon Kuper: Aklıma ilk gelen örnek Yunanistan.
Orada da kulüplerin yönetiminde olan güçlü iş adamları şike işlerine karıştılar ve polis kovuşturmasını uğradılar.
Bu durumun Yunanistan'da, Türkiye'de olduğu gibi uzun zamandır sürmekte olduğunu düşünüyorum.

Yeni olan şike yapılması değil, şike yapanların üzerine gidilmesi ve yakalanmaları. Ve asıl soru da bu insanları neden şimdi yakalandıkları.

BBC Türkçe: Bu zor soruya sizin cevabınız ne?

Simon Kuper: Dediğim gibi, kumar ve bahisten kaynaklanan şike olaylarının küresel boyutta artması, polisin ve yetkili kurumların bu konuda daha hassas olmalarını doğurdu.

Şike süreci başladığı zaman olaylara karışan türlü türlü insanla karşılaşıyorsunuz. Mafya tipi örgütler de takımlarının kazanmasını isteyen kulüp başkanları da bu işin içinde yer alabiliyor. Türkiye'deki operasyon, ülkenin zenginleşmesi ve kapitalist demokrasinin yerleşmesinin bir sonucu olarak, yolsuzlukların daha az yaşandığı bir ülke haline gelmesiyle de alakalı olabilir.

Sponsorlar, taraftarlar

BBC Türkçe: Türkiye'deki şike operasyonlarına nasıl reaksiyon göstermek gerektiği konusunda bir karmaşa yaşanıyor. Mesela futbola mali kaynak sağlayan sponsorlar bu duruma nasıl yaklaşmalı? Benzer operasyonların yaşandığı diğer ülkelerde nasıl tepkiler gözlemlenmişti?

Simon Kuper: Kısa bir süre önce Juventus kulübünü ziyaret etmiştim. 5 yıl önce yaşanan şike olayı sonucunda küme düşürülmesi sonrasında kulübün halen toparlanmış, kendine gelmiş olduğunu söylemek mümkün değil. Bu tip olaylar kulüplere çok büyük zararlar veriyor.

Ben bu konuda Nick Hornby'e katılıyorum. Bence de şike futbola en büyük zararı veren olgu. Taraftar şiddetinden de, futbolcuların yanlış tavırlar sergilemesinden de daha zararlı bir şey. Çünkü taraftar olarak izlediğiniz maçın gerçek olmadığını, sahte olduğunu düşünürseniz oyuna olan bütün ilginizi yitirirsiniz. Bu insanların futboldan uzaklaşmasını doğurur.

İşte bu yüzden sponsorlar olarak bu konuyu çok ciddiye almanız lazım. Şikenin üzerine öncelikli olarak sponsorların gitmesi lazım. Eğer "ben Fenerbahçe'nin sponsoruyum ve şampiyon olsun da nasıl olursa olsun" diye düşünürlerse olmaz.

"Öncelik temiz futbol olmalı"

Sponsorların öncelikli derdi futbolun temiz bir alan olarak kalması olmalıdır. Çünkü eğer futbol temiz olmazsa, mevcudiyetini varlığını koruyamaz. Bunun yaşandığı iki örnek var aslında: Singapur ve Malezya.

Bu ülkede yaşayan insanları futbolu çok sevmelerine rağmen ulusal lig maçlarını izlemiyorlar, çünkü tüm maçlarda şike yapılıyor.

Çin futbolunun gelişememesinin en temel sebebi çok güçlü bir şike sisteminin varlığı olmuştur. Çinliler de yalnızca dünya liglerinden maçlar izlerler. Türkiye'de de benzer bir şey yaşanması riski gerçekten var.

BBC Türkçe: Taraftar açısından, yaşananlara karşı nasıl pozisyon almak gerektiği konusu daha da karışık.
Mesela Fenerbahçe taraftarlının bir kısmı yürüyüşler yaparak iddiaları kabul etmediklerini gösteriyorlar. Bazı Fenerbahçe taraftarları ise bu sene maçlara gitmeyerek, hem yöneticilerini hem de şikeyi doğuran tüm sistemi boykot edeceklerini söylüyorlar.

Ne dersiniz, taraftarların nasıl bir tavır almaları doğru olacaktır?

Simon Kuper:Juventus küme düşürüldüğü zaman birçok Juventus taraftarı "herkes şike yapıyor ama yalnızca bir cezalandırılıyoruz" diye öfkelenmişlerdi.

Şimdi bazı Fenerbahçelilerin de benzer bir tavırda olduğunu tahmin ediyorum. Bence doğru yaklaşım bu değil.
Bence bir taraftarın "benim takımım şikeyle maç kazanacağı yerde, kaybetsin daha iyi" diyebilmesi lazım. Sadece bu senenin şampiyonluğuna ya da küme düşme meselesine takılmadan şu soruyu sormak lazım: Eğer her şey üçkâğıt ise benim Fenerbahçe taraftarı olmamın ne manası var? Bence taraftarların, futbolun temizlenmesine destek olması gerek, çünkü şike dolu bir futbol saçmalıktır, anlamsızdır. Hatta şike dışında hiçbir şey futbolu anlamsız hale getiremez, ama şike bunu yapabilir.

Bu yüzden taraftara düşen görev, kendi takımının bu işlere karışmaması konusunda net bir duruş sergilemektir.

FIFA-UEFA

BBC Türkçe: Uluslararası futbol alanının en üstünde bulunan FIFA ve UEFA gibi kurumların futbolda yolsuzluğa karşı sıfır tahammül ilkeleri olsa da bu kurumlar sıklıkla farklı yolsuzluk tartışmalarının ortasında kalıyorlar. Bu durumda bu kurumların ülkelerde yaşanan şike olaylarını sorgulayabilecek irade ve meşruiyetleri var mı?

Simon Kuper:Söylediğiniz gibi, FIFA gibi yolsuzlukların yaşandığı bir kurumun, yolsuzlukları önleme yönünde atacağı adımların inandırıcı olacağını düşünmüyorum.

UEFA böyle değil, ama her iki kurumun da yolsuzlukları önlemek için faydalanabileceği kaynakları çok sınırlı.
UEFA'nın bu konularla ilgilenen yalnızca birkaç çalışanı var. Ve bu tabii ki yetersiz. Çünkü şike olaylarının Avrupa'nın tüm liglerinde yaşandığını düşünüyorum. Yani Türkiye istisna değil, genel durumu yansıtan bir örnek.

Avrupa liglerindeki maçlar da şikeler mafya çeteleri tarafından yapılıyor ve bu kişiler karşı çıktığınız durumda işi cinayete kadar götürebiliyorlar. Bu yüzden ciddi bir polis desteğine ihtiyaç var.

UEFA bu konuda Interpol'le çalışıyor ama Interpol kovuşturma yapmayan, küçük bir organizasyon.
Özetle FIFA ve UEFA, bu kadar büyük bir sorun karşısında çok az şey yapıyor. Şimdilerde sorunun boyutunu anladıklarını sanıyorum, ama henüz harekete geçmiş değiller.

Bir diğer zorluk da şikelerin küresel boyutta yapılması sebebiyle takibinin güç olması. Mesela Rus mafyası, Macaristan liginde bir maçın sonucunu etkileyebiliyor, ya da Çin mafyası Finlandiya ligine müdahale edebiliyor. Bu durumda Finlandiya polisi, Çin'de yaşayan bir şikeciyi yakalamaya çalışıyor.
UEFA ve FIFA bu sorunla mücadele edebilecek donanıma sahip değiller, polis bir şeyler yapmaya çalışıyor ama işi zor.

Aslında onlardan çok fazla beklentimiz de olmamalı. Avrupa liglerinin sadece dört ya da beşinde şikeleri önlemek amacıyla çalışan kişiler var. Yani çok çok büyük bir sorunla mücadele eden küçücük bir güçten bahsediyoruz

İbrahim Altınsay: 'Futboldaki Ağalar Oligarşisi Sarsılıyor Ama Yıkılmış Değil'

2011-07-12T13:21:00.001+03:00

Türk futbol tarihinin en geniş kapsamlı şike operasyonu ulusal ve uluslararası kamuoyunda yankı yaratırken, olan bitenleri daha iyi anlayabilmek için bazı sorulara yanıt bulmak gerekiyor.

- Yaşanmakta olan şike operasyonu ne anlama geliyor?

- Operasyon neden şimdi yapılıyor?

- Türk futbolu bugünkü duruma nasıl geldi?

- Türkiye'de yaşananlar dünya futbolu çerçevesinde nasıl değerlendirilmeli?

Bu sorulara yanıt ararken, ilkin, Beşiktaş kulübünde yöneticilik ve spor yazarlığı yapmış olan İbrahim Altınsay'ın görüşlerine yer veriyoruz:

BBC Türkçe: Günlük gelişmelerden, gözaltılardan bağımsız olarak, Türkiye'deki "Şike Operasyonu" ne anlama geliyor?

İbrahim Altınsoy: İlk gözaltılar başladığında kimse neden böyle bir soruşturma başladı diye şaşırmadı. Ama böyle etkin ve derin bir soruşturmanın başlaması beni şaşırttı. Çünkü uzun zamandır futbol hem bu alana havadan giren paranın paylaşılması hem de futbolda üretilen nüfuz gücünün paylaşılması açısında dokunulmaz ve sorgulanamaz bir alan haline gelmişti. Ve burada ciddi güç odakları oluşmuştu. Şimdi anlaşıldığı kadarıyla bu güç odaklarına dokunuluyor.

BBC Türkçe: Soruşturmanın zamanlaması konusu merak uyandırıyor. Soruşturmanın, mesela beş yıl önce değil de, bugün olmasının sebebi konusunda bir tahmininiz var mı?

İbrahim Altınsoy:Bu konuda tahmin yapabilecek durumda değilim ama son çıkan Sporda Şiddet Olaylarını Önleme Yasası'na bir şike ve teşvik primi maddesi eklendi. Daha önce de böyle bir madde vardı ama kovuşturmaya uğruyordu ve Federasyon tarafından sudan cezalarla geçiştiriliyordu ya da zaman aşımı, işe engel oluyordu.

Yeni maddenin eklenmesi savcıları hareket etmek durumunda bıraktı. Sonuçta ortada açıkca tanımlanmış bir suç var. İkincisi de, sanırım siyasi irade, toplumun birçok alanında temizlik harekati yapılırken futboldaki böyle bir dokunulmazlık alanından rahatsız oldu.

Dokunulmazlık alanı

BBC Türkçe: Bu bahsettiğiniz dokunulmazlık alanı nasıl ortaya çıktı? Futbol alanı nasıl dokunulmaz oldu?

İbrahim Altınsoy: Bunun iki sebebi var. Bunlardan ilki bir süre önce futbolun hukukunun, genel hukuktan ayrılıp özel hukuk haline getirilmiş olması. Çünkü genel hukuk yavaş işliyordu, ama futbolda her hafta maçlar var. O yüzden FIFA'nın da teşvikiyle, futbolu sadece federasyonun disiplin kurulu ve itirazları değerlendiren Tahkim Kurulu yönetiyordu.

Bu özel hukuk gelişmiş bir demokrasi kültürü ve gelişmiş bir sivillik gerektirir. Eğer bunlar olmazsa, feodal ağalığa dönüşür. Nitekim birkaç yıl önce yapılan düzenlemeyle, Federasyon, futbolla ilgili herkesin seçtiği değil, büyük klüplerin delegelerinin seçtiği bir organ haline getirildi. Dolayısıyla büyük klüplerin sonsuz yetkili ve sonsuz sorumsuz olduğu bir sistem ortaya çıktı. Neticede, bu özel hukuk herşeyin yapıldığı ama hiçbir şeyin hesabının sorulmadığı bir hukuka dönüştü.

'Derin Devlet gibi'

İkincisi zaten Türkiye gibi sivil denetimin gelişmediği, bağımsız denetim organlarının işlemediği, herkesin dürüst kabul edildiği ama bu dürsütlük kalkanı altında herşeyi yaptığı bir ülkede, yani hukuk ve demokrasinin gelişmediği bir ülkede, bu özel hukukun getirdiği ayrıcalıklar, mafyöz ilişkiler içerisinde sonuna kadar kullanıldı.

Türkiye'de derin devlet nasıl oluştu ya da gözaltında insanlar nasıl kayboldu; bu kadar siyasi cinayet nasıl işlendi diye sorduğunuzda, orada da benzer bir özel hukuk durumu var.

Güvenlik konsepti içerisinde getirilen 'Terörle Mücadele' diye bir hukuk var orada da. Kumar mafyasından uyuşturucuya, Susurluk'taki kamyonun çarpmasıyla ortaya dökülen bütün kirli ilişkiler gerişti, oluştu.

Bunları da biliyordu herkes, ama üzerinde konuşulamıyordu ve bunlara dokunulamıyordu.

Özetle bu özel hukuk ve Türkiye'deki az gelişmiş demokrasi kültüründen oluşmuş, Aykut Kocaman'ın tabiriyle, bu "bataklık", bana sorarsanız "ağalar oligarşisi", şu anda sarsılıyor ama çökmüş değil tabi.

Türkiye dünyanın neresinde?

BBC Türkçe: Türkiye'deki futbol alan yapısı ve durumu itibariyle dünyadaki futbol tablosunun neresine denk düşüyor? FIFA'nın yolsuzluklar konusundaki tavrı sertleşse de İtalya'daki gibi benzer şike olayları da aklımıza geliyor.

İbrahim Altınsoy:Belçika'da yaşandı ya da İngiltere, ki bu alanda en gelişmiş ülke kabul ediyoruz, orada da zaman zaman benzer olaylar gündeme gelebiliyor. Önemli olan bunlara toplumun, kamuoyunun ve kurumların göstereceği refleks.

Yani kötü bir koku geldiği zaman hemen burnumuzu buruşturup kaçıyor muyuz oradan, yoksa burnumuz bu kötü kokulara duyarsız hale mi geldi? Yoksa o kokunun kaynağına gidip kaynağı bütün sistem olarak ortadan kaldırmaya mı çalışıyoruz? Ancak faşist sistemler kendilerini tertemiz, pirüpak, sorunsuz ilan edebilir.

Her toplumda, futbol gibi artık milyarlarca doların girdiği, bahis gibi milyarlarca doların döndüğü bir sektörden bahsediyoruz. Artık atılan bir gol puanların azalıp artması anlamına gelmiyor, milyarlarca doların bir cepten diğerine girmesine anlamına geliyor.

Böyle bir alanın çok iyi denetlenebilir ve çok şeffaf bir yapısı olmalıdır. Yani hiçbir ülke, bizde böyle birşey olmuyor diyemez; ama önemli olan, sistemin bu durumlarda nasıl tepki gösterdiğidir.

'Fenerbahçe küme düşe ne olur?'

BBC Türkçe: Bu durumda, Federasyonun yaşananlar konusunda ne karar alacağı önem kazanıyor, öyle değil mi?

İbrahim Altınsoy: Bence çok önemli değil. Fenerbahçe küme düşse ne olur? Ertesi sene Birinci Lige geri gelir. Fenerbahçe çok önemli ve büyük bir camia. Önemli olan futbol sistemimizin temizlenip yerine âdil, şeffaf ve güvenilir bir düzenin gelmesi. Çünkü artık anlaşılıyor ki, bu sistemin iler tutar tarafı yok.

Zaten hukuki soruşturmalar, suçları takip eder. Yeni bir düzenleme getirmez, suçlu varsa cezalandırır. Ama eğer bu sistem sürekli suç üretecekse buradan varacağımız nokta düzenleyici futbol yasasının yeniden ele alınması ve UEFA kriterlerine uygun, hakkaniyetli, şeffaf ve güvenilir bir futbol düzeninin kurulmasıdır.

Buraya varmazsak bugünküler geçer, yarın başka konularla uğraşmak zorunda kalırız. Ama tabii, bu oyuna ve futbola olan güven sarsıldığı için, o güveni yeniden elde etmek, her seferinde daha fazla zorlaşır.

Şike Soruları.. Şike Cevapları..

2011-07-10T16:07:00.000+03:00

- ERAY ÖZER -

1. Önce en klasik sorudan başlayalm: Neden Fenerbahçe? Bilinmez. Muhtemelen birileri Aziz Yıldırım’ın üzerini çizmiştir. Birileri dediğim seçimle gelip seçimle giden birileri. Bu memlekette siyasi otoriteden icazet almadan operasyon yapılabileceği hüsnüniyetine sahip insanlar değiliz elbet. İktidar o veya bu nedenle düğmeye basılmasına belli ki ses çıkarmamış, hatta belki de destek olmuş. Ama bunun neden bu kadar önemli olduğunu sahiden anlamıyorum. Bir Fenerbahçeli olsam ve eğer eldeki deliller netse diğerlerinin tarih boyunca yediği herzelerden bana ne! Sağa sola para gönderen, hakem atamalarına karışan, disiplin kurulu kararları için federasyon başkanı fırçalayan bir başkanım olmasını istemezdim. Ve samimiyetle söylüyorum, başkalarına ne yaptıkları ya da yapmadıkları umrumda olmazdı. Misal, eğer Yıldırım Demirören’in bu türden ilişkileri ortaya çıksa soracağım en son sorulardan biri “diğer takımlara niye ceza yok” olurdu. Alsınlar götürsünler başkanı, neyse cezası versinler, diye düşünürdüm. Öyle ilişkilerle maç kazanan bir takımın mensubu olmayı asla istemezdim.

2. Operasyon genişler mi? Eğer bu soruyla kasıt “Fenerbahçe etrafında şike ilişkileri içerisindeki başka isimler, başka Anadolu takımları ve futbolcuları da soruşturmaya dahil edilir mi” ise cevabım: Evet. Ama yok Galatasaray’ın, Beşiktaş’ın veya Trabzonspor’un bu halkaya dahil edilip edilmeyeceğini soruyorsanız fazla iyimser olduğunuzu söylerim. Bu saatten sonra böyle bir hamle bekleyemeyiz.

3. Fenerbahçe küme düşürülür mü? Kişisel kanaatim: Muhtemelen evet. Zaten ben “Yapılanlar kulübü bağlamaz, kişisel girişimler ve kişisel suçlardır” diyenleri hiç anlamıyorum. Nasıl yani? Aziz Yıldırım babasının hayrına mı federasyona baskı yapıyor? Ayrıca kulüp dediğiniz şey insanlardan oluşan bir şey değil mi? İçinde insan olmayan Fenerbahçe kime ne anlam ifade eder ki? Yani ortada kulübün menfaatine ilişkin bir suç varsa, bu suç bireyseldir demekten daha saçma bir şey olabilir mi? E, o zaman tribünden küfür edilen maçlar için de aynı şey geçerli. 20 bin “bireysel suçlu” tribünde hep birlikte küfür ediyor diye niye kulübe ceza kesiliyor, saha kapatma cezası veriliyor? O da kişiye ait bir suç ve kulübü bağlamaz diyebiliyor muyuz? Hayır!

4. Futbol Federasyonu bu işin neresinde? İşte bu en kritik soru. Bence orta yerinde. Mahmut Özgener’in Aziz Yıldırım’la girdiği ilişki ne kadar çirkin bir ilişkidir. Kamuoyu önünde aralarına kara kedi girmiş gibi davranırken üçüncü şahısların telefon hatları üzerinden büyük aşk yaşıyorlarmış meğer. Özgener’in yeniden aday olmamasını bu son operasyondan bağımsız düşünemeyiz. Belli ki siyasi otorite operasyondan haberdardı ve Özgener’den elini çekti. Belli ki tam da bu yüzden Aziz Yıldırım’ın arkasında durduğu Göksel Gümüşdağ’a destek verilmedi. Ve gelelim en can alıcı kısma: Belli ki Mehmet Ali Aydınlar ismi tam da bu operasyon nedeniyle ortaya atıldı. Bu fikri ilk yakın bir arkadaşım söyledi: “Fenerbahçe’ye cezayı iyi Fenerbahçeli bir ismin başkanlık koltuğunda oturduğu bir federasyonun vermesini istediler” dedi. Çok mantıklı. Aydınlar’ın daha düne kadar adı bile geçmezken apar topar başkanlık koltuğuna oturtulmasının altında bu operasyonun yatması kuvvetle muhtemel. Fenerbahçe’yi Galatasaraylılığıyla tanınan birisinin küme düşürdüğünü düşünsenize, yer yerinden oynardı.

5. Bütün bu operasyonlardan sonra futbolun değeri düşer mi? Düşer. Düşsün de zaten. Futbolun bu memlekette değeri olduğuna mı inanıyoruz? Papatyam dizisinin Şampiyonlar Ligi yarı finalinden daha çok tercih edildiği bir ülkede marka değeri, futbolun değeri gibi kavramlar üzerinden tartışmak sahiden komik oluyor. Bizde kulüplerin değeri var sadece. Aynı kulüp renklerini karıncalara giydirip karınca yarıştırsak futboldan daha çok izlenir. Tam da bu yüzden üç İstanbul kulübünün üzerindeki abartılı yaldızların dökülmesi biraz da iyi oluyor aslında. Sadece renklere aşık olanlar gitsin, oyunu gerçekten sevenler kalsın!

6. Sonuçta ne olur? Hiçbir şey olmaz. Hayat devam eder. Sadece bundan sonra öyle telefonlarda rahat para pazarlığı yapmak biraz sıkar. Bir arkadaşım bu son operasyondan sonra Süper Lig’de oynayan ve daha önce teşvik primi aldığını kabul eden bir futbolcuya sormuş: “Bundan sonra alır mısın?” Çocuğun rengi kaçmış, “Allah korusun abi, içeri alıyorlar” demiş. Futbolun efendileri “kral biziz, bize kimse bir şey yapamaz” diye ortalıkta gezinmekten vazgeçer. Ha, mafya futboldan elini eteğini çeker mi? O biraz zor. Ancak bu soysuzlukları gözümüze gözümüze sokarak yapmaktan imtina ederler, hepsi bu!

* bu yazı ilk olarak BirGün gazetesinde yayımlandı.

Bülent Uygun: İstanbul'da Laila Karakolda Ayna!

2011-07-09T15:03:00.000+03:00

Sivasspor teknik direktörlüğü yaptığı dönemde Süper Lig'de bazı takımların şike yaptığını ima ederek "5 yerim 7 yerim 6 yemem; 7 yerim 9 yerim ama 8 yemem" cümlesini kuran Bülent Uygun'un şike davasından kaç sene yiyeceği merak ediliyor. Hal ve hareketleriyle, ettiği beylik laflarla pek çok futbolseverin antipatisini kazanan Uygun, özellikle Sivasspor ile yakaladığı çıkış sonrası medyayı kullanarak gerçekleştirdiği milliyetçi-muhafazakar kesime 'selam çakan' söylemleriyle hatırlanıyor.

O Şimdi Mahkum
Fenerbahçe'deki futbolculuk döneminde attığı her golden sonra tribünlere koşarak 'asker selamı' vermeyi ülke siyasetine bir gönderme bağlamında uygun gören Uygun, teknik direktörlük günlerinde ise milliyetçiliğinin yanına ağır bir din sosu da katmıştı. Öyle ki, geçtiğimiz sezon maç sonrası basın toplantısına 'selamın aleyküm' diye girecek kadar şoven, yine Sivasspor'un Süper Lig'deki geçmiş başarısı sırasında işin sırrını kendince özetleyen 'İstanbul'da Laila; Sivas'ta la ilahe illallah" cümlesini kuracak kadar pervasızlaşmıştı.

Öte yandan, taraftarına ve sevenlerine 'maneviyat' aşılamayı pek seven Uygun'un ismi bugüne kadar pek çok etik ve yasadışı kirli işlerle birlikte anıldı. Örneğin; Eskişehirspor'u çalıştırdığı dönemde talimatlara aykırı olarak, futbolcu menajerliği yaptığı suçlaması ile PFDK'ye sevk edilmişti! Yeraltı dünyasının bilindik bir ismiyle olan samimiyeti ise cabası. Bülent Uygun, Sedat Peker'e ait "ozturkler.com" adlı bir internet sitesine köşe yazarı olmuştu. Veli Küçük sitenin açılışında ‘Türk birliği mutlaka tecessüs edecektir. Asil Türk milletinin yolu Tanrı Dağları’ndan, Ergenekon'dan geçecek. Globalleşmeye ve Avrupa Birliği'ne karşı değiliz. Ancak onurluca girmek istiyoruz. Yalvarmayacağız’ diye konuşmuştu. UyguN, son yaşanan şike olaylarında ise tutuklu yargılanacak. Uzun lafın kısası, o 'Asker Bülent' şimdi mahkûm.

Ego Patlaması
Bülent Uygun, Sivasspor ile yakaladığı başarılı grafik sonrası 'işin sırrı'nı Hikmet Karaman vari '3-5-2 dili'yle değil de kendine has üslubuyla açıklıyordu. Ligde hiçbir takımın kendileri gibi olmadıklarını anlatan Uygun, yaşayan efsane basketbol insanı Aydın Örs ile sık sık görüşüp basketboldaki savunma taktiklerini futbola uyarladığıyla böbürleniyordu.

Uygun kendi yarattığı dahiyane(!) sistem için 'huni sistemi' diyordu. Uygun bununla da kalmamış ve Arsenal'in Fransız teknik direktörü Arsene Wenger'e Sivas'tan hodri meydan demişti: "Arsenal teknik direktörü Arsene Wenger, 1 milyar dolarlık takıma sahip olacak ve gelecek sivasspor'u 3-0, 4-0 yendiği zaman dünyanın en büyük hocası olacak. Gelsin, Sivasspor ile beraber Arsenal'i 3-0, 5-0 yensin o zaman ben ona dünyanın en büyük hocası diyeyim. Buraya gelsinler, çalışsınlar da onları o zaman göreyim."

yazı: kemal ılıkkan/birgün

Almanya'da “Kadın” Devrimi

2011-07-08T14:11:00.000+03:00

- DAĞHAN IRAK -

Almanya'da kadınlar futbolu, kadınları, çocukları, eşcinselleri ve futbolun erkek egemen yapısından sıkılan diğer herkesi futbolla barıştırdı ve stadyumlara taşıdı. Şimdi Alman futbolunda her yerde kadınlar var. Bu devrimin sırrı ise okullarda ve mahalle sahalarında...

FIFA Kadınlar Dünya Kupası'na ev sahipliği yapan Almanya'da şu anda kadınlar futbolunun büyük bir hakimiyeti var. Toplumun farklı katmanları bu yeni oyuna fazlasıyla sahip çıkmış ve yeni bir trend yaratmış durumda... Peki bu büyük dönüşüm nasıl doğdu?

Cevabı aslında 2006 Erkekler Dünya Kupası ev sahipliğinde aramak gerekiyor. Almanya'nın düzenlediği kupa, ülkede futbol hakkındaki pek çok tabuyu yıkma aracı oldu. Almanya'da daha önce futbol dünyasının çok da içinde görülmeyen göçmenler ve kadınlar, bu kupayla beraber görünmez duvarı yıktı ve paradigmanın değişmesi için ilk ışığı yaktı. Farklı kökenlerden genç oyuncuların bir arada oynadığı dinamik ve “multi-kulti” Alman takımı hem kadınları, hem de göçmenleri ekranlara ve stadyumlara çekmeye başladı. “Die Mannschaft” dünya üçüncülüğüne yürürken sokaklarda kutlama yapanlar arasında kadın-erkek Almanlar, Türkler, Afrikalılar, Polonyalılar da vardı. Ülkede yıllarca “bir avuç beyaz adam”ın tekelinde olan futbol, artık herkesin olmaya başlamıştı.

2006 Aralık'ında avukat Theo Zwanziger'in Almanya Futbol Federasyonu (DFB) başkanlığına getirilmesiyle bu trend iyice hızlandı. Zwanziger başkanlığındaki yönetim Alman futbolunda göçmenlere ve kadınlara karşı var olan tabuları yıkmak için çok uğraştı. Kadınlar futbolu hiç olmadığı kadar destek görürken, altyapılarda göçmen oyuncuların sayısı giderek arttı. Daha katılımcı, herkesin var olabildiği ve en önemlisi herkesin ayağının topa değebildiği bir sistem yaratıldı. Zwanziger, bu süreçte hiçbir zaman Türkiye Futbol Federasyonu'nun eski başkanı Mahmut Özgener'in salık verdiği gibi “görünmez” olmadı. Tam tersine Üçüncü Lig'de oynayan takımların mahalle sahalarından ulusal televizyonlara kadar her yerde göründü ve yeni Alman futbolunun sözcülüğünü yaptı. 2011 FIFA Kadınlar Dünya Kupası ev sahipliği alındığında ise sahneye iki popüler ismi daha çıkardı; ülkede futbolun imparatoru ve imparatoriçesi sayılabilecek Franz Beckenbauer ve Steffi Jones.

OKULLARDAN YÜKSELDİ
Kupaya kadar olan süreçte DFB, kadınlar futbolunu yalnızca tepeden değil, alttan da desteklemeye karar verdi. Okullarda ve kulüp altyapılarında ilkokul çağındaki kız çocukların futbolla tanışması ve futbolu sevmesi için çalışmalar yapıldı. Bu çalışmalarda zaman zaman milli takım oyuncuları da görev aldı. Geçtiğimiz yıl yapılan ve Dünya Kupası'nın provası sayılabilecek 20 yaş altı Kadınlar Dünya Kupası'nda çocuklar otobüslerle okullardan maçlara taşındı. Hem maçlar 20 bin kişi ortalamaya oynandı, hem çocuklar hayatlarında ilk defa stadyum tecrübesi yaşadılar. Ve bugüne gelindi...

Şu anda Almanya'da kadın futbolunda lisanslı oyuncu sayısı iki milyon civarında, bunların çoğu küçük yaşlarda. Bu rakam, Türkiye'de kadın-erkek her branştaki sporcu sayısından fazla. Bu futbolcular ve aileleri beş milyon civarında kişinin kadınlar futboluyla ilgilenmesi anlamına geliyor. Bu tüm reklamverenler, sponsorlar ve medya için bulunmaz bir nimet. Zira bu beş milyonluk kitlenin büyük bölümü, daha önce futbolla fazla ilişkisi bulunmayan, maçlara gitmeyen bir kitle, yani yeni bir pazar. Berlin'deki açılış maçında 73 bin seyirci, ortalama 100-120 avroluk (250-300 lira) biletleri tüketirken, büyük çoğunluk maça ilk kez giden ailelerdi. Bu aile profili, aslında futbol sermayesinin yıllarca ulaşmak isteyip başaramadığı bir kitleyi temsil ediyor. Sermaye, İngiltere'de, Türkiye'de ve pek çok başka ülkede bu kitleyi futbol pazarına çekebilmek için sadık futbol taraftarını stadyumlardan kovmayı denedi ancak Almanya'da çözüm hiç beklemedikleri şekilde kucaklarına düştü. Ünlü Alman futbol dergisi 11 Freunde'nin kadınlar futbolu edisyonu “11 Freundinnen”in yayın yönetmeni Jens Kirschneck, “bu fırsatı gözden kaçıramazlardı” diyor.

Almanya'da kadınlar futbolunun stadyumlara ve futbol ortamına çektiği bir başka kitle ise LGBTT bireyleri ve grupları içeriyor. Kupadan bir gün önce lezbiyen, gey, biseksüel ve transseksüellerin geleneksel “onur yürüyüşü” yapılırken, ağırlıklı tema futboldu. LGBTT dernekleri ve katılımcı gruplar bu yürüyüşte “Çeşitlilik için Fair Play” ve “Biz de futbol oynayabiliriz” sloganlarını kullanırken, kupa organizasyonuna da sahip çıktılar. Bugüne kadar erkek egemen ve maço futbol ortamı kendisi dışındaki herkesi meşin yuvarlaktan uzak tutmuştu. Kadınlar futbolu ise tam tersine herkesi, ayrım yapmadan içine katmaya hazır bir ortam; futboldaki pek çok tabuları yıkmanın giriş kapısı. Kadınlar futbolu, herkesin var olabildiği yeni bir futbol dünyasını temsil ediyor.

*Katkıları için Goethe Enstitüsü'ne ve fotoğraflar için Four-Four-Two Dergisi'nden Hilal Gülyurt'a teşekkür ederiz.

not: bu yazı ilk olarak BirGün gazetesinde yayımlanmıştır.

Federer'in Futbol Antrenmanı..

2011-07-07T14:18:00.001+03:00

Roger Federer tenis sahasında top oynuyor. Federer İsviçre'nin başkenti Bern'de düzenlenecek olan Davis Cup öncesinde antrenman yapıyor. Kortta daha dinamik ve çevik olmanın yollarından biri de bu olsa gerek.

Şişik Topun Havası

2011-07-07T13:51:00.000+03:00

- TANIL BORA -

Türkiye'deki büyük şike operasyonu, büyük bir 'Futbol sadece futbol değildir' dersi. Keşke sahiden ders olabilse. Ve tabii şike de sadece şike değildir.

Futbola bakışın muhtelif zaviyeleri var biliyorsunuz. Futbol yorumculuğunun ayrı dalları var… Analitik geometriciler var, dizilişleri okur, oyunun ultrasonunu çeker. Datacılar, istatistik dökümlerle beşe iki çevirirler. Bahisçiler en büyük skorseverlerdir, neticeler onların Hatice’si olmuştur. Sosyal bilim yutmuş olanlar, futbolun sosyal olgularına bakarlar. Folklorcular ve ‘Kârhanede Romantizm’ yapanlar, hikâye okur gibi içine düşerler futbol sahnelerinin.

Şimdi önümüzde bir polisiye roman var. E malûm, iyi polisiye iyi edebiyattır. ‘Futbolun içinde bu da var’!
Futbolun içinde bunun da, yani şikenin, manipülasyonun, mafyavari ilişkilerin, envai çeşit polisiyenin de olduğunu zaten bilmez değildik. Herkesin bildiği sırlardan biz saflar dahi haberdardık. Bazılarıysa işin neredeyse özünün bu olduğuna inanmış gibidirler. Falan topçuyu ‘mamalamışlar’, şu maç bağlanmış, şu hakem ayarlanmış… Bunları data kesinliğinde konuşur, sahadaki oyunu bu dalaverelerin formalitesi sayarlar. Bugün onların bayram günü. Futbol sahnesi, ‘olay yeri inceleme’nin sarı bantlarıyla sarılmış durumda.

Lâkin oynananın her zaman esasen bir manipülasyon maçı olduğunu düşünenlerle, kafadan komplocularla da bu işler çözülmez. Çünkü onlar bunları zaten doğal sayarlar. Onlar, ‘Fenerbahçe’yle oyun oynamak çok tehlikelidir’ kafasındadırlar. Fenerli olmayanları da öyledir. (Başka ‘büyüklerin’, kesat bir sezon geçirmeleri ‘sayesinde’ vukuatsız kaldığını gayet iyi biliyorlardır örneğin.) Kimsenin ilk taşı atacak halde olmadığının bilinciyle, ‘denge’ gözetirler.

Komplo zihniyetinin içinden bakıp göremediğini, folklorcu-romantik bakış daha iyi fark edebilir. Sadece ve sadece şu pederşahi hitap biçimleri, şu ‘Başkanım’lar, protokol tribünü zevatının şu muhabbeti, bize çok şey söyler. Sadece tekinsiz işlerin değil, her şeyin her şeyin nasıl şeffaflıktan uzak, nasıl dar ilişkiler içinde yürütüldüğünü… Futbol âleminin, hukukî, malî, her açıdan nasıl olağanüstü imtiyazlarla kollandığını, böyle bakarak fark edebiliriz. Gerçekten değişecekse, gerçekten ‘bir daha asla’ ise, ancak bu iktidar kültürünün değişmesiyle olabilir. Biraz da bunun idrakine yarasa, ne güzel olur.

Bu şike soruşturması, ister istemez Susurluk ve Ergenekon’u hatırlatıyor. Futbol dünyasındaki ‘karanlık’ ilişkilerin ürkü dolu bir suskunlukla geçiştirilmekten çıkıp üzerlerine gidileceği, gayrinizamî iktidar yapılarının çökertileceği (veya bari hırpalanacağı) umudunu yeşertiyor. Susurluk ve Ergenekon soruşturmalarındaki endişelerle beraber... Somut bir sonuca varılacak mı yoksa sündürülecek mi? Somut vakaların teşhiri, bir zihniyetin teşhirine de yarayacak mı?

Ayrıca futboldaki manipülasyon şebekesinin, doğrudan doğruya Susurluk ve Ergenekon’da ucu görünen güç ilişkileriyle rabıtasını unutmayalım. Mecazen değil ‘direkman’ Ergenekon bağı da var! Tam da bu nedenle, ‘bu işlerle’ salimen hesaplaşabilmek için, 2005’teki şu meş’um İsviçre maçı rezaletiyle enine boyuna hesaplaşmak gerekir. ‘Kartaca yıkılmalıdır’ımız odur.

Fenerbahçe’nin küme düşürülmesini tasavvur etmek, bunun sadece konuşulması bile, Genelkurmay’ın Milli Savunma Bakanlığı’na bağlanması fikrinden daha fantastiktir bu memlekette. Türkiye liginden bir Avrupa kupası şampiyonu çıkmasından, oligarşik blok dışında bir takımın lig şampiyonu olmasından sonra, memleket futbolunun ‘asrîleşmesinin’ en büyük olayı bu olabilir: Bir büyüğün küme düşürülmesi veya ‘gerçekten’ ağır cezaya çarptırılması. ‘Adamlar Juventus’u düşürdü!’ hayranlığına kapılmış Garbiyatçı fanteziyi tatmin etmek, ‘Bakın artık bizde de oluyor’ gururunu şişirmek için değil elbette. Hep söylendiği gibi, gayet yalın: ‘Gerçekten bir şey varsa…’ İşte o zaman, gerçekten…

Futbola bir de ekonomist bakış var biliyorsunuz. İlk günden, harıl harıl ‘pasta’nın ne kadar ufalacağını hesaplamaya giriştiler. Endişeli gözlerle, marka değeri kaybına karşı uyarıyorlar. Hileli malın marka değeri ne olur? Hem söyleyin, futbolun şişik topunun biraz havasının alınmasına ihtiyacı yok mu?

ÜNİBJK İsyan Ediyor: Kombine Mi, O Da Ne?

2011-07-02T16:36:00.003+03:00

St. Pauli: Başka Bir Dünya

2011-07-01T13:34:00.002+03:00

Bir takım düşünün, küme düşmesi kesinleştikten sonra evinde sezonun son maçına çıkıyor, lâkin takımın küme düşmüş olması taraftarları pek de etkilemiş gibi görünmüyor. Taraftarlar maç öncesi stat etrafında rakip takımın taraftarlarıyla kol kola eğleniyor, çocuklar kendileri için kurulan oyun alanında iki takımın da formalarını giymiş halde oynuyor. En ateşli taraftar grubu, hazırladıkları, "Hangi ligde oynadığın fark etmez, her zaman yanındayız" yazılı pankarttaki son rötuşları yapıyor. Maçın başlamasına yarım saat kala her maçta olduğu gibi tribünler tıklım tıklım dolu ve müthiş bir şenlik havası ortama hâkim.

Stadın ortasında tüm takım, teknik heyet ve yöneticiler, sezon sonunda takımdan ayrılacak kiralık oyuncular ve başka bir takımla sözleşme imzalayan teknik direktör için veda töreni düzenliyor. Kulüp başkanı yaptıkları hizmetlerden ötürü, taraftarların coşkulu tezahüratları eşliğinde ufak hediyelerle teşekkürlerini sunuyor. Bu ufak organizasyondan sonra artık maçın başlaması için her şey hazır. Ve hakemin başlama düdüğüyle birlikte taraftarlar da küme düşmüş takımlarını ateşlemek için müthiş bir desteğe başlıyor. Ama takım, hazırlanan bu olağanüstü atmosfere rağmen maça hiç iyi başlamıyor ve sezon boyunca oynadığı en kötü futbolu sergileyerek ilk yarının sonunda soyunma odasına 2-0 mağlup gidiyor. İkinci yarıdan umudunu kesmeyen taraftarların takıma desteklerinde hiç bir azalma yok. Ancak ikinci yarı ilk yarıdan da beter. Peş peşe yenilen üç golle durum 5-0 oluyor. Sonrasında atılan bir gol skoru 5-1 yapıyor ve sanki takım galibiyeti getiren golü atmış gibi tribünlerden sevinç çığlıkları yükseliyor. Bir anlık bu sevinç anının tadını sonuna kadar çıkartmak için ellerinden geleni yapıyorlar. Tabii bu sevinç de fazla sürmüyor. Yenilen üç gol daha; skor 8-1. Skorboard tarihin en ağır yenilgilerinden birisini gösteriyor ancak tribünlerde tek bir kişi bile yerini terk etmeden, takımdan ayrılacak teknik direktörü uğurlamak için bekliyor. Alkışlarla iki takım oyuncularını da soyunma odasına gönderen taraftarlar, teknik direktörü yanlarına çağırıyor. Tek tek tüm tribünleri dolaşan teknik direktör, gösterilen bu vefa dolu sevgiyi gözyaşları içinde selamlıyor. Rakip takım taraftarları da bu organizasyonun içinde ve onlar da teknik direktörü ayakta alkışlayanlara katılıyor.

Ülkemizde ve dünyanın çoğu yerinde yaşanması mucize gibi olan bu olay, Almanya'da tam da anlatıldığı gibi gerçekleşti. St. Pauli yönetimi ve taraftarları, teknik direktörleri Holger Stanislawski'yi takımdan böyle uğurladı. Bir taraftar grubu nasıl bu kadar eğlenceli, içten, kibirden uzak ve vefakâr olabilir? Takımları küme düşse de... Tarihi bir yenilgi almış olsa da bu kadar eğlenebilir? Bunu anlayabilmek için biraz geriye gidip kulübün ve taraftarların yapısını incelemek lâzım.

Direnişin çocukları

St. Pauli kulübü, Hamburg'un en yoksul semtlerinden biri olan St. Pauli'de yoksullar ve liman işçileri tarafından 1910 yılında kuruldu. 1980'lere kadar diğerlerinden pek de farkı bulunmayan bir kulüp olan St. Pauli, işgal evleri (Hafenstrasse) direnişiyle değişime uğramaya başladı ve dünyanın en sıra dışı takımı kimliğine büründü. Devletle mücadele eden otonom gruplar aynı zamanda kulübün maçlarına giderek burada da 90 dakika boyunca kendilerini farklı şekillerde ifade ederdi. Gün geçtikçe taraftarlarının sömürüye, ırkçılığa ve cinsel ayrımcılığa karşı yaptığı eylemlerle şöhreti artan St. Pauli'nin maçları da 1980'lerin başında oynadıkları ortalama 1500 seyirciden, 20 bin civarına çıktı. Dünyanın her yerinde sempatizanları sürekli artan St. Pauli'nin bu kadar büyümesini anlayabilmek için, yönetimin, oyuncuların ve taraftarların ortaya koydukları eylemleri özetlemek sanırım yeterli olacaktır.

İşgal evlerindeki direnişin başaktörlerinden, takımın eski ve unutulmaz kalecisi Volker Ippig, St. Pauli'de oynadığı seksenli yılların sonunda iç savaşın hüküm sürdüğü Nikaragua'ya gider ve burada bir yıl kalır. Nikaragua'da bir hastane yaptıran Ipping, döndükten sonra tekrar kaleye geçer ve altı yıl boyunca takımın kalesini korur. Bugün Hamburg Limanı'nda işçi olarak çalışan Ippig, takımda anarşist havanın yayılmasına en önemli katkıyı yapan kimliklerden biri olur.

Guevera'dan Marley'ye

Her maçına AC/DC metal müzik grubunun Hells Bells (Cehennemin Çanları) parçası eşliğinde çıkan ve tribünlerinde Che Guevara, Bob Marley gibi sembol isimlerin resimlerinin yer aldığı bayrakların sallandığı St. Pauli'nin, 2007 yılına kadar endüstriyel futbolu temsil ettiğini düşündüğü elektronik skorboarda direnmesi, özgünlüklerinin önemli bir göstergesi.

Organizasyonunda taraftarlarının da yer aldığı uluslararası turnuvalar düzenleyen St. Pauli, bu turnuvalarda da yaratıcı ve muhalif kimliğini ortaya çıkarıyor. Neredeyse her yıl düzenlenen Irkçılık Karşıtı Turnuva'ya yakın ilişki halinde oldukları Celtic, Sampdoria, Genoa ve Athletic Bilbao gibi takımlar katılıyor. 2006 yılında FIFA üyesi olmayan KKTC, Zanzibar, Tibet, Cebelitarık ve Grönland gibi ülkelerin katıldığı "FIFI Dünya Kupası"na millî takım sıfatıyla ev sahipliği yaptılar. Küba Millî Takımı'yla oynadığı hazırlık maçları meşhur olan St. Pauli, sezon öncesi hazırlık kamplarını da genellikle Küba'da yapıyor.

St. Pauli'nin ırkçılık karşıtı tavırları dünyaya örnek olacak yaratılıcılıkta. Şampiyonlar Ligi'nde Bayern Münih'in Beşiktaş'ı konuk ettiği maçta Bayernli seyirciler, Türkleri aşağılamak için Almanya'nın ucuz marketlerinden biri olan ALDI'nın poşetlerini maç boyunca Türk taraftarların olduğunu bölüme doğru sallamışlardı. St. Pauli taraftarlarıysa bu olaya kendi sahalarındaki ilk maça ALDI poşetleriyle gelerek gösterdi. Maç boyunca ALDI poşetlerini sallayan St. Pauliler, "Hepimiz ALDI'dan alışveriş yapıyoruz" diyerek bu olayı protesto etmişti. 1993'te Türkleri hedef alan ve beş kişinin öldüğü Solingen Katliamı'ndan sonra ise St. Pauli futbolcuları sahaya, "Faşistleri defedin, biz hepimiz kardeşiz" pankartıyla çıkmıştı. Evinde oynadığı her maça mülteci kamplarında yaşayan insanları getiren St. Pauli, 1993 yılında, "Sağa karşı olun" sloganıyla başlattığı kampanyayla Bundesliga'daki tüm futbolcuların, "Benim dostum bir yabancı" yazılı tişörtlerle sahaya çıkmasını sağlamıştı.

St. Pauli'nin en önemli rakibi ise Neo-Nazilerin tribünlerinde etkin olduğu Hansa Rostock. Bu sezon düştükleri 1. Lig'de tekrar karşı karşıya gelecekleri rakipleriyle oynayacakları maçlar şimdiden merakla bekleniyor. St. Pauli taraftarların gittikleri bir Hansa Rostock deplasmanında saldırıya uğramasıyla başlayan sürtüşme, önceki yıl oynanan karşılaşmalarda doruğa ulaştı. Bu karşılaşmalardan birine, rakibini 2-0 yenen St. Pauli'nin ikinci golünü atan Deniz Naki damgasını vurdu. Naki'nin attığı gol sonrası Hansa Rostock'lu Neo-Nazilerin ağırlıklı olduğu tribüne yaptığı boğaz kesme hareketi, Almanya Futbol Federasyonu tarafından üç maçla cezalandırılmıştı. St. Pauli taraftarları yine yaratıcılıklarını kullanarak, Deniz Naki'ye desteklerini, cezalı olarak oynamadığı her maçı tribünde onun maskesiyle izleyerek göstermişti. Şu an kadroda bulunan Deniz Naki dışında, önceki yıllarda bu kulüpte oynamış Deniz Barış, Uğur İnceman, Ömer Erdoğan, Ömer Şişmanoğlu ve Tunay Torun gibi Türk oyuncular da vardı. Bu oyunculardan konuşma fırsatı bulduğumuz Ömer Şişmanoğlu, Tunay Torun ve Uğur İnceman da St. Pauli'ye olan hayranlıklarını her fırsatta dile getiriyor. Vefakâr bir yapıya sahip olan St. Pauli camiası yıllar önce kendilerini Bundesliga'ya taşıyan golü de atmış olan Deniz Barış'ın eşinin ölümünden sonra maça siyah pazubantla çıkmış ve saygı duruşunda bulunmuştu.

Bir önemli detay da taraftar gruplarıyla ilgili. "Ultra Sankt Pauli" taraftarının özellikle maç öncesi ve sonrası gittikleri "Jolly Roger" adında bir barları var. Burayı Ultralardan on üç kişilik bir konsey işletiyor ve elde edilen gelir kimsenin cebine girmiyor. Kazandıklarını pankartlar, etkinlikler ve diğer tribün organizasyonları için kullanılıyorlar.

Müzesinde hiçbir önemli kupa bulunmayan, otuz bin kişilik bu semt takımının nasıl yönetildiğini anlamak için 2007 yılından beri kulüpte yönetici olarak görev yapan ikinci başkanlardan Dr. Bernd-Georg Spies ile bir söyleşi gerçekleştirdik. Spies'la yaptığımız bu sohbet umarız bu farklı ve rengârenk kulübü anlamanız ve tanımanız için fayda sağlar.

Ne zamandan beri St. Pauli taraftarısınız? Yönetici olarak görev almaya başlamanızın hikâyesini kısaca anlatır mısınız?

Aslen Köln doğumluyum. Ancak 23 sene önce geldiğim Hamburg'da izlediğim ilk St. Pauli maçından beri kalbim burası için atıyor. Bir süre İngiltere'de yaşadıktan sonra döndüğüm Hamburg'da önceki başkan Coorny Littman yönetime girmemi teklif etti. Hizmet etmekten mutluluk duyacağım, taraftarı olduğum kulüpten böyle bir teklif gelince pek fazla düşünmedim. Seçimlerde 15 bin kadar üye tarafından kulübe hizmet etmekle görevlendirildim.

St. Pauli'nin temel ilkeleri

St Pauli'nin dünyanın her yerinde taraftara sahip olmasının nedenlerinin en başında politika ve futbolun başarılı bir şekilde harmanlanması geliyor. Sizin bu konudaki düşünceleriniz nedir?

St. Pauli bir liman semti. Dolayısıyla deniz emekçilerinin yoğun olarak yaşadığı, eğlence yerlerinin ve genelevlerin ezelden beri bulunduğu bir bölge. St. Pauli'nin nasıl politikleştiğini anlamak için ise 80'lere gitmek gerek. Emekçilerin yoğun olarak bulunduğu bu bölgeye 80'lerde öğrenciler de taşınmaya başladı. O dönemde devlet çok çelişkili projeler yürütüyordu ve işgal evleri diye bahsedilen -bugün hâlâ bulunan- o evler için, öğrenciler ve emekçiler birlikte mücadele etti. Bu mücadele içerisinde St. Pauli kulübü de aktif olarak yer aldı. O zamana kadar Almanya'da futbolla politika pek bağdaşlaştırılmazdı. Ancak o süreçten sonra sergilediği duruş ve verdiği mesajlarla St. Pauli politik bir kulüp oldu. Sembolümüz olan kurukafa da o süreçte yer alan taraftarlarımızın yarattığı bir semboldür. İşgal evleri sürecinde temeli atılan politikleşmiş St. Pauli taraftarları, temel değerlerini de oluşturdu. Irkçılığa karşı net bir tavır, cinsel ayrımcılığa karşı tavizsiz duruş, başka düşünce ve davranışlara karşı önyargısızca saygı gibi temel insani değerler, taraftarların şekillendirmesiyle St. Pauli'nin temel ilkeleri oldu.

O süreçten sonra günümüze kadar sürekli artan bir ilgi ve sempatiyle destekleniyorsunuz. Ancak bunca ilgi ve sempatiye rağmen bir türlü Bundesliga'da kalıcı olamıyorsunuz. Bu durumun sebepleri ve çaresi sizce nedir?

"Gelir kaynaklarımız daha fazla olsaydı bu kadar çok inip çıkmazdık" diyerek sorunuza cevap vermiş olsaydım, konuyu çok basite indirgemiş olurdum. Ama bizim için zaten asıl önemli olan politik olarak doğru yolda olmak. Bunu yaparken oynadığımız ligin çok önemi yok. Değerlerine her şeyden fazla önem veren bir kulübüz. Ama artık değerlerimizi korurken Bundesliga'da da kalıcı olmak istiyoruz. Bu sezon belki düştük ama daha güçlü olarak geri döneceğiz. Hırslıyız ve sportif olarak da başarılı olmak için çalışıyoruz.

Kulübün tarihine baktığımızda mali yapısının da inişli çıkışlı olduğunu görüyoruz. Bu nedenle 1979'da Federasyon tarafından üçüncü kademe Oberliga'ya düşürüldünüz. 2000 yılında eski başkan Heinz Weisener'e olan 20 milyon marklık borç yüzünden iflâsın eşiğine gelindi. Şu anki durum nedir? Daha sağlam bir ekonomik altyapı sağlandı mı veya sağlanması için neler yapılıyor?

Evet, dediğiniz gibi kulübün mali yapısı inişli-çıkışlıydı ama son yıllarda bu durumu düzeltmek için önemli adımlar atıldı. Eski başkanımız Corny Littmann'ın bu konudaki düşünceleri ileriye dönüktü ve iyi çalışmalar yaptı. Şu anki yönetim uzun süredir birlikte çalışan insanlardan oluşuyor. Bu da bizi sağlam bir yapı oturtmak için daha şanslı kılıyor. En önemli kaynaklarımızdan biri stadyum gelirleri. Öncelikle stadımız Millerntor'u büyütmemiz gerekiyor ve bunun için çalışıyoruz. Pahalı oyuncular alıp günü kurtaracak işler yapmaktansa önce temel yapıtaşlarına yatırım yapmamız gerekiyor. Bunu yaparken sportif olarak da başarılı olmak için çalışıyoruz. İki işi bir arada götürmek için tüm enerjimizi harcıyoruz.

Bazı taraftarların tepki gösterdiği Upsolut şirketiyle yapılan bir anlaşma var. 2034 yılına kadar sürecek bu anlaşma bildiğimiz kadarıyla ticari hakların kullanımını içeriyor. Bu anlaşmanın içeriğini biraz açıklar mısınız?

Öncelikle iki şeyi ayırmamız gerekiyor. Bizim ilk önemli anlaşmamız UFA Sport'la. UFA Sport bizim pazarlama şirketimiz ve Millentor'daki localar, VIP bölümü, içerideki reklam tabelaları gibi reklamlarla ilgili şeyleri onlar yapıyor. Bizim gelirlerimiz arasında UFA Sport'un çalışmaları önemli. Bunun yanı sıra söylediğiniz gibi Upsolut'la yaptığımız anlaşmaysa kulübün logolu ürünlerini tasarlamak ve piyasaya sürmek. Yaptığımız anlaşma eski ve uzun yılları kapsayan bir anlaşma. Bu anlaşma da önemli bir gelir kalemimiz. Ekonomik olarak ayakta durabilmek için ilkelerimizden taviz vermeden bu anlaşmaları yapmamız gerekiyor.

Pazarlama ve satış alanında Bayern Münih ve Dortmund'dan sonra Almanya'nın en büyük üçüncü kulübü olması, kulübün var olan imajıyla doğru orantılı mı, ters orantılı mı?

Bu durumda bir ters orantı olduğunu düşünmüyorum. St. Pauli markası futboldan ayrıldı ve böyle yürüyor. Açıkçası bu pek de bizim kontrolümüzde değil. St. Pauli futboldan ziyade bir yaşam tarzı oldu. Almanya'nın hatta dünyanın her yerinde St. Pauli ürünlerini taşıyan insanları görebilirsiniz. Bu insanların büyük bir çoğunluğu belki Millentor'u hiç ziyaret bile etmemiştir ama kulübün ve taraftarların politik duruşunu, yaşam tarzını sevdikleri, beğendikleri ve destekledikleri için sempati duyuyorlar. Tabii bu duruş bazı şeyleri de beraberinde getiriyor. Örneğin Neo-Nazi sempatizanlarının yoğun olarak bulunduğu Rostock, Chemnitz gibi eski Doğu Almanya şehirlerinde St. Pauli ürünlerini giymek tehlikeli olabiliyor.

Para için taviz vermeyiz

Sponsorluk ve diğer gelir kalemlerinin kulübe girişinde ne gibi standartlar gözetiyorsunuz? Yani bir petrol, otomotiv, ırkçı-kirli endüstriden reklam alma konusunda kriterler nelerdir?

Bu konuyla ilgili iki sene önce üyelerimizle birlikte bir kongre düzenledik. Bu tarz bir kongre aslında futbol kulüplerinin pek yaptığı bir şey değildi. Kongrede sponsorlarla ilgili kriterlerin olduğu bir tüzük hazırlandı. Tüzüğe göre örneğin atom enerjisi sektöründe, tütün işinde yer alan bir firma bize sponspor olamaz. Alkol futbolda eksik olmayan ve futbolla iç içe geçmiş bir şey olmasına rağmen yaptığımız anlaşmalarda belirli kriterlerimiz var. Örneğin, isim vermek istemediğim bir sponsorumuz kendi işçileriyle sendikal sorunlar yaşıyordu. İşçilere karşı tutumlarını onaylamadığımız bu sponsorumuzla sözleşmemizi iptal ettik. Politik duruşumuz gereği sponsorlar konusunda seçici olmak zorundayız. Sırf para gelsin diye kulübün değerlerinden taviz veremeyiz.

St. Pauli gibi takımların naklen yayın ve reklam geliri sınırlı oluyor. Dünyanın her yerinde taraftarı olduğundan dolayı kulübün ana gelir kaynağı ürün satışları mıdır? Ürün ve bilet fiyatlarını neye göre belirliyorsunuz?

İlkelerimize uygun olan sponsor gelirleri dışında, gelir kalemlerimizi temel olarak üçe ayırabiliriz. Televizyon gelirleri, bilet gelirleri ve ürün gelirleri. Biletlerden başlayacak olursak; bu konudaki duruşumuz çok nettir. VIP ve loca biletlerini yüksek fiyatlardan satarız ki, diğer yerlerin bilet fiyatlarını mümkün olan en alt düzeyde tutabilelim. Tabii fiyatlar belirlenirken hangi ligde oynadığınız da önemli. Televizyon gelirleri zaten bellidir. Ürün fiyatlarında da belli standartlarımız var. Ancak biz politik duruşumuzdan dolayı bazı büyük gelir kaynaklarına hiç bulaşmıyoruz. Son yıllarda oldukça popüler olan stat isminin önüne sponsor alma olayı bizim için kesinlikle gerçekleşmeyecek bir şey. Millentor isminin önüne herhangi bir sponsor adının gelmesi mümkün değil. Bu konuyla ilgili büyük bir firma bize teklif verdi ancak bu teklifi değerlendirmedik bile. Bulunduğumuz şehrin diğer takımı Hamburg, son 5 yılda stadının önündeki sponsor ismini üç kez değiştirdi. Bu durum onların taraftarlarını bile çok sinirlendiriyor. Bizde böyle bir şey kesinlikle olmaz.

İngiltere'de örneği olduğu gibi kulübe Amerikalı veya Rus sermaye sahipleri talip olsa tavrınız nasıl olur?

St. Pauli'nin şimdiye kadarki duruşu, böyle bir sorunun cevabının olumlu olmayacağının göstergesidir. Bu tarz bir durumun bizim için gerçekleşmesi düşünülemez. Ayrıca şöyle de bir durum var; Almanya'da herhangi bir firma ya da kişi, kulüplere sponsor olur, reklam verir ve kulübün hisselerini alabilir. Ancak aldıkları hisse %49'u geçemez. Bu nedenle şirketler için zaten kulüp hisseleri almak pek cazip değildir. Bu yüzden Almanya'daki hiçbir kulübün çok parası olmayacak. Örnek olarak hep İngiltere ve İtalya gösterilir. Ama şöyle bir bakarsak, Bundesliga dünyanın en değerli ve en çok izlenen liglerinden birisi. Demek ki bu tarz büyük para kaynakları olmadan da kulübün ve ligin kalitesini artırmak mümkün. Biz St. Pauli olarak uygulanan bu %49'luk sistemin en büyük destekçilerinden biriyiz ve böyle kalması için elimizden geleni yapacağız.

St. Pauli'nin dünyanın her yerinde sempati kazanmasının en önemli nedenlerinden biri taraftar profilinin endüstriyel futbol karşıtı tavrı. Kulüp olarak da böyle bir duruşunuz olduğunu söyleyebilir misiniz? St. Pauli günümüz endüstriyel futbolunun neresinde?

Daha önce de söylediğim gibi St. Pauli politik görüşleri net olan bir kulüp. Ancak bu demek değildir ki biz ekonomik planları olmayan, parasız pulsuz bir kulübüz. Röportaj içerisinde pazarlama stratejilerimizden örnekler verdik. Elbette ki ekonomik olarak ayakta kalmak için bazı anlaşmalar yapıyoruz. Bu şekliyle bakarsanız endüstriyel futbolun içinde bir şekilde yer alıyoruz. Bizi ayıran özellik ise sırf para kazanmak uğruna ilkelerimizden vazgeçmemek. Biraz da yaşam felsefemiz, politik düşüncelerimiz ve alternatif duruşumuzla para kazanıyoruz. Almanya'da ve dünyada belli kitlelerin farklı politik düşünceleri var; bizim duruşumuzu destekleyen insanlar da ürünlerimizi alarak bize destek oluyor. Biz hem futbol olarak, hem de politik duruş olarak güçlü bir kulüp olmak istiyoruz. Bizim takımda da futbolcular oynuyor ve doğal olarak para kazanmak istiyor. Dolayısıyla futbolun içinde yer alabilmemiz için para kazanmamız ve futbol ekonomisinin içinde ilkeli bir şekilde yer almamız gerekiyor.

Stadın bir bölümünü kreş yaptık

Altyapı yatırımlarınız mevcut mu? Bölgenin gelişimine katkıda bulunuyor musunuz?

Kulübümüzün bulunduğu bölge yani St. Pauli, Almanya'nın en fakir semtlerden birisi. Bizim de sosyal bir konseptimiz var. Bu sebeple bölgenin gelişimi için projeler hazırlayıp hayata geçirmek için çalışmalar yapıyoruz. Örneğin bulunduğumuz bölgede bir kreş sorunu var. Biz de bu sorunun bir nebze olsun giderilmesi için stadımızın bir bölümünü kreş olarak hizmete açtık. Bildiğim kadarıyla bu durumun dünyada da pek bir örneği bulunmuyor. Gençlere çok önem veren bir yapıya sahibiz. Gençlerin futbol oynayabilmesi için değişik projeler üretiyoruz. Hayata geçirdiğimiz projelerle iyi oyuncuların yetişmesini sağlamaya çalışıyoruz. Burada yetişen oyuncular ileride bize hem ekonomik hem de futbol kalitesi olarak katkı verecek. Kulübün yapısına uygun oyuncular için yüksek bonservis bedeli ödemek istemiyoruz. Bu amaca yönelik Avusturya'da da bir yatılı okulumuz var. Gençlerimiz orada hem yatılı kalıyor hem de futbol eğitimi alıyor. Bir başka projemiz de eski oyuncularımızdan birinin de içinde bulunduğu Viva Con Agua. Bu proje özellikle üçüncü dünya ülkelerindeki insanlara temiz su tüketme haklarını sağlamak için. Bu kampanya dâhilinde de elimizden gelen desteği vermeye çalışıyoruz.

Yurtiçi ve yurtdışında yüzlerce taraftar derneğinizin olduğunu biliyoruz. Bunları sadece taraftar derneği olarak mı yoksa bambaşka bir projenin parçası olarak mı görüyorsunuz?

Bildiğim kadarıyla dünyanın değişik yerlerinde 350 kadar taraftar derneğimiz var. Ancak bu dernekleri biz yönlendirmiyoruz. Tamamen bizim dışımızda, otonom olarak gelişen bir olay. Ancak bu taraftar gruplarının bağlı olduğu bir ana kurum var. Fanlarımız birbirleriyle irtibatı burası üzerinden sağlıyor. Bu dernekler birbirleriyle bağlantı halinde geziler düzenleme, kendileri arasında kulüp üyeliği geliştirme, deplasmanlarda oynayacağımız maçlar için bilet organizasyonu yapma gibi etkinlikler düzenliyor.

Almanya'da ve diğer ülkelerde kendinize en yakın bulduğunuz, organik, inorganik veya gönül bağı olan kulüpler var mı?

Tabii ki dünyanın değişik bölgelerinde gönül bağımızın olduğu kulüpler var. Bunlara örnek olarak, Celtic, Sampdoria, Genoa, Athletic Bilbao, NAC Breda ve FC Winterthur gibi takımları sayabilirim.

Peki Livorno?

Livorno'yu ve takımın sembol ismi Lucarelli'yi politik duruşundan dolayı çok iyi tanıyorum. Ama kulüp bazında ilişkimiz pek sıkı değil.

Kulüpte oynayacak oyuncu seçiminde yetenekleri dışında dikkat ettiğiniz özellikler var mı?

Bizim en önem verdiğimiz şeylerin başında, oyuncunun iyi bir karaktere sahip olması gelir. Politik düşüncelerine pek ağırlık vermiyoruz ama her sezon başında oyuncularımız için bir St. Pauli turu düzenliyoruz. Onlara St. Pauli'yi tanıtıyoruz ki nerede bulunduklarını bilsinler ve ayakları yere bassın. Bu turu her oyuncumuz için zorunlu tutuyoruz. Ayrıca taraftarlarla oyuncular arasında bağın oluşması ve oyuncuların bizi kimlerin desteklediğini anlaması için fan kulüplerle birlikte etkinlikler düzenliyoruz.

Belki biraz uç bir örnek olacak ama Lazio'daki Nazi selamı ile büyük tepki toplayan Di Canio ve ona benzer özelliklere sahip oyuncular bu kulüpte oynayabilir mi?

O tarz oyuncuların stadın yanından geçmesi bile düşünülemez.

Kulübün var olan duruşu nedeniyle maddi ve manevi olarak destekleyen bir çok ünlü olduğu biliniyor. Kimdir bunlar?

Evet gerçekten sanatçılar arasında çok destekçimiz var. Bunlar daha çok Almanya'da tanınmış gruplar. İlk aklıma gelenler; Die Ärzte müzik grubu, boksör Vladimir ve Vitali Klitschko kardeşler, Tatort dizisinin oyuncusu Axel Prahl.

Son olarak eklemek istediğiniz bir şey var mı?

Biz belli bir politik düşünceye sahip bir kulübüz ve düşüncelerimiz davranışlarımızın garantisidir. Mesela Millentor'da futbolculara küfür edilmesi, aşağılayıcı tezahüratlar yapılması imkânsızdır. Dünya genelinde stada gelen taraftar yoğunluğu içinde en fazla kadın seyirciye sahip kulübüz. Kendini bize yakın hisseden Türkiyeli taraftarlarımızın olduğunu bilmek, onlarla bir şekilde ilişki halinde olmak bizim için büyük zevk.

Yazı-Röportaj: Nihat Özten

O Şarabi Eşkiyalar..

2011-06-07T16:50:00.000+03:00

Futbola siyaset karışır mı? Ya da “Futbol, sadece futbol mudur yoksa asla sadece futbol değil midir?” Seçim atmosferinin iyiden iyiye kendini hissettirdiği, her bir mitingde tarafların gaza alabildiğine bastığı, karşılıklı suçlama ve öfke nöbetlerinin ortama alabildiğine egemen olduğu şu günlerde, temelde ikisi de gücünü ‘taraftarından’ alan bu iki ‘disiplin’in yolu ister istemez kesişiyor elbet.
Mesela Fenerbahçe’nin şampiyonluğunu ‘resmen’ ilan ettiği günden beri, yarışı ikinci sırada bitiren Trabzonspor cephesinde ‘Gerçeği kabullenememe hali’ zaman zaman siyasete de ‘sirayet’ ediyor. Bordo-Mavili kimi taraftarlar arasında, ‘ezeli’ rakiplerinin Başbakan Tayyip Erdoğan tarafından kayırıldığına dair bir düşünce var ve bu düşüncenin sandıkta, ‘Tepki oyları’yla ifade edileceği hissiyatı da halihazırda mevcudiyetini koruyor. İster ‘Kayırılma’ hissiyatı, ister paranoyası deyin, bu gerçek Başbakan’ın gündemine de uğradı ve Erdoğan, 31 Mayıs’taki Trabzon mitinginde konuya kendince açıklık getirdi. Özetle şöyle dedi Başbakan: “Memleketimin takımı Çaykur Rizespor Süper Lig’e çıkamadı, mahallemin takımı Kasımpaşa Süper Lig’den düştü. Benim futbol konusunda iddia edildiği gibi bir kudretim yok. Ayrıca Trabzonspor’la da arama kimse giremez.” Erdoğan’ın, belki de seçim kampanyası boyunca en serinkanlı, en mantıklı açıklamaları bu konuşmalarda kıyıya vuruyordu. Dokuz puanlık arayı ne Başbakan, ne ‘Fenerbahçe’nin saha dışı oyunları’ kapattı. Bizatihi Trabzonspor futbol takımı’nın kapasitesi, gücü, vizyonu, kriz yönetememe hali bu aranın erimesine neden oldu. Eskişehirspor maçının bitiş düdüğüyle Fenerbahçe, şampiyonluğunu çoktan ilan etmişti bile.

‘Öteki’ni anlamak
Lakin mesela Hopa’da kendisine tepki gösterenlere ‘Eşkıya’ diyen, The Economist’ten Nuray Mert’e kadar önüne gelene öfke kusan ve futbolumuzdaki en temel sorun olan ‘Öteki’ni, yani rakip takımı anlamak ve kendisini onun yerine koymak problemini, siyaset alanında sürekli üreten Başbakan, yeşil saha meselelerine ilişkin sinirini de birkaç ay önce, Türk Telekom Arena’nın açılışında yaşananlardan sonra göstermişti. Malum, Galatasaray’ın yeni mabedinin açılışında o gece stada gelenler Başbakan’a, TOKİ Başkanı’na ve nihayetinde kulübün o dönemki Başkanı Adnan Polat’a tepki göstermiş ve bunu da ıslık ve yuhalamalarıyla, ‘Medenice’ göstermişlerdi. O gece yaşananların faturasını ödeyen kişi Polat oldu. ‘Ex-başkan’, Başbakan ve şürekâsının kızgınlıkla stadı terk etmesinden sonra, aynı tavrı gösterince, camia da kendilerini açılış gününde terk eden bir lideri istemedi ve bugün gelinen noktada, Arena’nın hayrını göremeyen bir Polat ve başkanlık koltuğunda da Ünal Aysal var. Açılış 15 Ocak’taydı ve yaşananlar, hafta boyunca gündeme damgasını vurdu. Başbakan da hafta boyunca boş durmadı, statta tepki gösterenleri ‘nankörlükle’ suçladı, “Size stat yaptık, böyle mi teşekkür ediyorsunuz?” mealinde ifadeler kullandı. Bu ifadelere karşılık, “Ulufe mi dağıtıyorsun, zaten o stat devletin parasıyla yapıldı” diyenler oldu vs.

‘Çok renkli görüntüler’
Futbolla ilgilenen ve kendilerini de daha çok solda tanımlayan bir grup insan da -ki sayıları 3 bini buluyordu-, bir hafta sonra; 22 Ocak’ta Taksim’de toplandı ve Başbakan’ı, stat açılışından sonra yaşananlara ilişkin yaptığı açıklamalarından dolayı protesto etti. Yürüyüş esnasında o klişe deyişle “Çok renkli görüntüler” vardı. Kortejde birçok taraftar grubundan temsilciler yer alıyordu ve tribünlerde çoğu kez boğaz boğaza gelen takımların sağduyulu üyeleri, yan yana kol kola, atkıları ve formaları birbirine karışmış bir şekilde yürüdü. Herhangi bir derbi öncesi, mesela Fenerbahçe ve Galatasaray formaları giyen iki sevgiliyi, iki küçük çocuğu, iki taraftarı yan yana gösteren fotoğrafları çok ilginç bulup sayfalarına, hem de “İşte dostluk bu” türünden başlıklarla taşıyan kimi gazeteler, bu yürüyüşü görmezden geldi. Başbakan Erdoğan da ertesi gün hemen konuya ilişkin yorumunu yaptı: “Bunlar toptan anlamaz, topu görseler bomba diye karakola götürür, oraya da götürmez başka bir yere götürür.”
Bu yazıyı eski bir hesabı kapatmak için kaleme aldım. Söz konusu yürüyüşü Türkiye Devrimci Spor Emekçileri Sendikası düzenlemişti ve sendikanın başkanı da, eski Galatasaraylı Metin Kurt’tu. Üstadı, futbolla ilk kez ilgilenmeye başladığım dönemde (1973-74 sezonu) tanımıştım. TRT’nin siyah-beyaz ekranında karşımıza gelen hem Galatasaray hem de Milli Takım maçlarında sağ kanat ondan sorulurdu. ‘Çizgi Metin’di lakabı ve sağdan akıp giderdi. Şimdi burada geçmişin bu büyük yıldızını tekrar anlatmanın çok da manası yok, bilenler biliyor, bilmeyenler de açıp baksınlar dönemi anlatan kitaplara. Genelde sağ açık oynardı ancak gönlü hep soldan yana olmuştu.

Fatih Terim’e sorsun
Şimdi böylesi bir figürün düzenlediği bir yürüyüşe, “Onlar toptan ne anlarlar” yüzeyselliğiyle yaklaşmak, futbola siyaset katmanın daniskası oluyor. Tamam, Metin Kurt’un futbolla ilişkisi iktidar üzerinden yürümeyebilir, tamam Kurt’un siyasete bakışı, bugün AK Parti saflarında kendisine gelecek arayan Hakan Şükür gibi olmayabilir fakat sonuçta Kurt, hem futbolumuzun, hem de Galatasaray’ın biricik ‘Metin’lerinden biridir. Ben Erdoğan’ın Metin Kurt’u tanımadığını sanmıyorum, eğer tanımıyorsa da bir zamanlar, yani Aralık 2006’da Aday Ülke Karması’yla Avrupa Birliği Karması’nın karşılaştığı maçta, kendisine bol bol asist yapan ve 7-7 biten maçta rakip ağları üç kez havalandıran Fatih Terim’e sorsun. Çünkü Terim ve Kurt, Galatasaray’dan takım arkadaşlarıydı…
Toparlarsak: Referandum öncesi kucakladığı komünistlere bugün ‘Eşkıya’ tanımını reva gören Erdoğan, işin ‘Güzel oyun’ kısmında da duruma göre bazen işin içine siyaseti karıştırıyor, bazen de ikisi ayrı şeyler diyerek, “Futbol sadece futboldur”u yeğliyor.
Meraklısına: Metin Kurt’un öyküsüne ilgi duyanlara, Vecihi Çıracıoğlu’nun Everest Yayınları’ndan çıkan ‘Gladyatör’ isimli kitabını tavsiye ederim.

İşte 1973-74 sezonu Galatasaray’ı: (Soldan sağa üst sıra) Gökmen Özdenak, Şevki, K. Mehmet, Enver, Ali Yavaş, Yasin, (alt sıra) Bülent Ünder, Fatih Terim, B. Mehmet, Ekrem, Metin Kurt.

yazı: Uğur Vardan/Radikal

Futbollaşan Hayat

2011-06-07T14:45:00.002+03:00

Futbol çağımızın en büyüleyici, en çekici alanı haline geliyor. İnsanların çok önemli bir bölümünün kendilerini bulduğunu düşündüğü, kendilerini ifade etmenin arenası olarak algıladığı çok temel bir bağlamı temsil ediyor futbol. Sevinçlerin, düş kırıklıklarının, umutların, öfkenin, hatta direncin yegâne sahasına dönüşme eğilimindeki futbol üzerinden esasında günümüz koşullarına dair bir çözümleme yapmak mümkün. 1980 darbesinden bu yana politik sahanın etkinsizleştirildiği, yurttaşlık anlayışının tek yönlü –baskı yönünde– değiştirildiği, eşitlik, adalet, erdemlilik gibi ilke ve ideallerin yozlaştırıldığı, hak aramanın aptallık boyutuna düşürüldüğü bir toplumsal bağlamda futbol bütün bastırılmışlıkların neredeyse tek çıkış yolu gibi görünüyor.

Daha büyük saha
Kavgaların, hırsların, mücadelelerin gerçekleştiği tek saha neredeyse futbol sahası. Burada sözünü ettiğim elbette futbolcuların oyunlarını oynadıkları saha değil. O saha üzerinden inşa edilen daha büyük bir saha var ve bu saha kültürel sahadan da ekonomik sahadan da elementler içeriyor. Televizyon programları içinde futbol programlarının –spor programları demiyorum– önemli ağırlığı buradaki meselenin anlaşılmasını sağlayabilir. Haber bültenlerinden ziyade futbol bültenlerinin izlenmede rekor düzeylere ulaşması, vahim bir duruma işaret ediyor. Sahada oynanan oyunun estetik yanı, eğlendirici boyutu televizyonlarda yeniden üretiliyor ve elbette bu işlem gerçeğe uymayan ve ona dayanma gereksinimi duymayan bir bağlamda gerçekleştiriliyor. Genelde hayat burada sözünü ettiğimiz sürecin tam tersi yönde akar. Karmaşık, büyük, zor meseleler basit, küçük ve anlaşılabilir bir modele indirgenerek tartışılır ya da açıklanır. Ancak, futbolla ilgili olarak bunun aksi yaşanıyor. 105 metre uzunluğunda ve 68 metre enindeki bir sahada 22 insanın 90 dakika mücadele ettiği bir spor dalı olan futbol, hem mekân hem de zaman açısından akıl almayacak oranda büyür. 22 insanın mücadelesi bir toplumun mücadelesine dönüşür, 90 dakika günlere hatta bazen aylara uzar ve saha artık bütün ülke topraklarıdır. Bu nedenledir ki, futbol bir endüstridir, futbol bir kültürel arenadır. Hatta politik dili ikame etme “başarısını” sağlayacağa benzer bir dildir futbol.

Kolektif aktör
Sınıfsal ve ulusal üyeliklerin oldukça yıprandığı, cemaatlerin, dinsel ve etnik kimliklerin özcüleştirildiği bir dönemde futbolun kolektif bir aktörlüğe soyunması anlaşılabilir bir şeydir. İşçi sınıfı üyeliğiyle burjuva sınıfı üyeliğinin kesişme hatta aşılma noktasıdır futbol. Fenerbahçe’nin şampiyonluğu bir işçi için tekel direnişinden daha önemlidir. Galatasaraylı olmak, yurttaş olmaktan daha “şanlı” bir üyeliğe dönüşmüştür. Daha yaşanılır ve dolayısıyla daha eşitlikçi ve özgürlükçü bir toplum inşasına duyulan özlem, artık tutulan takımın başarısını arzulamaktan daha basit bir şeydir. Neden futbolda şiddet var ya da neden şiddet artıyor? Niçin taraftarlar bir maç için her şeyi göze alıyor? Hırsın, öfkenin, diğerini dışlamanın arenasına nasıl dönüşüyor futbol? Bütün bu sorular daha önce söylediklerimizin ışığı altında aydınlığa kavuşturulabilir. Politik sahası taleplerin, özlemlerin, projelerin gerçekleştiği ve umutların bağlandığı saha olmaktan çoktan çıkarılmış, sosyal devleti yağmalanmış, adalet duygusu sarsılmış, üniversiteleri sıradan okullara dönüştürülmüş, öğretmenleri ve akademisyenleri entelektüellikten uzaklaştırılmış bir toplumun bütün dertlerini sahada oynanan maçı ülke çapındaki maça dönüştürerek aşmaya çalışması anlaşılabilir bir durum. Niteliğin ve başarının önemsenmediği bir kültüre – neoliberal duruma– koşar adım, düşünmeden ulaşmış, planı düşman ilan etmiş, erdemliliği çağdışı bir “gevezeliğe” indirgemiş bir toplumun sanata, bilime, yaratıcılığa, sıradışılığa prim vermesi düşünülemez.

Sadece izlemek!
Dayanışmayı çoktan dışlamış, yarışmayı ilke edinmiş, kardeşliğin yerine kazandıran ilişkiyi koymuş bir toplum elbette futbolun hırs, mücadele, karşıtlık yönlerini büyük bir sahadaki düşmanlığa ve şiddete dönüştürür. Aslında, kolektif mücadelenin ve bireysel yaratıcılığın bütünleştiği bir “oyun” olarak futbol, keyif verici ve zevk tattıran bir oyundur. Maradona’yı ya da Platini’yi seyretmek ne güzel mutluluktur! Tanju’yu ya da Rıdvan’ı yeteneklerinden ve başarılarından dolayı kutlamak çok insani bir durumdur. Ama hepsi bu! Futbol bir oyundur. Hayatın kendisi de elbette bir oyundur. Ancak, hayat oyununun içinde futbol oyununun kapsamadığı o kadar çok yön ve nitelik var ki! Futbol sahasının devasa bir sahaya dönüştürülmesi hayatın içindeki oyunların küçültülmesini gerektiriyor. Diğer insanlarla ilişki kurmanın yolları, ofsayttan gol atmaya ya da hakemin çalmadığı bariz faule indirgeniyor. Başarılı olmak, “hakemin” tavrına ya da kural ihlaline dayandırılıyor. Bundandır ki, yaklaşan genel seçimler, süper ligdeki şampiyonluk kadar çekici olmuyor. Seçimlerin de hakemleri olduğu, siyasetin kendi iç dinamiklerinden ziyade uzaktaki dinamiklerinin belirleyici olduğu ortaya çıkıyor. Bursaspor’un taraftarlarının Beşiktaş taraftarlarını düşman addetmesi, ölümüne ve öldüresiye ortalığı cehenneme dönüştürmesi ancak futbol sahasının devasa sahaya, hayat sahasına dönüştürülmesi bağlamında anlaşılabilir. Yani, futbolu futbolun dışına taşıyan sorunlar üzerinde durmadan, insanların temsil ve ifade sorunlarına odaklanmadan, futbolun sorun ürettiği ya da şiddeti beslediğini söylemek aşırı basitleştirmedir. Aşırı basitleştirme kuşku yok ki klişeleştirmeden başka bir anlama gelmez. Kısacası, futbol bir oyundur ve üstelik güzel bir oyun ama hepsi o kadar! Hayat futbol sahasının devasalaşmış bir yansıması değildir ya da olmaması için ve “futbolu izlemek” için bir şeyler yapmanın sırasıdır.

İBRAHİM KAYA: Doç. Dr., Dumlupınar Üni.

Barça: Futbol, Katalunya Kimliği ve Ötesi

2011-05-27T23:46:00.001+03:00

Cumartesi günü Manchester United'a karşı Şampiyonlar Ligi Finali'ne çıkacak Barcelona'nın taraftarları için, takımları sadece futboldan ibaret değil.

Kulübe destek vermek Katalan tarihi ve kimliğini korumak için verilen tarihi mücadeleyle de bağlantılı bir şey.

Camp Nou'da ışıklar sönüyor.

Tribünleri dolduran 110 bin kişiden bir uğultu yükseliyor.

Barcelona'nın iki yıldız oyuncusu Carles Puyol ve Xavi, bir Katalan bayrağıyla sahaya çıkıyor.

Taraftarlarının sahibi olduğu Barcelona, demokrasinin ve direnişin sembolü.

Büyük bir gürültü var ve binlerce fotoğraf makinesinin flaşı stadın dik tribünlerinde yıldızlar gibi parlıyor.

Burada olmak inanılmaz bir duygu ve aslında maç bile oynanmıyor.

Ezeli rakipleri Real Madrid'i yenerek kazandıkları İspanya Ligi şampiyonluğu kutlaması için atılan turun sonundalar.

Bir genç kız bana 'Bir ülke gibi. Katalunya ülkesi gibi" diyor.

Franco'nun mirası

General Franco bağımsızlık yanlısı Katalunya'dan nefret ediyordu. Uzun dikta yönetimi sırasında bölgeye eziyet etti.

Taraftarlarının sahibi olduğu Barcelona demokrasi ve direnişin simgesi olurken, o Real Madrid'i tutuyordu.

Franco uzun süredir yok ve Katalunya geniş bir özerkliğe sahip. Azimli ama favori olmayan bir imaj çizen kulüp hala tarihte önemli bir yere sahip.

Takım, diğer kulüplerin isteyemeyeceği bir sadakat duygusu talep ediyor.

Taraftarlara teşekkür etmek için mikrofonu eline alan her oyuncu "Yaşasın Barça, Yaşasın Katalunya!" diye bağırıyor.

Arjantinli Lionel Messi gibi yabancı oyuncular bile "Çok yaşa Katalunya" diyor.

Bir taraftar bana yabancı oyuncuların da Katalanlaşması gerektiğini söylüyor ve "Biz ne hissediyorsak onu hissetmeliler. Bir ülkeye, Katalunya ülkesine duyulan sevgiyi" diyor.

Taraftarlar stadyumdan çıkarken, gökyüzü havai fişeklerle aydınlanıyor. Barça forması giyen bir baba ve oğlunu durduruyorum.

Katalunlayı değiller, Kamerunlular, eski golcülerden Samuel Eto'o gibi.

Baba, ''Barça iyi bir takım, benim takımım.''

Kendisine, ''Barcelona'yı desteklerken kente daha mı ait hissediyorsunuz'' diye soruyorum.

''Evet'' diyor: ''Herkes buraya ait.''

Söylediklerinin birinci elden tanığıyım. 19 yaşında İngilizce öğretmek için gelmiştim. Ofsayt kuralı konusunda pek bir bilgim yoktu, futbola da ilgim çok azdı.

Ama bir gece, stadyumun yakınlarında bir arkadaşımda yemek masasında otururken, büyük bağırış ve çağırışlar duydum.

Cruyff devrimi

Barça deplasmanda olmasına karşın kazanmış, bu bağırış çağırış da evlerinde maçı izleyenlerin sevinç çığlıklarıydı.

Barça galibiyetleri kenti sık sık sokağa döküyor.

O zamanlar Hollandalı futbol efsanesi Johann Cruyff'un ''rüya takımı'' günleriydi.

Bugün oynadıkları gibi eşsiz futbol sisteminin temellerini atmıştı.

Teknik direktörlük günleri çok geride kalmış olmasına rağmen, 60lı yaşların ortasındaki Cruyff kentte hala bir kahraman.

Katalunyalıların arzuladıkları bir sadakati sergilemişti, dünyanın en iyi futbolcusu olduğu 1970'lerde Real Madrid'i değil, Barselona'yı seçmişti.

Ardından da Franco'nun Katalunyalı isimlerine ilişkin yasağı delip, oğluna Katalunyalı azizlerden Jordi'nin adını verdi.

Kendisiyle buluştuğumda hala enerji doluydu. Beyni futbol oynadığı günlerinde olduğu gibi o kadar hızlı çalışıyor ki, çok hızlı ve birbirinden kopuk cümleler kuruyor. Bir şeyi anlatırken, cümlenin başından bir iki cümle, sonra ''herneyse'', ardından da ''anlıyorsun değil mi'' sorusu.

Bana efsanevi Cruyff dönüşünü anlatırken, ''Burada duruyorsun, rakibin burada. Denge, ama burada böyle yapabilirsin, herneyse, anlıyor musun'' diye devam ediyor.

Söylediklerinden değil, ama yaptıklarını sahada görünce anlıyorum ne demek istediğini.

Altyapı armağanı

Minikler maçı.

Yaşları 12 ila 14 arasındaki gençler Cruyff'un takıma öğrettiği sistemle futbol oynuyor.

Barselona'nın futbol akademisi Hollandalı teknik adamın kulübe bir başka armağanı.

Altyapısı güçlü bir takım anlayışının neler yapacağını Ajax'ta gördükten sonra Barcelona'ya ithal etmiş.

Gençler maçında bir annenin oğluna destek uyarıları bir diğerininkinin desteğine karışıyor.

Sanki oğlunun karşısındaki savunma oyuncusunu kendisi geçip oğlu için bir gol pozisyonu yaratmak istermiş hissi yayıyor çevresine.

Futbol akademisinin görevlerinden biri de, genç oyuncuları ailelerinin baskısından da korumak. Bazı gençler, geleceğin yıldızları olacak, annelerin bazıları da seçmelere sanki kendileri girmiş gibi.

Şimdi taşıdıkları Gucci marka el çantaları sahte. Ama eğer evlatları yetenekliyse orjinallerine ulaşma ihtimallerinin çok uzak olmadığının da farkındalar.

Akademi yaşları 11'den büyük olan futbolcuları eğitiyor, ama sadece futbol sanatı konusunda değil.

Takım çalışması, bağlılık ve tevazu da müfredatın en önemli unsurları arasında. Bunlar, taraftarların kulüpleriyle bu denli gurur duymalarının da nedeni aslında.

Bir grup genç kız, ''Barselona bir ailedir'' dediler bana: ''Oyuncuları doğru dürüst insanlar olarak yetiştirirler.''

Ama önemli bir maçlarını izleyenler de size, futbolcuların işler istedikleri gibi gitmediğinde ''kendilerini yere atma konusunda da'' becerikliği olduklarını da söyleyecektir.

yazı: Pascale Harter/BBC

Futbol Yıldızıydı, Artık 'Misrata'nın Defansı'

2011-05-25T18:51:00.000+03:00

Times gazetesinin Libya'daki muhabirlerinden Jeremy Starkey imzalı habere göre, geçmişte uluslararası futbol şampiyonalarında top sürmüş bir futbolcu, yeteneğini artık sahalarda değil, savaş alanında gösteriyor.

"İbrahim Beşir Şanibah, 1997 yılında İtalya'daki Akdeniz Oyunları'nda Libya'yı temsil etmiş bir futbolcu. Misrata futbol takımının da kaptanı.

"Bugün ise Misrata'da Libya lideri Kaddafi'ye direnen 200'ü aşkın isyancıyı komuta ediyor.
"Savaş alanı, futbol sahasından farksız aslında diyor" Şanibah, "Herkesi en doğru yerlere koymanız ve onlara tamamlamaları gereken birer görev vermeniz gerek."

Şanibah, sahalarda gollerin önünü kesmesiyle biliniyormuş. Eline o günlere kadar silah bile almamış ve Misrata'da cep telefonu satan bir dükkan işletiyormuş.

Ancak Misrata, hükümet güçlerinin kuşatması altında kalınca ve keskin nişancılar, sokaklarda Libyalı savaşçıların peşine düşünce hiç beklenmedik bu isim, kentin savunucusu olmuş.
Şanibah, Kaddafi rejiminin bir ay içinde çökmesini umuyor.

"Bütün bunlar olmadan önce, çocuklara futbol oynamayı öğretmek için bir okul açmayı planlıyordum" diyor, "Ama devrimden sonra tüm planlarım alt üst oldu. Kaddafi'den en kısa zamanda kurtuluruz umarım. O zaman geleceğin futbol yıldızlarını eğitmeye başlarım, belki."

Ara

2010-12-10T13:12:00.002+02:00

Blog mecburiyetten 5 aylık bir araya girecek.

Blogun bütün izleyicilerine ve bu ara sürecinde blogu ziyaret edeceklere sevgiler, saygılar.

Futbolu sevin ama futbolun sadece futboldan ibaret olmadığının farkındalığı ile sevin.

Hoşcakalın.

Dersim Çarşı'dan Dersimspor'a: Asla Pes Etme!

2010-12-08T16:23:00.001+02:00

Bölgesel Amatör Lig 1. Grupta mücadele eden Dersimspor'u destekleyen Dersim Çarşı'nın pankartı..

Cantona'nın Çağrısı Bile Tedirgin Etti

2010-12-08T11:58:00.001+02:00

Eric Cantona'nın “devrim için bankaları hedef al” çağrısı AB yöneticilerini ve bankaları tedirgin etti, ama eyleme katılım beklenenden az oldu.

'ZENGİNLERİ KORUYALIM'!
Yine de başkent Paris'te yürüyüş yapan "Zenginleri koruyalım" (Sauvons les Riches) isimli bir grup, Societe Generale bankasına gidip paralarını çekip hesaplarını kapattı. Red Kit çizgi romanındaki Dalton Kardeşler gibi sarı siyah çizgili mahkum kıyafetleri giyen grup daha sonra Credit Cooperatif isimli küçük çaplı dayanışma bankasında hesap açtı.

Cantona da, çağrısına uygun olarak bir bankadan 750 bin Euro, diğer bankadaki hesabından ise 1.500 Euro çekme talimatı verdi. Fakat işleminin tamamlanıp tamamlanmadığı bilinmiyor.

YouTube'ta yayınlanan çağrıdan sonra Cantona tüm röportajlar taleplerini reddetmiş, sadece büyük desteğe çok şaşırdığını belirtmişti.

7 NUMARADAN 7 ARALIK ÇAĞRISI
Yıllarca 7 numaralı formayı taşıyan Cantona'nın Aralık'ın 7'si için yaptığı çağrı şöyleydi:

“Aylarca, elinizde pankart, kilometrelerce yürüyüp sesinizi duyurmaya çalışmak artık geçmişte kaldı. Günümüzde krize sebep olan kimler? Bankalar değil mi? O zaman çok basit, devrim yapmak için bankaları hedef almak gerekir. 3 milyon kişi sokaklara değil, bankalara gitsin. Hem kilometrelerce yürümeye de gerek yok. Yapman gereken tek şey en yakın şubeden tüm paranı çekmek. 3 milyon, 10 milyon, 20 milyon... İşte burada gerçek tehdit var. Ve o zaman bizi başka türlü dinlemeye başlarlar. Kansız, silahsız, zahmetsiz bir devrim. Sendikalara bazen bizim de fikir vermemiz lazım.”

AB VE BANKALAR TEDİRGİN OLDU
Eyleme katılım beklenenden az olsa da, çağrısı bile AB yöneticilerini ve bankaları tedirgin etmeye yetti.

Avro Grubu Başkanlığı görevini yürüten Lüksemburg Başbakanı Jean-Claude Juncker, çağrıyı 'sorumsuzca' olarak niteledi. BNP-Paribas bankası, Cantona'nın protestosunun "kötü temellendirilmiş" olduğunu savundu.

Bir zamanlar Fin birinci liginde kulüp çalıştıran Avrupa Birliği Ekonomik ve Mali İşler Komisyonu üyesi Olli Rehn, “Cantono'nın bir futbolcu olarak ekonomistten daha iyi olduğunu düşünüyorum” derken, Fransa Maliye Bakanı Christine Lagarde şöyle konuştu: "Harika bir futbolcu olduğunu biliyoruz ancak bazen tavsiyeleri amacını aşıyor. Bana göre ekonomiyi ekonomistlere, futbolu da futbolculara bırakmak en doğrusu."

Cantona Bankalara Çalım Atabilecek Mi?

2010-12-07T13:49:00.001+02:00

Ünlü Fransız futbolcu Eric Cantona'nın Fransa halkına yaptığı “devrim için bankaları hedef al” çağrı AB yöneticilerini ve bankaları tedirgin etti. Şimdi başta bankalar olmak üzere bugün herkes Fransa'da neler olacağını merak ediyor.

Ünlü Fransız futbolcu Eric Cantona'nın Fransa halkına yaptığı “devrim için bankaları hedef al” çağrı Avrupa Birliği yöneticilerini ve bankaları tedirgin etti.

'FUTBOLCU OLARAK DAHA İYİ'
Avro Grubu Başkanlığı görevini yürüten Lüksemburg Başbakanı Jean-Claude Juncker, çağrıya 'sorumsuzca' dedi. BNP-Paribas bankası, Cantona'nın protestosunun "kötü temellendirilmiş" olduğunu savundu.

10 bin kişi facebookta Cantono'ya destek vereceği açıklarken, bir zamanlar Fin birinci liginde bir kulübü çalıştıran Avrupa Birliği Ekonomik ve Mali İşler Komisyonu üyesi Olli Rehn, “Cantono'nın bir futbolcu olarak ekonomistten daha iyi olduğunu düşünüyorum” diye belirtti. Fransa Maliye Bakanı Christine Lagarde da, "Harika bir futbolcu olduğunu biliyoruz ancak bazen tavsiyeleri amacını aşıyor. Ben onun gibi futbol oynamaya çalışmıyorum. O da bizim işimize karışmazsa iyi eder. Bana göre ekonomiyi ekonomistlere, futbolu da futbolculara bırakmak en doğrusu" diye konuştu.

Bugün kendi parasının tamamını çekmek için bankaya gideceğini duyuran Cantona'ya Le Monde gazetesi yorumcusu Pierre-Antoine Delhommais'nın tavsiyesi ise yanında el arabası götürmesi oldu.

7 NUMARADAN 7 ARALIK ÇAĞRISI
Yıllarca 7 numaralı formayı taşıyan Cantona'nın Aralık'ın 7'si için yaptığı çağrı şöyleydi:

“Aylarca, elinizde pankart, kilometrelerce yürüyüp sesinizi duyurmaya çalışmak artık geçmişte kaldı. Günümüzde krize sebep olan kimler? Bankalar değil mi? O zaman çok basit, devrim yapmak için bankaları hedef almak gerekir. 3 milyon kişi sokaklara değil, bankalara gitsin. Hem kilometrelerce yürümeye de gerek yok. Yapman gereken tek şey en yakın şubeden tüm paranı çekmek. 3 milyon, 10 milyon, 20 milyon... İşte burada gerçek tehdit var. Ve o zaman bizi başka türlü dinlemeye başlarlar. Kansız, silahsız, zahmetsiz bir devrim. Sendikalara bazen bizim de fikir vermemiz lazım.”

FİLMİ GERÇEK OLACAK MI?
Şimdi başta bankalar olmak üzere bugün herkes Fransa'da neler olacağını merak ediyor. Bakalım filmi gerçek olacak mı? Ünlü yönetmen Ken Loach'ın Türkçe'ye “Hayata Çalım At” olarak çevrilen “Looking for Eric (Eric'i Aramak)” filminde Eric Bishop adlı İngiliz postacıya oğlunu bir gangsterden kurtarmakta yardım olan ünlü futbolcu mezarda emekliliğe karşı aylarca grev yapan işçilere ve sendikalara yardımcı olabilecek mi?

Aden..

2010-12-04T10:39:00.001+02:00

Yemen bugünlerde Körfez Futbol Turnuvası'na ev sahipliği yapıyor. Kıyı şehirlerinden Aden'de ise bir çocuk sahilde çıplak ayaklarla mavi futbol topu ile oynuyor.

Bir Devrimcinin Portresi: Eric Cantona

2010-12-04T10:33:00.000+02:00

Cantona’nın ‘ekran yüzü’ olduğu “Bankrun” kampanyasını gördünüz, değil mi? 7 Aralık’ta bankalardan paralarını çekmeyi ve kapitalizme sağlam bir gol atmayı planlıyorlar. Başarılı olurlar mı, bilmem. Ama denemeye değer gibi. Bu son icraatı da gösteriyor ki, Cantona başka bir adam. Ondan daha yeteneklisini çok gördük. Valdano ve Thuram gibi ondan daha entelektüel futbolcu da var. Ama onun kadar devrimcisini, vecize yumurtlayanını bulmak zor. İngiltere’de bir laf var: “Neden 1966 yılı İngiltere’de bir futbol devrimini işaret eder: Hayır Dünya Kupası’nı kazandığımız için değil, Cantona doğduğu için.” Alın size birkaç alıntı Eric’ten:

* Gerçeği göstermenin, kendi gizemimi aydınlatmanın soyut yollarını arıyorum.
* Her zaman oynayıp kaybetmeyi tercih ederim. En sonunda kazanacağımı bilerek…
* Aktif futbolu bıraktığım gün, bu oyunu sevmeye başladım.
* Sadece yaşadığım için değil, hatıralar üzerine kurulu bir hayat kurabildiğim için de gururluyum.
* Sinema da futbol gibi. İyi performans gösteremeyince kaybediyorsunuz.
* Umarım öbür tarafta bana da takımında yer ayırır. Tanrı’dan değil, George Best’ten bahsediyorum.
* ‘Enerjik ve isyankâr Manchester taraftarını seviyorum. Bu şehrin kapalı kapılarının arkası futbol aşkı, eğlence ve müzikle dolu.’
* ‘Sokrates insanın kendisini sorgulamasını söyler. Cevaplarla ilgilenmez, çünkü aslolan soru sormaktır.’
Acaba hiç önümüzdeki maçlara bakmamış mı bu adam? Ya da en çok bu taraftar için üzülmemiş mi? Hiç değilse puan ya da puanlar alsaydı. İyi olan da mı kazanmasın sevgili Eric? Ben Cantona’nın bu sözlerini büyük taraftarımıza armağan etmek istiyorum. Top yuvarlaktır sonuçta.

yazı: bağış erten/radikal
görsel:itüsözlük'ten alınmıştır.

Cantona: Devrim Banka Boykotuyla Başlar

2010-11-21T19:50:00.000+02:00

Manchester United'ın eski yıldızı Eric Cantona, ekonomik ve sosyal devrim çağrısı yaparak, 'kansız devrimin' bankalardan başlayabileceğini söyledi.

Observer'de yayınlanan habere göre, Cantona, Avrupa'da sokaklara çıkmaya hazırlanan öğrenciler ve kamu çalışanlarına daha gelişmiş eylem tavsiyelerinde bulundu.

İngiltere'de futbol oynadığı dönemde 1995'te bir rakip taraftarın ırkçı tepkisine tekmeyle yanıt verdiği için dokuz ay futbol oynama cezası alan Cantona, eylemcilere bankaları hedef alın diyor.

Cantona, zaman zaman siyasete ilişkin görüşlerini de ortaya koyan eski bir futbolcu.

Fransa'da yayınlanan bir gazete için filme de alınan bir mülakat veren yıldız, döviz, pankart ve sloganlarla düzenlenen eylemleri ''modası geçmiş'' olarak niteliyor.

''Bunun yerine'' diyor Cantona, ''bankalardan paralarını çekerek ekonomik ve toplumsal devrim gerçekleştirilebilir.''

Cantona mülakatında şöyle devam ediyor:

''Çevremizde bu kadar sefalet varken mutlu olamayız. Yapılması gereken şeyler var. Bugünlerde sokaklarda olmanın, gösteri yapmanın anlamı nedir? Böyle yaparak kendiniz kandırırsınız. Devrimi başlatmak için elimize silah alıp öldürmeye de başlayamayız. Devrim gerçekten çok kolay bugünlerde. Sistem ne? Sistem bankaların iktidarı üzerine kurulmuş, o zaman bu sistem bankalar üzerinde imha edilmeli.''

''Bu da üç milyon insanın ellerinde pankartlarla sokağa çıkıp, doğru bankalara giderek paralarını çekmesi, bankaların da çökmesidir. Üç milyon, on milyon insan, bankalar çöker, ortada bir tehdit de yok, kan da. Alın size devrim.''

Planın çok karmaşık olmadığınıve birilerinin kulak vermek zorunda kalacaklarını kaydeden Canton, ''Sendikalara zaman zaman bizlerin tavsiyelerde bulunması gerekir'' dedi.

Observer, Cantona'nın çağrısının ilgi gördüğünü ve hızla yayılmaya başladığını belirterek, video kaydının youtube'da bir anda 40 bin kişi tarafından izlendiğini yazdı.

Habere göre, ''bankaları durdurun'' adlı bir grup da 7 Aralık'ta bankalardan paraların çekilmesi için kampanya başlattı.

Şimdiye kadar Fransa'da 14 bin kişinin paralarını bankalardan çekme taahhünde bulundukları da haberdeki ayrıntılardan.

Facebook'ta da ilgi gören kampanya İngiltere'ye de yayıldı.

Fransa Bankalar Federasyonu Başkanı ise, çağrıyı ''aptalca bulduğunu'' söyledi ve hırsızlara ve kara para aklayıcılara davetiye çıkarmak anlamına geldiğini öne sürdü.

Almanya..

2010-11-12T19:44:00.002+02:00

Almanya Milli takımı. twitter'dan @vanadu'dan alınmıştır.

Katalanlar'la İspanyolları Birleştiren Tişört

2010-11-12T16:56:00.000+02:00

Dünya Kupası finalinde Hollanda'yı 1-0 yenerek kupayı kazanan İspanya'nın golünü atan Andres İniesta, Espanyol'un geçen yıl Ağustos'ta ölen futbolcusu Dani Jarque'yi hatırlatmak için finalde formasının altına giydiği tişörtü Espanyol kulübüne hediye etti.

Jarque için Espanyol’un Nou Estadi Stadı’nda düzenlenen törene, iki kulübün başkanları, Espanyol takımı oyuncuları ve İniesta ile Jarque’nin aileleri katıldı.

Barcelona’da top koşturan İniesta’nın yakın dostu olan Jarque, geçen yıl ağustos ayında 26 yaşındayken kalp krizinden ölmüştü.
Andreas İniesta, Dünya Kupası finalinde 116. dakikada attığı golden sonra formasını çıkararak iç tişörtündeki yazıyı kameralara göstermiş ve bu hareketi nedeniyle sarı kart görmüştü. İniesta’nın tişörtünde, "Dani Jarque siempre con nosotros" (Dani Jarque her zaman bizimle) yazıyordu.

Törende bu tişörtü Espanyol Kulübü Başkanı Daniel Sanchez Llibre’ye armağan eden İniesta, "Üzülmemek zor. Bu tişört için en iyi yerin burası olduğunu düşünsem de tişörtü vermek bana acı veriyor" diye konuştu.

Espanyol Başkanı Sanchez Llibre de İniesta’ya bir madalya armağan ederek, "İniesta, büyük bir oyuncu. Futbolu bıraktığında Espanyol taraftarları onu hatırlayacak" dedi.

haber: aa

Turkish Football Manager 2010

2010-11-10T21:39:00.000+02:00

- TANIL BORA -

Çok futbolcu PlayStation’da futbol oyunu oynuyor. Messi dahil. Onun Barcelona’yı seçtiğini ve ‘kendini oynadığını’ biliyoruz. Hatta bilgisayarda gerçeğinden daha iyi oynadığını söylüyormuş! Gerçekle sanalın masum raksı. Fakat bir teknik direktörün, bir aktif futbolcunun, ‘bir yandan da’ oyuncu menajerliğine el atması, hiç de PlayStation’da Football Manager oynamak gibi masum değil. Bülent Uygun ve bazı futbolcularla ilgili başlatılan soruşturma, futbol rejimimiz açısından vahamet taşıyor.

Keşke, menajerlik sisteminin baştan aşağı sorgulanması için bir vesile olsa bu. Ağustos sonu, İlhan Cavcav menajerleri ‘milli felaket’ olarak tanımlamış; Şenol Güneş Liverpool maçı kampının yapıldığı otelde Umut Bulut’u ‘pazarlamak’ için görüşmeler yürüten menajerleri kovmuştu. ‘Dünyanın gündeminde’ de var bu. 11 Freunde dergisi, Ekim 2009 sayısındaki dosyasında, futbolcu menajerlerinin taraftarlar arasındaki itibarının ‘aşağı yukarı muhabbet tellalları ile silah kaçakçıları arasında bir yerde olduğunu’ yazıyordu.

Bundesliga'daki Türk Kökenli Yıldız Adayları

2010-11-03T11:58:00.001+02:00

Guus Hiddink, Avrupa'da top koşturan Türk kökenli futbolcuları Türk Milli Takımı'na kazandırmak için yeni bir açılım başlattı. İlk olumlu cevap Nürnbergli Mehmet Ekici'den geldi. Türk Milli Takımı Teknik Direktörü Guus Hiddink sonunda doğruları görmeye başladı ve yurtdışında top koşturan Türk kökenli gençlere yöneldi. Tabi insanın aklına hemen şu soru geliyor: Bu adımı atmak için ille de Azerbaycan'a yenilmek mi gerekiyordu? Başarıya doymuş futbolcularla biryere varılamaycağını anlamak bu kadar zor muydu? Yine de zararın neresinden dönülürse kârdır. Hiddink sonunda doğru yolu bulmuşa benziyor.

Ekici'nin tercihi Türkiye

Hollandalı teknik adam bu açılımının ilk olumlu neticesini aldı bile: Sezon başından beri oynadığı futbol, attığı ve attırdığı gollerle takımını sırtlayan Nürnbergli Mehmet Ekici bundan böyle Türk Milli Takımı formasını giyecek. Daha önce çeşitli yaş gruplarında Almanya adına mücadele eden ve son olarak üç maçta Alman U-21 forması giyen 20 yaşındaki başarılı futbolcu, tercihini Türkiye'den yana kullandığını ve artık Almanya adına forma giymeyeceğini Alman Futbol Federasyonu'na resmen bildirdi. Bu sezon lig ve kupada toplam 11 maçta oynayan Ekici, 3 gol ve 3 asiste ulaştı. Hücuma dönük orta saha oyuncusu olarak görev yapan Mehmet Ekici, her iki ayağını da iyi kullanması ve duran toplardaki başarısıyla dikkat çekiyor. Bu arada hemen hatırlatalım: Ekici aslında Bayern Münih’in futbolcusu ve deneyim kazanması için bir yıllığına Nürnberg’e kiralandı. Bastian Schweinsteiger’in gelecek sezon takımdan ayrılması halinde onun Bayern’deki boşluğunu Mehmet Ekici’nin doldurması pek uzak bir ihtimal değil.

İlkay Gündoğan Almanya’ya meyilli

Mehmet Ekici ile birlikte Nürnberg’i sırtlayan bir diğer isim olan İlkay Gündoğan’a da milli takım daveti yapan Guus Hiddink, henüz net bir yanıt almadı ama Alman basınında çıkan haberlere bakılacak olursa Gündoğan’ın “Panzerleri” tercih etmeye daha sıcak baktığı bildiriliyor. Tıpkı Mehmet Ekici gibi 1990 doğumlu olan İlkay Gündoğan orta sahada “ön libero” olarak tabir edilen mevkide görev yapıyor. Hem rakip atakları kesmede hem de oyun kurmada son derece başarılı olan genç yıldız, geçen sezon yakaladığı çıkışın tesadüf olmadığını bu sezon attığı 3 gol ve yaptığı 1 asistle ispat etti. Defansif orta saha oyuncusu olmasına rağmen uzaktan attığı şutlarla sık sık rakip kaleyi yoklayan Gündoğan’ın piyasa değeri hâlihazırda 6 milyon euro.

Ömer Toprak: Türkiye’yi seçtiğim doğru değil
Guus Hiddink’in Bundesliga’daki bir diğer gözdesi de Freiburg’un başarılı stoperi Ömer Toprak. Türk basınında Toprak’ın tercihini Türk Milli Takımı’ndan yana kullandığına dair haberler Alman basınına da yansıyınca genç futbolcu, kulübü SC Freiburg aracılığıyla bir basın açıklaması yayınladı ve bu haberlerin gerçeği yansıtmadığını söyledi. Açıklamada, Ömer Toprak’ın hafta sonu kesin karar vererek bundan böyle Almanya yerine Türkiye formasın giyeceğine yönelik haberlerin kesinlikle doğru olmadığı kaydedildi. Toprak, iki yıl önce Alman U-19 Milli Takımı ile Avrupa Şampiyonu olmuş, birbuçuk yıl önce geçirdiği bir go-kart kazasının ardından uzun süre sahalardan uzak kalmıştı. Almanların efsanevi defans oyuncularından Jürgen Kohler, Ömer Toprak için "Son yıllarda Almanya'da yetişen en iyi stoper" ifadesini kullanmıştı.

Bu gençlerde hayat var! Bundesliga’daki yetenekli Türk gençleri sadece Mehmet Ekici, İlkay Gündoğan ve Ömer Toprak’la sınırlı değil elbette. Gerek birinci gerekse ikinci ligde top koşturan çok sayıda Türk kökenli oyuncu, geleceğin Türk A Milli Takımı’nda boy gösterebilecek kapasitede. İşte bu isimlerden bazıları:

Tunay Torun (Hamburg):

1990 yılında Hamburg’da doğan Tunay Torun, forvet mevkiinde oynuyor. Her iki ayağını da iyi kullanabilen Torun, özellikle kanatlardan yaptığı bindirmelerle rakip defansları yıpratıcı bir oyuncu profili çiziyor. 1.79 boyundaki futbolcu son derece süratli ve güçlü. Bir de gol vuruşlarını geliştirebilirse, geleceğin en önemli yıldızlarından biri olabilir. Geçen sezon 19 birinci lig maçında 2 gol atıp 2 de asist yapmayı başaran futbolcu, UEFA Avrupa Ligi’nde 6 maçta 1 gol pası verirken, Hamburg’un PAF takımıyla çıktığı 5 maçta rakip fileleri 3 kez havalandırdı. Son üç sezondaki verileri toplandığında 81 maçta 20 gol ve 8 asist değerlerine ulaşıyor. Torun, U-16’dan başlamak üzere Türk Milli Takımı formasıyla bugüne kadar 37 maça çıktı ve 18 gole imza attı. Geçen sezon sonunda çapraz bağları kopan ve uzun bir tedavi döneminin ardından birkaç hafta önce yeniden antrenmanlara başlayan genç forvet oyuncusunun piyasa değeri 1,5 milyon euro.

Cenk Tosun (E.Frankfurt):
1991 doğumlu Cenk Tosun, forvet hattında görev yapıyor. 1.83 boyundaki Tosun, U-17 yaş grubundan buyana Almanya adına mücadele ediyor. Milli takımlar düzeyinde toplam 24 maça çıkan ve 13 gol kaydeden Tosun, Almanların gelecek adına en çok güvendiği oyuncuların başında geliyor. Geçen yıl profesyonel olan genç forvet, bu sezon daha ziyade Eintracht Frankfurt’un PAF takımında forma giyiyor. 10 maçta 8 gol atan Tosun, geçen sezon biri Bundesliga’da olmak üzere toplam 19 maçta forma giymiş ve rakip fileleri toplam 14 kez havalandırmıştı. Cenk Tosun’un piyasa değeri şu anda 250 bin euro. 2012 yılına kadar kulübü ile sözleşmesi bulunan Tosun’un bu performansını sürdürmesi halinde piyasa değerini çok kısa sürede 4-5 katına çıkarması işten bile değil.

Taner Yalçın (Köln):

1990 kuşağının bir diğer temsilcisi... Köln doğumlu orta saha oyuncusunu Christoph Daum keşfederek takıma kazandırdı. Futbolseverler, onu sezon başındaki hazırlık maçında Fenerbahçe’ye attığı mükemmel gollerle hatırlayacaktır. 1.87’lik boyu ve güçlü fiziğiyle orta sahada tam bir “dinamo” görevi gören Taner Yalçın lig ve kupada bu sezon 9 kez forma giydi ve 2 gol attı. Geçen sezonsa 11 maçta 1 gol ve 1 asistle oynadı. Her iki ayağını da kullanabilen Yalçın’ın piyasa değeri 1,5 milyon euro. Almanya doğumlu Türk kökenli futbolcular genelde önce genç takımlar düzeyinde Almanya adına oyayıp, daha sonra Türkiye’yi seçerken, Taner Yalçın, tam tersini yaptı: U-18 ve 19 gruplarında Türkiye adına 4 maçta forma giyen ve 1 gol atan Yalçın, daha sonra tercihini Almanya’dan yana kullandı ve “Genç Panzerler” adına 8 maça çıktı. Ancak henüz A Milli olmadığı için teorik olarak yeniden Türkiye adına forma giyme şansı mevcut. Guus Hiddink bu nedenle Yalçın üzerinde de ısrarla duruyor. Ancak Yalçın’ın kısa bir süre önce Spox.com adlı internet portalına yaptığı açıklamada “Şu anda Alman U-21 Milli Takımı formasını giyiyorum. Bunda da bir değişiklik olmayacak” şeklinde konuşması, Hiddink’in olumlu cevap alma ihtimalinin hayli düşük olduğunu gösteriyor.

Burak Kaplan (B.Leverkusen): Köln doğumlu kanat oyuncusu da hayli verimli olduğu anlaşılan 1990 kuşağından. Her iki ayağını da başarıyla kullanabilen 1.68 boyundaki Burak Kaplan, bu sezon UEFA Avrupa Ligi’nde iki maçta toplam 135 dakika forma şansı buldu. Geçen sezon Birinci Lig’de 4 maçta 259 dakika sahada kalan Kaplan, bu kısa süreye 2 gol ve 2 asist sığdırmıştı. Kulüp ve milli takımlar düzeyinde 33 maça çıkan genç yıldız, 10 gol ve 4 asiste ulaştı. U-17’den başlamak üzere Türk Milli Takımı ile 4 maça çıkan ve gol kaydına muvaffak olamayan Burak Kaplan’ın piyasa değeri 600 bin euro.

Deniz Naki (St.Pauli):

1990 yılında Almanya’nın batısındaki Düren kentinde doğan Deniz Naki, geçen sezon St. Pauli’nin birinci lige çıkmasını sağlayan futbolcuların başında geliyor. U-19 yaş grubundan itibaren Almanya adına ter döken Naki, hâlihazırda Almanya’nın U-21 kadrosunun futbolcularından. Milli takımlar düzeyinde 23 maça çıkan ofansif orta saha oyuncusu 13 gole imza attı. Geçen sezon ikinci lig ve kupada toplam 32 maçta oynayan Deniz Naki, 9 gol ve 11 asiste ulaştı. Bu sezon 8 maçta 405 dakika sahada kalan Naki’nin henüz gol ve asisti bulunmuyor. Oyuncunun piyasa değeri 2 milyon euro.

Onur Ayık (W.Bremen):
1990 doğumlu bir diğer yıldız adayı Onur Ayık forvet mevkiinde oynuyor. 1.83 boyundaki Ayık, U-16 yaş grubundan başlamak üzere uzun yıllardan buyana Türkiye adına ter döküyor ve milli takımlardaki performansıyla Almanların da iştahını kabartıyor. U-18 ve U-19 milli takımlarında göz dolduran ve giderek olgunlaşan Onur Ayık, milli formayla çıktığı 17 maçta 7 gol atmayı başardı. Bu sezon biri Bundesliga’da olmak üzere Werder Bremen formasıyla 14 maça çıkan Ayık, henüz gol atamadı ancak 4 asist yapmayı başardı. Piyasa değeri 300 bin euro olan Onur Ayık, geçen sezon bir kez Bundesliga, bir kez de Avrupa Ligi’nde olmak üzere toplam 35 maçta forma giyerken 11 gol atmayı başardı. Kendini aynı hızla geliştirmeye devam ederse hem Werder Bremen hem de Türk Milli Takımı’nın gelecekteki en önemli gol ayaklarından biri olabilir.

Deniz Yılmaz (B.Münih):
Almanya’nın şampiyonluk rekortmeni Bayern Münih’in yıldızlar topluluğu kadrosunda yer bulabilmek hiç de kolay değil. Bunu, zaman zaman yedek kulübesinde hatta tribünde oturmak zorunda kalan Miroslav Klose, Mario Gomez, Martin Demichelis, Hamit Altıntop, İviça Oliç ya da Anatoli Timoşçuk gibi milli oyuncular da acı bir şekilde tecrübe ediyor. Böyle bir kulüpte genç yaşına rağmen ara sıra da ilk 18’e girmeyi başaran genç oyuncuların ise gerçekten olağanüstü meziyetlere sahip olması gerekiyor. İşte Deniz Yılmaz’ı da bu kategoriye dâhil edebiliriz. 1988 doğumlu ve 1.80 boyundaki Yılmaz, aslında Bayern’in rezerv takımının oyuncusu. Ama zaman zaman “ağabeyleriyle” birlikte antrenman yapıyor, hatta maç kadrosuna girerek yedek kulübesinde oturuyor. Bu bezon 3’üncü ligde Bayern Münih II formasıyla 13 maçta 3 gol ve 2 asiste ulaşan Deniz Yılmaz, geçen sezonsa aynı ligde 29 maça çıkarak 13 kez fileleri havalandırmış, 5 golün de pasını vermişti. Yılmaz’ın piyasa değeri 400 bin euro.

... ve diğerleri
Şimdiye kadar bahsettiğimiz oyuncular genelde Bundesliga’nın en yüksek kademesinde, yani birinci ligde mücadele eden kulüplerin kadrosunda yer bulmayı başaranlar. Tabii bir de ikinci lig ve diğer alt liglerde top koşturan onlarca Türk kökenli yetenek de keşfedilmeyi bekliyor. Bayern’in rezerv takımından Cüneyt Köz ve Taygun Kuru, Alemania Aachen’den Alper Uludağ ve Tolgay Arslan, Duisburg’dan Olcay Şahan ve Burakcan Kunt, FSV Frankfurtlu Tufan Tosunoğlu ve Bielefeld’den Ensar Baykan ilk akla gelen genç yetenekler. Tabii Eintracht Frankfurt’un profesyonel takımının üçüncü kalecisi ve zaman zaman PAF takımında da boy gösteren Aykut Özer’i de unutmamak gerek.

Diğer Avrupa ülkeleri de takip edilmeli
2,5 milyondan fazla Türk’ün yaşadığı Almanya, elbette genç futbolcular açısından en büyük seçeneği sunuyor. Ama Türklerin yoğun olarak yaşadığı Hollanda, Belçika, Fransa, Avusturya ve İsviçre gibi ülkeler başta olmak üzere diğer Avrupa ülkelerindeki ligler de çok geniş bi arama-tarama çalışmasına tâbi tutulmalı. Özellikle dünyanın dört bir yanından genç yetenekleri bünyesinde barındıran İngiltere ligleri bu konuda müthiş bir potansiyele sahip.

İngiltere’de göze batan birkaç Türk kökenli oyuncudan kısaca söz edelim: Örneğin18 yaşındaki “Kızıl Ronaldo” lâkaplı Gökhan Töre... Almanya’nın Köln kentinde doğdu ve birbuçuk yıl önce Chelsea’nin altyapısına transfer oldu. İki kez Türkiye U-21 Milli Takım formasını giydi. Ancak Almanlar da Töre konusunda hâlâ umutlarını yitirmiş değil.

Yine İngiliz ekiplerinden Arsenal’in rezerv takımında forma giyen bugüne kadar Hollanda’nın genç milli takımları adına başarıyla mücadele eden Oğuzhan Özyakup, İngiliz Championship (ikinci lig) ekiplerinden Reading’den Cem Paul Karacan ve Portsmouth forması giyen Hollanda U-17 oyuncusu Nadir Çiftçi, takip edilmesi gereken yıldız adayları.

Kuşkusuz bir ülkenin mili takımı sadece 19-20 yaşındaki gençlerden oluşamaz. İstikbâli parkak genç oyuncuların yanı sıra onlara “ağabeylik” yapacak deneyimli yıldızlardan oluşan dengeli bir karışım, başarının yegâne reçetesi olabilir. Bunu 2010 Dünya Futbol Şampiyonası’nda en iyi uygulayan ülkelerden biri olan Almanya, turnuvayı üçüncü bitirerek doğru yolda ilerlediğini gösterdi.

Anlayış farklı, kültür farklı!
Bu yazıyı okurken aklınıza “İyi de, bütün milli takımı Avrupalı Türklerden mi kuracağız? Nereden kaldı milli duygular?” diye bir endişe gelebilir. Bu tip endişeler günümüz futbol dünyasında kesinlikle yersiz. 2002 Dünya ve 2008 Avrupa Şampiyonası hariç, Türk Milli Takımı’nın bugüne kadar uluslararası turnuvalarda pek fazla varlık gösteremeyeşinin en önemli nedenlerinden biri de futbolcuların uluslararası maç deneyiminin az olması ve profesyonel bir futbolcu gibi yaşamamaları. Tabii bunun istisnaları vardı ama genelde “Yürü koçum, hadi aslanım” diye sırt sıvazlayarak “gaza getirilen” futbolcular aşka gelip, sürekliliği olmayan bazı başarılar yakaladılar. Oysa Avrupa’da yetişmiş oyuncuların hayata ve futbola bakış açıları çok daha farklı oluyor. Daha açık bir tabirle: Rakip oyuncuların mentalitesi nasılsa, Avrupa’da yetişmiş Türk futbolcuların mentalitesi de aynı oluyor. Zaten bugüne kadar Türkiye’nin futboldaki sorunu kötü futbolculardan ziyade mental olarak rakiplerinden daha geride olmalarıydı. İşte Avrupalı futbolcuların kadroda çoğunlukta olması, bu sorunun da kendiliğinden ortadan kalkmasını sağlayacaktır.

“Hain” damgası vurmak insafsızlık

8 Ekim 2010'da Berlin'de oynanan Almanya-Türkiye maçında Türk taraftarların ısıkladığı Mesut Özil'i Almanya Başbakanı Angela Merkel bizzat soyunma odasına kadar inerek tebrik etmişti

Bu noktada çok önemli ve hassas bir konuya vurgu yapmadan geçemeyeceğiz: Geçen ay Berlin’de oynanan Almanya-Türkiye milli maçında stadı dolduran yaklaşık 50 bin Türk taraftarının, Mesut Özil’e revâ gördüğü “zulüm” bir daha tekerrür etmemeli. Özil, kariyeri için en uygun tercih olduğuna inandığı için Almanya’yı seçti ve bugün ulaştığı nokta kendisini haklı çıkarıyor. Real Madrid’de ilk onbirin değişmez elemanı olmak her babayiğidin harcı değil. Bunu Arien Robben’den Robinho’ya, Benzema’dan Sneijder’e, van der Vaart’tan Kaka’ya onlarca dünya yıldızı bizzat tecrübe etti. Bugün Mesut eğer Real’de başarılıysa, bundan Alman Milli Takımı’nda yakaladığı başarılı performans ve aldığı Alman disiplininin payı inkâr edilemez.

Eğer Nuri Şahin de kalbinin sesine kulak vermeyip Almanya’yı tercih etmiş olsaydı, bugün Mesut Özil’in yanında Real Madrid’de forma giyen isim Sami Khedira değil Nuri Şahin olacaktı. Çünkü Şahin, kuvvetle muhtemel Alman Milli Takımı’nın banko isimleri arasında bulunacaktı. Peki o zaman Nuri’yi de mi ısıklamamız gerekecekti? Yarın İlkay Gündoğan, Ömer Toprak ya da Taner Yalçın tercihlerini Almanya’dan yana kullanırsa, bu onların “vatan haini” olduğunu mu gösterir? Kesinlikle hayır! Nasıl ki Altıntop kardeşler, Yıldıray Baştürk, Nuri Şahin ya da son olarak Mehmet Ekici gibi oyuncular Türkiye’yi seçerek doğup büyüdekleri, ekmeğini yedikleri Almanya’ya nankörlük etmediyse, aksi yönde tercihte bulunan Mesut Özil, Serdar Taşçı ve onları takip edecek diğer Türk kökenli “Alman” oyuncular için de böyle bir suçlama yapmak haksızlığın, insafsızlığın en büyüğüdür.

Futbolun sadece bir oyun olduğunu, Vatan-Millet-Sakarya edebiyatına kesinlikle futbolda yer olmadığını artık anlamamız gerekiyor. Bu çocuklar ekmeklerini profesyonel futbolculuktan kazanıyor. İşte bu yüzden de kariyerleri için doğru olduğuna inandıkları adımı atmak da en doğal hakları. Tabii bu adımı atarken kimisi bir çeşit “mantık evliliği” yapabiliyor, kimisi de “kalbinin sesine” kulak veriyor. Onlar ersin muradlarına, biz çıkalım kerevetlerine...

Haber: Murat Çelilkkafa/Deutsche Welle Türkçe

Anfi tiyatronun ışığında..

2010-11-03T11:23:00.000+02:00

Haiti'nin başkenti Port-au Prince. Ufukta yüzlerce çadır görünüyor. 6 ay önce büyük bir deprem 50 binden fazla kişinin ölümüne yol açmış, ülkede zarar görmemiş bina kalmamıştı neredeyse. Ülke kendisini hala toparlamış değil. O çadır tarlasının hemen yanında ise kültürel ve sosyal faaliyetler için kullanılan anfi tiyatro ise şimdilerde çocukların oyun alanı. Küçük bir stad görünümlü tiyatroda futbol oynamanın da keyfi başka olsa gerek.

Futbol Kültürümüzde Bir Sol Açık: “Forza Livorno”

2010-10-30T11:11:00.000+03:00

Türkiye’de endüstriyel futbol karşıtlığı denince akla ilk gelen İtalyan futbol takımı Livorno’nun Türkiye’deki taraftar grubu “Forza Livorno”, forum, dergi ve blog (forzalivorno.org) yayınıyla Türkiye’deki tüm takımlardan ilerici ve solcu futbolseverleri defa buluşturmuş ve halen kullanılagelen bir yayın organı halini almıştı. “Forza Livorno”, son dönemde Tekel ve UPS direnişi eylemiyle yine taraftarlar arasındaki önemini gösterdi ve eylemin en önemli bileşimi oldu.

Forza Livorno yöneticilerinden Suphi Toprak ile yaptığımız sohbetle “Forza Livorno”nun bugünkü durumunu, Türkiye’deki endüstriyel futbol karşıtı taraftarlar arasındaki yerini, işçi direnişlerini, tribünde solcu olmayı, futbol piyasasını ve mücadeleyi konuştuk.

Forza Livorno Forum ve Sol Açık dergisi olarak ilk yayın hayatınızda çok ses getirdiniz. Antifaşist, sosyalist taraftar grubu ve futbolcusu Lucarelli ile ünlü A. C Livorno’nun Türkiye’de duyulmasına, devrimci tribün kültürünün yayılmasına öncülük ettiniz. “Forza Livorno”nun bugüne kadarki yayın ve tribün hayatını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Suphi Toprak: Aslında tek bir cümle bulmak çok zor. Birçok şeyin başlangıcı olduk ve birçok şeyi başaramadık… Düşünsel olarak Türkiye'de endüstriyel futbola karşı grupların oluşmasında veya ilham kaynağı haline gelmesine kaynaklık ettik. Diğer taraftan Forza Livorno, Türkiye'de bir mevcut takımın taraftarı değil. Yani tribünlerde bire bir olma şansı yok; olanlar da kendi grupları içerisinde… Aslında Forza Livorno da şu an bir kimlik arayışı içerisinde. Bu süreci de şu an kendi aramızda tartışıyoruz.

Forza Livorno hâlâ “tribünlerin” takip ettiği bir yayın organı olma özelliğine sahip mi?

ST: Değil… Biz dergimizi düzenli bir yayına çeviremedik. Dergi Forza Livorno’nun aşamadığı sorunların resmidir. Şimdi çeşitli fikirler var, yarı profesyonel olması gibi. Ama benim fikrimce, taraftar gruplarıyla ortak çıkacak bir dergiye dönüştürmek. Belki de ikisinin ortası bir hal alır.

Adanademirspor’un Livorno Futbol Kulübü’yle yaptığı hazırlık maçını sizin sayenizde gerçekleştirdiğini söyleyebilir miyiz?

ST: Bu olay aslında iki taraflı: Biz Livorno'nun Türkiye'de kitlelerce tanınmasında etkili olduk, ama burada asıl emek Adanademirspor ve Şimşekler grubunundur. Adanademirspor eski Başkanı Bekir Çınar, bu konuda Türkiye'de nadir görülen bir şekilde, kendi taraftarlarının isteğini dinledi. Bu olumlu diyalog sayesinde yıllarca unutulmayacak bir maç oynanabildi.

Artık birçok taraftar grubunun “solcu” bölümü ya da solcu taraftar grubu bulunuyor. Bu süreci nasıl açıklıyorsunuz?

ST: Aslında solcular tribünde hep vardı. Ama solun tribünlere bakış açısında biraz da sorun vardı. “Futbol kitleleri uyuştur” genel mantığı içerisinde, futbolu dışlayan bir gözlük vardı. Bu son dönemde kırıldı biraz. Tribündeki solcu insanlar da artık yan yana durmanın tribünlerde de olması gerektiklerini fark etti. Ama fikrimce, bu grupların daha çok genişlemesi ve güçlenmesi gerekmekte… Yolun daha başındayız.

Özellikle Tekel ve UPS direnişi eylemlerinin örgütlenmesinde Forza Livorno önemli yer oynadı. Tribünler desteğe devam edecek mi? Siz nasıl bir rota izleyeceksiniz?

ST: Şimdi baştan şunu belirtmek gerekir ki, tribün grupları partilerin ve sendikaların yerini tutamaz. Böyle bir beklenti tribün gruplarını ve Forza Livorno’yu aşar. Yani kısacası haddimiz değil… Biz aslında tribündeki emekçiler olarak emek mücadelesinde tribünlerdeki ses olmaya çalışıyoruz. Tekel sürecinden başlayarak, biz de emek mücadelesinde yer almaya çalışıyor ve öğreniyoruz. Sokaktan farklı olarak tribünlerde ses olmak daha zor, daha çok engel var aslında.

Genelde tüm tribün grupları olarak çok iyi işler çıkarttık. Tekel mücadelesinde Diyarbakır taraftar gruplarından Göztepelilere kadar çok geniş bir destek ağı oluştu. Ama burada şunu diyebilirim ki, belki de Ankara'da olmanın vermiş olduğu özel durumla Ankaragüçlü taraftarlar hem kitlesel ziyaretleri hem de Tekel işçileriyle beraber bir Galatasaray maçında açtıkları pankart ve polisin saldırısına karşı ortak direnişleriyle, burada tekrar anılması gereken ayrı bir emek verdiler.

UPS mücadelesinde ise, Tekel sürecinden farklı olarak ortak mekanizmaları biraz daha ortaya çıkardık, biraz daha koordinasyonlu yapıyoruz, ama şu anda bile UPS mücadelesinde yer alabilecek grupların bazılarını hâlâ harekete geçiremedik.

Tribünde mücadele etmenin sokağa orana farklı güçlükleri olduğundan bahsettiniz. Tribünlerin mücadeledeki zorluklarından bahsedebilir misiniz?

ST: Örneğin, tribünde pankart açmanın cezası 2 Bin Lira ve altı ay tribün yasağı var. Bir de direk olarak polisin ve polise gerek kalmadan tribündeki diğer grupların saldırısına uğrama ihtimali var. Bu yüzden tribünlerin de aslında bu anlamda demokratikleşmesi gerekli. Bu da ancak taraftar gruplarının ve onların davalarına destek veren tüm kurumların ortak mücadelesiyle olur. Tek taraftarlar da yetmiyor aslında tribünlere ilişkin uygulamaları değiştirmek için.

Sponsorluk, reklam ve transfer politikası gibi konular Türkiye’de daha fazla öne çıkmaya başladı. Türkiye’de futbolun daha fazla endüstriyelleştiğinden bahsedebilir miyiz?

ST: 80’lerin sonuna kadar, futbol yine zenginlerin elindeki bir güçtü. Kulüp başkanları büyük para babalarıydılar. Bu konuda Beşiktaş eski Başkanı Seba başka bir ifadenin adıydı ama genel olarak, futbol dünyasında para hâkimdi… Türkiye’de kapitalizm, Turgut Özal dönemindeki özelleştirmelerin vermiş olduğu kolaylıkla, futbolun aslında bir sanayi olabileceğini fark etti. Bu bir süreçti ve durdurulamayan, rekabetçi anlayışı da körükleyen bir şekilde futbolu iyice sardı. Artık takımın bir parçası olan taraftar yok olmaya başladı, aslında taraftar birer müşteriye dönüştü. Mal alması gereken, sırf bir takımı beğeniyor diye, tüketmek zorunda kalan bir insanlar zincirine dönüştü tribünler. Kim ne kadar takımının mallarından alırsa, o kadar taraftardır diye tuhaf bir anlayışta çıktı. Ben kendim asla bunlardan almadım, ama zaman oldu, sabahın yedisinde stadyum önünde maça girebilelim diye de dikildik. Şimdi benim taraftarlık kıstasım ne?

Senin için taraftarlık kıstası nedir?

ST: Ben tribünlerle tanışmadan öncede bir taraftardım. Mahalle aralarında oynarken ben bir oyuncuydum. Yani taraftarlığın ölçüsü aslında ne satın aldığım formalar, ne de ürünlerdir. Hatta birçok maça insanlar ekonomik durumda da gidemiyor. Yani stadyuma giden taraftar gidemeyen de taraftar değildir. Bu anlayış da yanlış…

Kulüpler yüksek tutarda yeni stadyumlar yapmaya başlıyor. Stadyumları da birer işletme, alışveriş ve iş merkezi faaliyete sokuyorlar. Avrupa’da böyle olduğunu biliyoruz. Sence “yeni futbol alanlarında” emekçileri görebilecek miyiz?

ST: Aslında yeni stadyumlar bir değişimin de simgesi durumunda. Mesela, Fenerbahçe maratonu tabir edilen kesim, ekonomik geliri yüksek olmayan işçilerin ve öğrencilerin çoğunlukta olduğu bir yerdi. Bu tribün doksan dakika susmazdı. Yeni stadyum, locaları ve pahalı biletleriyle Fenerbahçe tribünlerinde bir farklılaşmayı da beraberinde getirmiştir. Olması gereken burada, bilet fiyatlarının asgari ücretlere uygun bir oranda belirlenmesidir ve pahalı biletlere son verilmesi için mücadele edilmesidir. Şimdi Aslantepe var, yakında Şeref Bey Stadyumu’nu (İnönü Stadyumu - E.K) yıkıp, yenisini yapacaklar. Biz emekçilerin ne yazık ki stadyumları değil bu stadyumlar… Fenerbahçe, halkın takımı yerine artık locaların takımıdır. Örneğin, maçlarda Fenerbahçe tribünleri anonsçuya muhtaç kalıyor. Bu bir tribüncü için epey kötü bir durumdur.

Türkiye’de sporda örgütlenme adına Metin Kurt öncülüğünde bir adım atıldı ve Spor Emek-Sen kuruldu. Spor ve mücadele alanında yeni alanların yaratılması spor-emekçiler ilişkisinde nasıl bir yere sahip sence?

ST: Kendi adıma en çok bu olayı önemsiyorum. Çünkü futbol birkaç milyon dolarlık futbolcuların dünyası değil. Türkiye 2. ve 3. Futbol Ligi’nde oynayan birçok oyuncu ve antrenör paralarını alamıyor. Kulüp çalışanları da buna dâhil… Diğer branşlar futbolu da aratıyor.

Spor Emek-Sen bir sendikal oluşum, bizler ise taraftar gruplarıyız. Mücadeleleri ve duruşları ortaklaştırmak gerekli… Ama bazen en basit adımlar bile, gereksiz bir şekilde zorlaştırılıyor. Örneğin UPS mücadelesi için yan yana gelmek için bizim önemsediğimiz tek bir şart vardı. Kim ki UPS işçilerinin direnişi haklı görüyor, o zaman yanların gelmesi gerek, ortak bir duruş olması gerek.

Metin Kurt'a ayrı bir parantez açmak gerekir, Türkiye'de futbol ve sendikal örgütlenme diyince, akla gelen ilk isimdi. Biz gençlerin onun deneyimlerinden öğreneceği birçok şeyin olduğuna inanıyorum.

Emrah Kartal (soL)

Galatasaray Tribünlerinde “Tek Yumruk”

2010-10-28T13:22:00.000+03:00

Galatasaray Spor Kulübü son olarak kanalizasyon kazısında yaşamını yitiren işçileriyle gündeme gelen Türk Telekom Arena Stadyumu’nun yapımını neredeyse tamamlarken, ilerici taraftar grubu Tek Yumruk yaşamını yitiren işçiler için mücadele etmeye devam ediyor.

Yapım sırasında müteahhit firma tarafından işçilerin ücretinin ödenmemesi sürecinde grevle ve son olarak yapımı sırasında yaşamını yitiren işçilerle gündeme gelen Türk Telekom Arena Stadyumu açılışına az kala sık sık sponsor anlaşmalarıyla medyada yer bulmaya başladı. Ancak taraftarlar Stadyum’un yapımı sırasında meydana gelen toprak kaymasında yaşamını yitiren işçilerin isimlerinin yaşatılması için çaba sarf etmeye devam ediyor.

Galatasaray tribünlerinin ilerici taraftar grubu Tek Yumruk, 17 Ekim’de yaptığı eylemle işçiler Gökhan Yavuz ve Raşit Ek’in isimlerinin yeni Stadyum’da yaşatılmasını istediklerini belirtmişlerdi. Bu amaçla topladıkları imzaları Galatasaray yönetimine teslim edeceklerini ifade etmiş, kendilerine verilen sözleri hatırlatmışlardı. UPS direnişindeki işçilere destek için Taksim Meydanı’ndaki eylemde yerini alan “Tek Yumruk” grubu ile işçilerin isimleri için gerçekleştirdikleri kampanyayı, grubun UPS direnişi eylemlerindeki yerini ve “devrimci tribünleri” konuştuk.

Sizi henüz tanımamış olanlar için Tek Yumruk grubunu kısaca tanıtır mısınız?
Tek Yumruk: TekYumruk grubu, ilk olarak endüstriyel futbola karşı bir çatı yapı haline gelen ForzaLivornolu Galatasaray taraftarları arasında başladı. Burada tanışan taraftarlar bir bütün oluşturmak gerektiğini düşünerek, Galatasaray tribünlerinde endüstüriyel futbola karşı TekYumruk grubunu oluşturdular. Grup futbola dair görüşlerini sosyal hayata da yansıttı. Emekçinin yanında bir duruş sergiledi.

Tek Yumruk grubu olarak Galatasaray taraftarları arasındaki yeriniz nedir?
TY: Galatasaray Türkiye'nin en geniş taraftar gruplarından birine sahip. Tribünde her türlü görüşe mensup insan bulunuyor. Bizler, Galatasray taraftarının ilerici, emek sınıfından yana yüzünü temsil ediyoruz. Bu bağlamda hayata bizim gibi bakan Galatasaraylılar'la tanışarak da büyüyoruz.

UPS işçileri ile dayanışma eylemlerinde aktif rol oynadınız. Sizce UPS işçilerinin direnişi trübünler için ne ifade ediyor? Daha önce hangi eylemliliklerde bulundunuz?
TY: UPS işçileri muhalif futbol taraftarlarına bir çağrıda bulundu. Gelin ve bizleri destekleyin dedi. Bizler gibi kendisini emek ekseninde, emek mücadelesinin içinde gören bir grubun da bu daveti geri çevirmesi mümkün değildi. Tüm görünürlülüğümüzle birlik olarak, sendikayla harika dayanışma eylemleri gerçekleştirdik. Bu emekçi sınıfın ve tribünlerin aslında ne kadar kaynaşık ve iç içe olduğunu gösteriyor. Bizler emeğin yanındaki insanlar, bir birimizin yansımasını oluşturuyoruz. Bundan önce de 1 Mayıs'ta TekYumruk çatısı altında toplanıp bir yürüyüş gerçekleştirerek de, konumlanmamızı belli ettik. Sola, emeğe, futbol üzerinden bir bakış daha getirttik.

Diğer ilerici "ultras" taraftar gruplarıyla ilişkileriniz ne düzeyde?
TY: Tribünde görüşlerimizin, mücadele zeminlerimizin ortak olduğunu düşündüğümüz arkadaşlarımızla, farklılıklarımız üzerinde fazla zaman harcamadan iletişme geçiyor ve diyaloglarımızı güçlendiriyoruz. Örgütlü olmanın, bir arada olmanın çok değerli olduğuna inanıyoruz.

Tribünlerde işçi sesinin yükselmeye başladığını düşünüyor musunuz? Bu sesi neden yükseltmeye çalışıyorsunuz?
TY: Çünkü hayatın temellerini yaratanın emek ve emekçi olduğunu biliyoruz. Galatasray takımı bugün emekçisinin omzunda yükseliyor. Tıpkı dünyanın yükseldiği gibi. Bu sonsuz kuvvete saygı duyuyoruz. Emeğin mücadele gücüne gönülden inanıyor ve sesini yayabileceğimiz bir alan olan tribüne yayıyoruz. Ve pek tabii tribün üzerinde diğer insanlara.

İşçi direnişlerin yanında Galatasaray için yapılan TT Arena Stadyumu yapımı sırasında yaşamını yitiren işilere karşı da duyalı davrandınız. İşçilerin isimlerinin Stadyum'da yer etmesi için, isimlerinin yaşatılması için İmza kampaya başlattınız. Kampanya süreci hakkında bilgi verebilir misiniz?
TY: İşçi cinayetlerinin ne yazık ki birçok alanda yaşandığını biliyorduk. Ve stadın yapımı esnasında bunun tekrarlanması, örgütlü olduğumuz bir alanda bize mücadele şansı tanıdı. Hem emeğe saygılı bir Galatasray istediğimizi göstermiş olacaktık, hem de biz Galatasray taraftarlarının emeğe saygısını göstermiş olacaktık. Bu süreçte bir çok dostlarımızın da desteğiyle 5 bin civarında imza topladık. Bu süre içersinde çeşitli medya kuruluşlarında yer aldık. Nihayetinde Taksim'de yaptığımız bir basın açıklamasının ardından imzaları kulübe sunduk. Kampanya sürecimiz kulüpten gelen ölen işçilerin çocuklarının okutulması sözünü kazandırdı, ayrıca isimlerinin yaşatılması konusunun da düşünüleceği söylendi. Basın toplantısındaki söylemlerimizden biri de bu sözleri hatırlatmaktı.

Türk Telekom Arena'da emektar tatarftarlar kendilerine yer bulabilecek mi? Galatasaray'ın yeni stadının endüstriyel futbol ve taraftar ilişkisindeki yeri sizce nedir?
TY: Çağ atlamış bir dünya futbolu gerçeği var. Modern stadlar bu çağ atlamışlığın gereğidir. Fakat önemli olan, bu modernliğin temeline insanı oturtmaktır. Bu modernleşmeler taraftarın adına ve iyiliğine olmalıdır. Bizler TT Arenada'da Galatasray'ı desteklemek ve emeğin sesini duyurmak için hazır bulunacağız. Bu bağlamda, elbette emekçiler TT Arena'da yer alacaktır.

röpörtaj: emrah kartal/sol

Önyargılar Futbolla Yıkılıyor

2010-10-16T00:06:00.000+03:00

Futbol oynayabilmek için dini ve kültürel önyargılarla mücadele eden Arap kadınlar, 18 Ekim’de Bahreyn'de yeşil sahalara çıkıyor. Arap Kupası kapsamında düzenlenen turnuvaya 8 ülkenin kadın futbolcuları katılıyor.

Arap Kupası’da Lübnan, Ürdün, Irak, Suriye, Mısır, Katar, Filistin ve Bahreyn'den kadın futbolcular on gün boyunca şampiyon olmak için, Bahreyn'in başkenti Manama’da düzenlenecek turnuvada ter dökecekler. Yeşil sahalar her zamankinden farklı olarak, kimi tepeden atkuyruğu yaptığı saçları kimi de başörtüsüyle belki de erkeklerden daha estetik vuruşlarıyla bayan futbolculara ev sahipliği yapacak.

Hedef Almanya!
Arap Kupası’nda kadın futbol takımları arasındaki rekabet oldukça büyük. Turnuva boyunca sekiz ülkenin kadın futbol takımları kıyasıya yarışacak. Turnuvanın sloganıysa ”Hedef Almanya!" Çünkü Arap Kupası’nın şampiyonu, önümüzdeki yıl Almanya'da düzenlenecek Dünya Kadın Futbol Şampiyonası’na katılmaya hak kazanacak. Kadın futbolcuları en fazla heyecanlandıransa, şampiyon olarak Almanya’ya gitmeye hak kazanacak takımın aynı zamanda Almanya Futbol federasyonunun organize ettiği özel bir antrenmana katılabilecek olması. Rema Mussada da bu kadın futbolculardan biri. “Manama'ya kazanmak için gidiyoruz!” diyen Ürdün Kadın Futbol takımının kale bekçisi kendinden ve takımının başarı sağlayacağından oldukça emin.

Ürdünlü kaleci, çocukluğundan bu yana top peşinde koşturuyor. Erkek kardeşleriyle oynadığı futbolu geliştirerek, 2005 yılından bu yana da Ürdün kadın futbol takımında oynuyor. Batılı ülkelerin aksine, Arap ülkelerindeki kadın futbolcular büyük zorluklar ve önyargılarla mücadele etmek zorunda. Rema Musada, “Başlarda Ürdün’deki insanlar biraz şüpheci yaklaştı. Kadınların futbol oynamasını tuhaf buluyorlardı. Ancak tuhaf bulunan bu durum değişti. İnsanlar kadınların da yeşil sahada olmasını kabullendi” diyerek, ailesinin durumu yadırgamadığını ve ülkesinde de önyargıların kırılmaya başlandığını ifade etti.

Ancak herkes Rema Musada kadar şanslı değil. FIFA Kadın futbolu danışmanlığı görevini yürüten ve hemen tüm Arap ülkelerini gezen Monika Staab,“Aileler futbolun sadece erkek işi olduğunu söylüyor. Bu önyargıların ortadan kaldırılması gerekiyor" diyerek, bu ülkelerde kültür ve dini etkenlerin kadınların futbol oynaması önünde engel teşkil ettiğini belirtti.

"Önyargıları kırmak kolay değil"
Monika Staab Arap ülkelerindeki kadın futbolcuların büyük zorluklarla mücadele ettiğine dair birçok olaya tanıklık etmiş. Staab, Filistinli bayan futbolcuların, İsrail ambargosu nedeniyle sıklıkla antrenmanlara gidemediklerini ya da maçlara katılamadıklarını ifade ediyor. FIFA’nın kadın futbolu danışmanı, özellikle ergenlik çağında kapanmak zorunda kalan Katarlı kadın futbolcuların erkeklerden uzak bir antrenman sahası bulmakta zorlandıklarını belirtiyor.“Son üç yılda önemli gelişmeler kaydedildi. Burada kadınların tüm dini ve kültürel önyargılara rağmen futbol oynayabildiğini görmek çok güzel. Oyuncular son derece mutlular” diyen Staab, zorluklara rağmen karamsar olmadığını da ifade etti.

haber: dw

Drogheda United ve Trabzonspor'un Kardeşliği..

2010-10-01T14:03:00.000+03:00

Huelga General!

2010-10-01T00:27:00.002+03:00

İspanya'da 10 milyon çalışanın katıldığı görkemli bir grev gerçekleştirildi 29 Eylül'de. Barcelona katılımın en yüksek olduğu, sokakların en fazla dolduğu kent oldu. Pep Guardiola'nın fotoğrafları ile süslü bilboardlardan birine de grev çağrısının yapıştırma afişlerden yapıştırılmış. Guardiola'nın gözüne dikkat edin. 29 Eylül'de bütün İspanyol siyasi otoritelerin gözlerinde, işçi haklarını sömürenlerin gözlerinde, mezarda emeklilik isteyenlerin gözlerinde de işte o bakış vardı muhakkak!

Drogba Stadı..

2010-09-30T15:06:00.000+03:00

Fildişi Sahilleri'nin ve Chelsea'nin yıldız oyuncusu Didier Drogba'nın adı bir stada verilmiş. Fransa'nın başneti Paris'in küçük takımlarından biri olan Levallois-Perret bir zamanlar Fransa'da top oynamış Drogba'nın adını stadlarına koymayı uygun görmüşler.

Bakan Özak’a açık mektup

2010-09-30T14:28:00.000+03:00

2 Şubat 2007’de Catania’da bir polisin ölümüyle neticelenen şiddet olaylarının ardından İtalyanlar ülkedeki (amatör/profesyonel ya da milli) bütün futbol müsabakalarını süresiz durdurdular. İlgili güvenlik kriterlerine uymayan (yani öleni öldüreni dahi ayırt edecek kamera donanımına sahip olmayan) statlar hemen kapatıldı, birkaç yüz milyon euroluk takımlar bile başka sahalara taşındılar. İtalyan Senatosu olağanüstü toplandı, kısa bir sürede yeni yasa çıkarıldı: Kulüpler kombine biletleri isimli/resimli hale getirecek. Hiçbir kişi ya da kuruma toplu bilet satılmayacak, maç günü stat çevresinde alkollü içki ticareti yapılmayacak.

Hatta o günlerde Roma Polis Şefi Sera, benzer uygulamayı Manchester’da da hayata geçirebilmesi için Şampiyonlar Ligi maçı öncesi İngiliz mevkidaşından yardım istedi.
* * *
Aynı yılın Nisan ayında şiddet bu kez Yunanistan’ı vurdu. Bir can kaybıyla neticelenen voleybol maçının ardından tüm spor müsabakalarına 2 hafta ara verildi. Yunan Hükümet Sözcüsü Roussopoulos spora verilen arayı şöyle duyurdu: “Hadiseler tribünlerdeki çoğu kişiyi ilgilendirmiyor. Hep belli kişiler sorumlu. Bizim bu dönemdeki amacımız o belli kişileri, masum insanların içinden ayıklayabilmek…”
* * *
Bu iki hadiseden kısa bir süre sonra olaylar bu kez Yunanistan’ın komşusu Türkiye’deydi. Aynı sezon içinde Türkiye defalarca çalkalandı: İki hakem başından yaralandı, bir hakem sahaya giren onlarca seyirci tarafından linç edilmek istendi. 43 taraftar stadyuma bıçak sokmak isterken yakalandı. Milli futbolcular maç esnasında yumruk yumruğa kavga ettiler. Bir seyirci öldüresiye dövülerek tribünden aşağı atıldı. Diyarbakırlı futbolcular ırkçı tezahürata maruz kaldılar…

Üst üste yaşanan bu korkunç hadiseler sonrası Türkiye Cumhuriyeti Hükümet Sözcüsü liglerin süresiz durdurulduğunu açıkla(madı)… Federasyon, gerekli kamera donanımına sahip olmayan statları kapat(madı)… Büyük Millet Meclisi, Sporda Şiddet ve Düzensizliği Önlemeye Dair Kanun’u ivedilikle yenile(medi)…
* * *
Aradan yaklaşık 6 ay geçti, şiddet bu sefer Antep durağındaydı… Muharrem Yılmaz, sadece bir yıl içinde Türkiye’de başından yaralanan üçüncü hakem olarak kayıtlara geçti. Aynı hafta içinde bir antrenör de saha içinde bıçaklandı.
Hükümet yine futbol müsabakalarını durdur(madı)… TFF, kamera donanımı olmayan statları yine kapat(madı)… TBMM, ilgili taslağı hâlâ yasalaştır(madı)…

Futbolun yol ayrımı
Sayın Faruk Özak… Spor kulüplerinin yapılandırılmalarıyla ilgili kanunu hazırlarken de fikrimizi sorma nezaketi gösterdiğiniz için bu yazıyı, size bir mektup şeklinde kaleme almayı uygun buldum. Mâlumunuz, artık futbolun yol ayrımındayız. Oyunumuz hasta ve ona verecek ilacı bulmakta sıkıntı çekiyoruz.

Bir yardımcı hakemin başına sert bir cisim geliyor, kafası yarılıyor; hafta boyunca onun o ruh haliyle maça devam etmesi gerektiği konuşuluyor! Ve Muharrem Yılmaz bu hafta herhangi bir profesyonel müsabakada görev yap(a)mıyor…

Yardımcısının kafasının yarıldığını ve maça devam edemeyecek durumda olduğunu teşhis eden Deniz Çoban müsabakayı tatil ediyor. 5 gün boyunca onun da hatalı olduğu iddia ediliyor ve Çoban da tabii ki bu hafta herhangi bir müsabakada yok! Ama o kol saatini atıp kafa yaranla, hakemin kanayan başını değil sözde hatasını gündemde tutanlar muhtemelen bu hafta da statlarda olacaklar.

Siz de statta olacak mısınız Sayın Bakan? Çocuklarınızı da getirebilecek misiniz stadyuma? Peki o tribünlerden atılacak yeni bir kol saati sahaya yetişmez de (Allah korusun) sizin ailenizden birinin parmağını sıyırırsa (ve o kol saatini kimin attığı teşhis edilemezse, ya da teşhis edildiği halde geçen sene sahaya bıçak sokmaya çalışan 42 kişi gibi salıverilirse) canınız/canımız yanmayacak mı?

Muharrem Yılmaz’ın da bir ailesi var Sayın Bakan… Tarık Ongun’un da… Ve çocuklarını, eşlerini, babalarını en az bizler kadar/sizler kadar seviyorlar.

Beşiktaşlı Ayağa Kalk!

2010-09-25T00:43:00.014+03:00

Önce şu basın açıklamasını okuyun son kelimesine kadar:

'Ayazma-Tepe Üstü Kentsel Dönüşüm Projesi mağdurları olarak Küçükçekmece Atatürk parkı’ndaki bekleyişimizin 21. hafta sına girdik. Kamu idarecilerinin bizlere sözler verip tutmamasından gına gelmiş vatandaşlar olarak hem verilen sözlerin tutulmasını sağlamak hem de verdiğimiz dilekçelerin bürokrasinin unutulmuş derinliklerinde kaybolmasına mani olmak için,

4 yıl barakada-sokakta kaldıktan sonra kabul edilen hak sahipliğimizin gereğinin yerine getirilmesini istemekteyiz.

Bu hafta da 19 eylül 2010 pazar günü saat 09:00 'de başlayıp pazar günü saat 18:00 arasında Küçükçekmece belediye binası yanındaki Atatürk Parkı'nda adaletin tecellisini bekleyeceğiz.

Belediye’nin de, hükümetin de yanı başındayız.... Kadın, erkek, yaşlı, genç, çocuk, hasta, 21 haftadır, nöbetteyiz. Elde ettiğimiz haklara rağmen bizi gören, duyan yok.. Yeni öğrenim yılında çocuklarımızı hangi okula göndereceğimizi bilmek hakkımız. Onlara reva görülen bir kış daha sokaklarda yatıp kalkmak ve parka en yakın okula gidip gelmek olmamalı.

Bu vesileyle kamu yöneticilerinin millete verdikleri sözleri tutmamasından rahatsız olan herkesi, aşağıda verdiğimiz adreslerle Küçükçekmece Belediyesi’ne ve Toki’ye yazarak, e-posta göndererek, ziyaretimize gelerek veya kendi buldukları her yöntemle, desteklerinizi bekliyoruz.'

İkitelli Ayazma-Tepeüstü
Kentsel Dönüşüm Projesi Mağduru Aileler

Aileler geçen pazar gün boyu beklediler ama seslerini yine duyan hiçkimse olmadı.

Televizyonlarda reklamlarını görüyorsunuzdur. Ali Ağaoğlu yani şu meşhur inşaatçı şöyle konut yapacağım, böyle konut yapacağım diye anlatıp duruyor. İmkanları iyi olacak, havuz olacak vb. Ağaoğlu Ayazma'da yeni bir yaşam doğacağını anlatıyor ballandıra ballandıra. Evet yukarıdaki basın açıklamasında bahsedilen Ayazma'dan bahsediyor.

Siyasi iktidarın kentsel dönüşüm maskesi adı altında yerlerinden ettiği onlarca insanin mücadelesi hiçbir kesim tarafından görülmezken, Ağaoğlu şimdi dakikada bir reklamlarla 'orada yeni bir yaşam doğacak' diyor.

Fiyapı da aynen Ağaoğlu gibi bir inşaat şirketi. Onlar da Esenyurt, Tuzla, Çekmeköy ve Sancaktepe gibi kentsel dönüşüm bölgelerine çöreklenmiş durumdalar. İnsanlar yerlerinden ediliyor, arazileri düşük fiyatlara kapatılıyor ve bu şirketler büyük rant elde ediyorlar.

Sancaktepe ile ilgili bir haberi* okuyalım:

' İsmini vermek istemeyen bir mahalleli, “Resmen git diyor köyüne senin burada işin yok” diye tepki gösteriyor. Mahalleli isyan ediyor, “Parası olan korunuyor. Bakın orman yakılıyor iki gün sonra villalar kuruluyor. Bu kimin için zenginler için yapılıyor” diye zengin-yoksul ayrımına dikkat çekiyor.Sinan adlı bir mahalleli, kısa konuşuyor, “Anlatacak bir şey yok. Biz içerde çay içerken adamlar geldiler üzerimize yıktılar. Zor kurtardık canımızı. Bırakın özürü sanki zevk almışlardı” diyor. Kemal ise “İnsanlara yazık değil mi?” diye soruyor ve ekliyor: “Bunun bir anlamı varmı? Burada büyük bir vurgun var. büyük bir rant var. Önceden 100 metre koşulu vardı, şimdi 150 oldu daha neler çıkacak bakalım.'

Kentsel dönüşümü yine bir basın açıklaması ile anlatalım:

'Merkezi ve yerer iktidarın her arazi parçasından rant elde etmek için “kentin alt yapı sorunu çözmek, sağlıksız şehirleşmeyi engellemek, alt gelirli kişilere konut üretmek, çöküntü alanlarını soylulaştırmak” gibi masumane bir dil kullanıp esasen bu amaçlarla hiç ilgisi olmayan ama para kazandıran projeler üretmenin yeni adıdır kentsel dönüşüm. “Kentsel Dönüşüm Projesi”nin amacı; sağlıklı bir kent yaratmaktan öte, şehir merkezlerinin emekçi halktan temizlenerek, zenginlere güvenli bir şekilde sunulmasıdır. Yapılacak iş kentsel dönüşüm ilan edilen bölgelerde yaşayan her ailenin evlerinden çıkarılması, her evin yıkılması, her ağacın sökülmesidir. Tüm bu alanın imara ve inşaata elverişli tek parça arsa haline getirilmesidir. Bir başka ifadeyle “Kentsel Dönüşüm” yeni sürgün ve yıkım politikalarının adıdır.'

İşte bolca reklamı yapılan inşaat reklamlarının arkasındaki sır da bu. Ağaoğlu ve Fiyapı gibi şirketler halkla ilişkiler kampanyaları ile reklamlarla spora özellikle de futbola sponsorluklar sayesinde para aktarma yolu ile göz boyamaya çalışan vahşi kapitalizmin kentlerdeki mimari uygulayıcılarıdır.

Beşiktaş İnönü stadının adı bundan böyle Fiyapı İnönü stadı olacakmış. İşte bu Fiyapı bilumum kentesel dönüşüm vahşiliğinin serpildiği yerlerdeki gaddarlığını böyle böyle örtmeye çalışıyor. Beşiktaşlılar 'Burası hastane değil İnönü' deyip Medical Park sponsorluğunu reddetmişti. Fiyapı denen, ahtapot misali kolu her türlü barınma hakkının üzerinde oturan bu şirkete de karşı çıkmalılar.

Beşiktaşlılar Beşiktaşlı ruhuna sahip çıkmalılar.
Beşiktaşlılar halkın takımı ruhuna sahip çıkmalılar.
Beşiktaşlılar tarihlerine sahip çıkmalılar.

* http://www.ivmedergisi.com/20/10/2009/sancaktepede-buyuk-rant-var.ivme

Gökhan Yavuz ve Raşit Ek'in isimleri Aslantepe'de yaşatılsın!

2010-09-17T13:03:00.000+03:00

Bilindiği gibi, Galatasaray Spor Kulübü nice sevinçler yaşadığı evi Ali Sami Yen Stadı'ndan ayrılmak üzere. Türkiye'ye kulüpler bazında en büyük başarısını yaşatmış olan kulübümüz, yeni ve daha büyük başarılar için, yeni ve daha büyük evine, Aslantepe'ye taşınmak üzere. Bu stadın tamamlanması için yüzlerce işçi, onlarca mühendis emek dökmeye devam etmekte. Bu stadın Türkiye'ye kazandıracağı uluslararası prestiji, Galatasaray'ın bu stadda kazanacığı başarıları düşündükçe, belki de en çok onlar sevinmekte. Belki de en çok bu stadı alınlarının teriyle yükseltmeye devam eden emekçiler gururlanmakta. Çünkü bu stad, onların eseri.

Fakat iki emekçi, Gökhan Yavuz ve Raşit Ek, bu başarıları göremeyecekler. Fakat iki emekçi, Gökhan Yavuz ve Raşit Ek alınterleriyle yükselttikleri bu stadda yaşanacak büyük başarılara eşlik edemeyecekler. Çünkü onlar bir bayram sabahı Galatasaray'ın yeni stadı için can verdiler. Fakat onların adını bu büyük stadda yaşatmak bizim ellerimizde.

Bizler, bu iki emekçinin, bu ülkenin yaşayacağı büyük sevinçler için bir bayram sabahı can veren iki işçinin, Aslantepe'de yaşatılmasını talep ediyoruz. Bizler, isimleri sonsuza dek bizlerle yaşasın, kazanılan büyük başarılarla anılsın ve hiç unutulmasın diye bu iki emekçi Gökhan Yavuz ve Raşit Ek için isimlerinin bir kapıya yada bir tribüne verilmesini, yada kendilerini ve tüm emekçileri temsil edecek bir anıt hazırlanmasını talep ediyoruz. Aynı talebi bizlerle paylaşan herkesin, bu metnin altına imza atarak, bunu göstermesini arzuluyoruz. Bu iki işçinin hayatına saygı gösteren herkesi, bu metnin altına imza atmaya çağırıyoruz.

İmza için;
http://www.isimleriyasatilsin.com/

Marley..

2010-09-17T01:54:00.001+03:00

Bob Marley ve arkadaşları futbol oynuyor. Kaleci yok.Kale iki tuğla ve küçük bir aralıktan mütevellit.

İtalyan Futbolcular Greve Gidiyor

2010-09-11T00:13:00.000+03:00

İtalyan birinci futbol ligi Serie A'da oynayan futbolcular, sözleşmeleriyle ilgili bir uzlaşmazlık sebebiyle grev ilan ettiler. Eylül ayında bir haftasonu, oynanacak maçlara çıkmayacaklarını açıklayan sporcuların tepkileri, Serie A kulüpleri tarafından önerilen yeni bir düzenlemeyi hedef alıyor.

İtalyan futbolunun Inter, Milan ve Roma gibi dev temsilcilerinin top koşturduğu Serie A'da oynayan futbolcular, 25–26 Eylül haftasonu yeşil sahalara çıkmayacaklarını açıkladılar.

Kontrat anlaşmazlığı
Oyuncular, imzaladıkları kontratların sonuna kadar devam etmesini sağlayan şu anki sistemin sürmesini talep ediyor. Kulüplerin isteği ise performanslarından memnun olmadıkları futbolcuları, sözleşmelerinin son yılında başka kulüplere satabilme ya da maaşlarını düşürebilme hakkı.

Milanlı savunma oyuncusu Massimo Oddo, tartışmalar sürerken oyuncular olarak kendilerini 'alınıp satılan nesneler' olarak hissettiklerini söyledi.

Serie A'daki son futbolcu grevi 1996'da yaşanmıştı ve bu greve yol açan uzlaşmazlıklar arasında yine kontratlar yer almıştı.

Öte yandan İtalyan futbolu, aralarında Juventus, Fiorentina ve Regina'nın da yer aldığı kulüplerin karıştığı, 2006'da yaşanan şike skandalından sonra, yeni yeni toparlanmaktaydı. Söz konusu grev engellenemediği durumda, yeni başlayan sezonun karmaşık bir şekilde devam edebileceğini tahmin etmek zor değil.

Pazartesi günü, kulüpler ve oyuncular arasında grevin engellenmesi konusunda bir görüşme daha yapılacak.

Kaynak: bbctürkçe

Çipli taraftarlık..

2010-09-06T23:34:00.001+03:00

Görevliye kartını uzatıyor. Görevli kartı okuyucudan geçiriyor ve onun içeriye girebileceğine onay veriyor. İçeride sadece o kartla alışveriş yapabiliyor. O kart onun İtalya sınırları içerisinde gireceği her maç için yanında bulundurması zorunluluk olan bir parçası çünkü.

İtalya'da federasyon ve kulüpler ortak bir karar ile bu 'taraftar kimlik kartı' projesini uygulamaya soktular. Bu kartı tuttuğunuz kulübe tüm kişisel verilerini bildirdikten sonra sahip oluyorsunuz. Bu veri havuzuna, önce kulüp sonra federasyon daha sonra da büyük birader devletin güvenlik kurumları istedikleri anda erişebiliyor.

İlk çıkış noktası da kerameti kendinden menkul o kelime: Güvenlik. Taraftar olaylarının engellenmesi ve faillerinin rahatça bulunabilmesi için bu kart bir araç olarak sunuluyor. Buraya kadar bu güvenlik konseptini anlamaya çalışıyoruz ama sonrasi iyice garipleşiyor. Kartlar aynı zamanda bir tüketim aracı haline dönüştürülüyor. Stadlarda sadece o kartla alışveriş yapabiliyorsunuz, biletinzi o kartla alabiliyorsunuz ve bunun yanında büyük kart kartelleri ile de bu kartı hayatın her alanında kullanabiliyorsunuz. Bunlar tüketicilere kolaylık sağladığını iddia eden büyük finans kuruluşlarının saçma sapan tanıtım reklamlarındaki abartılı sözlere ne kadar da çok benziyor değil mi?

Taraftar önce kategorize ediliyor, ayrıma tabi tutuluyor, fişleniyor, bir tüketici misyonu artan bir vahşilikte üzerine yükleniyor. Bir kart ile taraftar olduğunuzu belgeliyorsunuz yoksa siz sistem tarafından tanınmıyorsunuz. Harcama bilgilerinizden tutun da bütün kişisel verilerinizi bu gönülden tuttuğunuz takıma isteye isteye veriyorsunuz. Taraftar profiliniz çıkartılıyor ve siz buna göre bir taraftar derecesi alıyorsunuz. Çok harcayan, az harcayan, akıllı duran, hırçınlık yapan vb. kategoriler.

Sonuçta ne mi oluyor? Taraftar diye birşey kalmıyor. Markete gidip bir ürünü alan bir müşteri gibi oluyorsunuz. Marka düşkünü bir müşteri oluyorsunuz. O markadan başka hiçbir markayı tercih etmeyen bir sürekli tüketici oluyorsunuz. Taraftarlık ise o kartta isminizin yazmasında ibaret birşey oluyor. Çipiniz kadar taraftar oluyorsunuz.

Sinik Futbolcular Referandumda Evet Dese Ne Yazar..

2010-09-04T15:51:00.001+03:00

Türk futbolcuların orta-alt sınıfa mensup ailelerin çocukları olduğu bilinir. Çoğunlukla da muhafazakarlardır. Kemalettin Şentürk İşçi Partili olduğunu söylediğini şaşırmıştık bir zamanlar. (Bursaspor semalarında oynayan Ivan Ergiç'in Marksist olması ise ayrıca anılmaya değer.) Futbol ile siyasetin buluşma anları ise oldukça mide bulandırıcı. Taraftarlar arasındaki siyasi tansiyon Diyarbakırspor'lu taraftarların toptan PKK'lı ilan edilmesinden, tribünlerde atılan milliyetçi ve militarist sloganlara kadar gidiyor. Yerel siyasetçilerin ellerindeki en büyük oyuncaklardan biri de futbol kulüpleri. Federasyon başkanının seçileceğine ise özerk olmasına rağmen siyasi ilişkiler damgasını vuruyor.

Ülke gündemi malum referanduma kilitlenmiş durumda ve siyasi otorite adına yakışır bir şekilde otoriter bir şekilde herkesten tarafını belirlemesini istiyor. Futbol dünyasından bir ses çıkmamıştı 1 hafta öncesine kadar. Önce Hakan Şükür kendisinden beklenilen 'oyum evet' açıklamasını yaptı. Dünkü Zaman gazetesinde ise Emre Belezoğlu'nun açıklamaları vardı. Emre, 12 Eylül darbesi sonrası babasının tutuklandığını, vicdanının evet oyu vermesini gerektirdiğini ve bunun bir millet meselesi olduğunu söylüyordu. Hakan Şükür de bu millet meselesi jargonunu kullanıyordu tesadüf eseri. Şükür, dün de Diyarbakır semalarında ortaya çıktı. Tavrını iyice belli etmek adına Erdoğan'ın mitingine katıldı. Onun yanında eski Galatasarylı futbolcular Suat Kaya ve Mehmet Gönülaçar da vardı. Gönülçar devletin Kürt televizyonu olan TRT 6'da futbol yorumculuğu yaptığı için şaşılacak bir durum yoktu.

Velhasılı referandumda sendikaların çoğu hayır diyor ve en büyük gerekçeleri referandumla getirilen maddeler. Birden fazla sendikaya üye olma örtüsü altında sendikasızlığı teşvik ettiğini, eylemlerde oluşacak zararlardan sendikanın değil de bireylerin sorumlu tutulması ile sendikalı olmanın bir yük haline getirilmek istendiğini, grevsiz toplu sözleşme hakkı ile de çalışanların yine hükümetin boyunduruğu altında tutulmak istendiği yönünde itirazları var.

Futbol çok büyük bir endüstri olmasına karşın hem işçiler hem de işverenler örgütlü değil. İşveren kulüpler Kulüpler Birliği adı altında herşeyi federasyona dayatırken futbolcuların ne bir birliği ne de bir sendikası var. İşlevsel olmaktan çok uzak birkaç birliğin ötesinde çalışan olmaklıktan kaynaklanan güçlerini hakları yendiği zaman kullanabilecekleri bir mecra yok çünkü futbolcularımız bu konuda nedense o muhafazakar kabuklarına çekilmekte oldukça mahir.

Referandumla oyunu açık eden ve bunu da demogojik laflarla da süslemeyi bilen fakat açıklamalarından konuya çok da hakim olmadıkları açıkça belli olan futbolcular neden bir sendika çatısı altında birleşmek için bu kadar çaba göstermemiştir? Bir siyasi partinin mitingine katılacak kadar aktivist iseniz niye kendi hak ve özgürlükleriniz için bir mücadele yapmadınız?

Söz konusu referandumla iktidar sendikalılaşma oranını arttıracağını söylüyor (yukarıda da söyledim bu büyük bir yalan) Peki futbolcular referandumda evet diyecekleri bu paketten ilham alıp sendikal bir hareketin öncülüğü yaparlar mı? Hiç mi hiç sanmıyorum.

Hegemonik siyaset ve futbol düzeninin bu çok para kazanan bireylerinin 'millet meselesi' jargonunu ancak bu kadar sığ bir düzeyde kullanabileceklerini biliyoruz değil mi? Bu ne peki o zaman? Bu ne biçim tutarsızlık? Futbolcular ne yazık ki hep hakim olanın sesini seslendirecekler. Futbolda kulüp başkanlarının, menajerlerinin ve endüstrinin, siyasette de kim güçlüyse onun.. Yazık..

Morales..

2010-09-02T01:54:00.001+03:00

Bolivya Devlet Başkanı Evo Morales 10 numaralı forma ile. Forma 15 yaş altı futbol takımından ona hediye. Bolivyalı genç erkekler Singapur'da yapılan Gençlik Olimpiyatlarında altın madalya kazandı. Morales de onlarla övünüyor doğal olarak. İster sosyalist ister kapitalist olsun futbolda herhangi bir alanda alınan bir başarı ülkelerin yönetimlerince takdir ediliyor, bir halkla illişkiler faaliyeti olarak kullanılıyor. Morales de işte tam da bunu yapıyor.

Kral Eric 93..

2010-09-02T01:26:00.001+03:00

Fransızların efsane ve asi futbolcularından Eric Cantona gülümsüyor. Tarih 19 Ağustos 1993. Yer Paris. Cantona 1994 Dünya Kupası için eleme maçlarına çıkacak olan Fransa milli takımının kampında.

Amca Hulk'tan yeğenine ağıt..

2010-08-28T01:58:00.001+03:00

Givanildo Vieira de Souza. Nam-ı diğer Hulk. Porto'nun dev görünümlü forveti Avrupa Ligi gruplarına katılma maçında Genk'e tam 3 gol attı. Maçı 4-2 kazanan Porto'nun diğer oyuncularI sonuca sevinirken maçın yıldızı Hulk ağlıyordu. Hulk formasının altındaki tişörtle futbolun mabedinden geçtiğimiz günlerde kaybettiği yeğeni Alicyia'ya sesleniyordu: 'Alicyia şimdi Tanrının yanında bir meleksin ve ailemize dua ediyorsun. Amcan Hulk ve bütün ailemiz seni çok seviyor.'

Çadırlar arası..

2010-08-26T17:38:00.002+03:00

3 milyondan fazla kişinin etkilendiği sel felaketleri ile anılıyor bugünlerde Pakistan. İnsanlar yakınlarını kaybetti, evlerini kaybetti. Pakistanlı çocuklar Sukkar bölgesinde kurulan bu çadırkentte hayata devam etmeye çalışıyor. Her zaman olduğu gibi en kolay zaman geçirme aracı yine futbol.

İran'da asi bir futbolcu: Ali Karimi

2010-08-26T17:19:00.006+03:00

Ali Karimi İran'ın en ünlü futbolcusu ve İran makamlarıyla başı ilk kez belaya girmiyor. Geçen yıl İran'daki muhaliflerin simgesi yeşil pazubendi taktığı için milli takımdan yasaklanmıştı. Şimdi de Ramazan ayında antrenmanda bir şeyler yiyip içtiği için kadro dışı bırakıldı.

Ancak Karimi'nin destekçileri İranlı yıldızın yeniden kadroya alınması için kampanya başlattı. Facebook'ta oluşturulan gruba 40 bin kişi üye oldu. Sonunda da bu çabalar sonuç verdi ve kulübün yöneticilerinden Devrim Muhafızları'nın üst düzey komutanlarından biri tarafından alınan kadro dışı kararından vazgeçildi.

Ali Karimi İran'ın Manchester City'si olarak düşünülebilecek Steel Azin kulübünün kadrosunda. Büyük paralar harcanarak oluşturulan bir yıldızlar topluluğu olan bir takım Steel Azin. Karimi de, bir kaç hafta önce oynanan Tahran derbisi öncesinde kulübün taraftar çekmek için yürüttüğü kampanyayı kaynak israfı olarak nitelemişti. Ertesi gün kulüp Karimi'nin, herkesin önünde antrenman sırasında orucunu bozduğu için kadro dışı bırakıldığını açıkladı.

Karimi'nin durumunda en garip unsur, Devrim Muhafızları'ndan bir komutanın kulüp yönetiminde olması. Ali Karimi'nin kadro dışı bırakılmasından sonra İran futbolunun önde gelen isimlerinin de aralarında bulunduğu çok sayıda kişi kendisini desteklemek üzere öne çıktı. Çok sayıda futbolcu da, yalnızca Kerimi'nin değil, başkalarının da gün içinde bir şeyler yiyip içtiklerini, başka türlü futbol oynamanın imkansız olduğunu söylediler.

Karimi Güney Kore'ye karşı oynanan Dünya Kupası eleme maçında yeşil pazubentle sahaya çıkmıştı. Bazı futbolcularla birlikte bu eylemi gerçekleştiren Karimi, o maçtan beri milli formayı giyememişti. Asya'nın Maradonası olarak anılan Karimi'nin futbol tekniği de sıra dışı. Şampiyonlar Ligi'nde oynayan ilk ve tek İranlı. Ayrıca Bayern Münih adına gol de atmıştı bu turnuvada.
kaynak: BBC

78..

2010-08-24T05:23:00.002+03:00

Karabük'ün il trafik plaka kodu 78. Bu sene Süper Lige çıkan Karabükspor ilk maçında Manisaspor'u yenmişti. Bu hafta ise Kayseri deplasmanına gittiler. Cangele'nin attığı golle yenik ayrıldılar Kayseri'den. Maç sırasında Kayseri Kadir Has stadının 2/3 boştu. Kayserililer tribüne gelmeyi tercih etmezken Krabükspor sevdalısı bir grup taraftar maça gelmiş. Pankartlarını astılar, takımlarını desteklediler ama maç 1-0 lduktan sonra sessizce maçı izlediler. Maçın sonlarına doğru ise fotoğraftaki muhteşem koreografiyi sergilediler. 78 böylece ortaya çıktı. Helal olsun maden işçilerinin takımının sevdalı taraftarlarına!

Los Turcos..

2010-08-22T01:38:00.003+03:00

Tribünlerinde Türkiye bayrakları eksik olmayan 'Los Turcos' ekibi Deportivo La Coruna kulübünün başkanı Augusto César Lendoiro: 'İspanya merkez yönetimi ile aramız pek iyi değil. Biz İspanyol değil Türküz, Türkiyeliyiz.'

16. yüzyılda Barbaros Hayrettin Paşa döneminde Galiçyalılar ile olan sıcak ilişkilerden ötürü Vigolular Galiçyalılara Los Turcos demeye başlamış. Önceleri aşağılama amaçlı kullanılan bu tanımlama şimdilerde ise özellikle Deportivo La Coruna taraftarlarınca sahipleniliyor.

Plastik şişe..

2010-08-22T00:06:00.003+03:00

12 Haziran'da 200 bin kişinin öldüğü büyük bir depremle sarsılan bir ülke Haiti. Haiti'de bulunan binaların dörtte biri yıkılmış durumda. 1,5 milyon insan hala daha çadırlarda yaşıyor. Başkent Port-Au Prince'de yıkılmış binalar hala daha duruyor. Hayat devam ediyor etmesine ama sefalet her yerde adeta kol geziyor. Bu çocuklar ise yıkılmış binaların ortasındaki bir boşlukta futbol oynuyor. Sefalet dedik ya futbol topu ile oynanmıyor tabii ki. Çocukların oyun aracı bir plastik şişe. Futbol oynamak için yeter de artar bile değil mi?

Uluslardan daha büyük olmak..

2010-08-21T03:13:00.003+03:00

PAOK taraftarları böyle demişler. Kökenleri Türkiye'de kurulmuş olan bir Yunanistan ekibinin de uluslar üstü olmasına şaşırmamalı değil mi?

foto: antu.com

Güle Güle Bekir Abi..

2010-08-18T15:00:00.006+03:00

Adana Demirspor kulübü başkanı Bekir Çınar 41 yaşındaydı. Kulübünü herşeyden çok seven gerçek bir Demirspor tutkunu idi. Kulübü için 4 milyon liraya yakın para harcadığı söylenen Çınar dün hayatına son verdi. Ailesinin, Demirspor camiasının, sevenlerinin başı sağolsun. Güle Güle Bekir Abi..

Bekir Abi diyorum ya tanışıklığımız yoktur ama aşağıda yer alan sözleri blogda neredeyse 1 senedir duruyor. Okuyun lütfen:

Adana Demirspor kulübü başkanı Bekir Çınar: '"Irkçılığa, endüstriyel futbola karşı olduğu için Livorno'yu davet ettik. Livorno da Adana Demirspor gibi işçi kökenli bir takım. Taraftarlarımız yıllardır İnternet vasıtasıyla görüşüyorlardı. İlk tercihimiz bizim gibi demiryolu işçileri tarafından kurulmuş olan Bulgaristan'dan Levski Sofya'ydı ama programları yoğun olduğu için gelemediler. Biz de bunun üzerine taraftarlarımızın isteğiyle Livorno'ya teklif götürdük. Onlar da kabul ettiler. Maçın rövanşını İtalya'da yapmayı düşünüyoruz. Karşılıklı dostluğu, kardeşliği pekiştirmek istiyoruz. Çünkü iki kulübünde kökleri işçilerden ve mücadelelerinden geliyor.'

FIFA ile İran arasındaki türban gerilimine ara çözüm..

2010-08-13T00:23:00.006+03:00

İran'lı Soghra Farmani ve Fatemeh Khalaji ısınıyorlar. Yer: Singapur. Etkinlik: Gençlik Olimpiyatları. Türkiye Genç Kadın Milli Takımı ile oynanacak maç öncesinde İran hazırlıklarını sürdürüyor. İran ile FIFA arasında süren bir gerilimin bitmesi kadınları da rahatlatmış. Gerilimin nedeni ise türban ya da başörtüsü. İran'lı genç kadınlar antrenmanlarda ve diğer alanlarda kullandıkları türban ile maça da çıkacaklardı fakat FIFA her türlü inançsal simgeyi yasakladı. Bu kararın alınmasından sonra İran ile FIFA arasında sürdürülen gerilimli diplomasi sonuç verdi. İranlı genç kadınlar ancak saçlarını kapatan ve forma renkleri ile aynı olan baş örtüleri ile maçlara katılabilecek.

St.Pauli-Celtic dostluğu..

2010-08-11T19:07:00.002+03:00

Bir hazırlık maçı için karşılaşan iki ekip birbirine hayli ısınmışa benziyor. İskoçya'da orta ve alt sınıfların takımı Celtic'in de St. Pauli ile uzlaşamaması mümkün değildi zaten.

Golf yıldızı değil Ronaldo..

2010-08-08T13:38:00.003+03:00

Amerika Birleşik Devletleri'nde golf popüler bir spor dalıdır hatta öyle ki futboldan bile daha fazla popülariteye sahiptir. Real Madrid Amerika Birleşik Devletleri pazarına girmek böylelikle forma, sponsorluk, tv vb. satışlarından daha fazla pay kapmak için son birkaç senedir sezon öncesi hazırlık kamplarını Amerika Birleşik Devletleri'nde yapıyor. University of California namı diğer UCLA'nın tesislerinde çalışan takım ABD'li seyricilerden de yoğun ilgi görüyor. Fotoğrafta Cristiano Ronaldo'yu görüyoruz. Ronaldo sağlı sollu taraftar gruplarının ortasından bir golf arabasının önünde oturup onları selamlayarak geçiyor. Cristiano Ronaldo neden bir golf arabasına binmiştir bunun cevabını bilmiyoruz ama bildiğimiz Amerikalıların onu meşhur golf yıldızları gibi görmeye başladıklarıdır. Ronaldo'nun en çok önemsediği şey de bu değil midir zaten? Hep göz ününde, flaşların üstünde patladığı bir pop yıldız olmak.

Sahaya korsanlar inecek..

2010-08-08T13:26:00.003+03:00

Bu fotoğraf 9 Mayıs 2010 tarihinde çekildi. St. Pauli Bundesliga'ya yükselmişti o gün. Paulili oyuncular kendilerinden geçmiş kulübün gayri resmi bayrağı olan korsan bayrağını sahaya dikip, eğlenmişlerdi. İçinde St.Pauli'nin de olduğu Bundesliga yakında başlayacak. Bundesliga'yı heyecanla beklemek için bundan daha iyi bir sebep oldu. Hadi St. Pauli! Özledik seni!

Nurettin Hoca'nın Barış Savaşı..

2010-08-08T00:39:00.004+03:00

Kararlı adımlarla beş adım geri yürüyen rakibinin her hareketini gözlüyor, bu nazik anda ne yapacağını kestirmek için olağanüstü bir çaba sarf ediyordu. Alnına biriken teri avucunun içiyle silip bu ıslaklığı diğer eline de paylaştırdıktan sonra beklemeye başladı. Tam o sırada koşmaya başladı rakibi. Adım aralıkları ve vücudunun hafifçe sola yatmasından ne yapacağını anladı. Çünkü önceleri onu izlemiş ve taktiği konusunda fikir edinmişti. Topa sertçe vurduğunda o çoktan uzanacağı köşeyi seçmiş ve topu gol olmadan avuçlarının içine hapsetmişti. Çevreden Allah-u Ekber nidaları yükselirken takım arkadaşları koşarak boynuna sarılırlar. Bu heyecanlı sahne henüz nihayete eren Dünya Kupa'sından değil, bundan tam 19 yıl öncesine ait.

Bingöl İmam Hatip Lisesi öğrencisi Nurettin Bulut o gün okul bahçesindeki maçta o topu kurtararak takımının kazanmasına yol açmış, daha önemlisi hiç bitmek bilmeyen futbol ateşinin odunda yanması, hayatının seyrini de ele geçirmiş. Hem de 'şeytan işi' denilen bir icada gönül vermesini kınayanlara aldırmadan. Okuldan sonra Fırat Üniversitesi Elektrik bölümüne girer. Ona biçilen rol imamlık olsa bile futboldan hiç vazgeçmez. Kaleciliği dillere destandır.
‘Şeytan işi’
Bu alanda kariyer yapması işten bile sayılmaz ama hayatın sürüklediği yer imamlık olur. Buna rağmen her anına iliştirdiği futbolculuğu ve futbol aşkını gittiği her yere beraberinde götürür. Bingöllü Nurettin Bulut bu gün Ekinyolu köyünün Köprübaşı mezrasında imamlık yapıyor. Adının başında 'hoca' sıfatı var. Ancak 'Hoca'lığı salt imamlık ve müezzinliğinden değil. Bulut on beş yıldan bu yana köyde kurduğu futbol takımının da antrenörlüğünü yürütüyor. Duble hoca Nurettin Bulut on dokuz yıl önce başladığı futbol yolculuğunu kararlılıkla sürdürüyor, imkânsızlıklara ve ön yargılara aldırmadan.
Önyargılara inat
Kuşkusuz hafife alınacak bir şey değil onunki. Doksanlı yıllarda Türkiye'nin doğusunu kasıp kavuran çatışmaların önemli bir bölümü de Bingöl'de yaşanır. Bir takım güçlerin 'Hizbullah' adı altında gençleri kullanması, bir hoşgörü dini olan İslam'ı farklı yorumlayarak dehşet saçması; değil bir imamın futbola gönül vermesini, güneş enerjisiyle ısıtılan suyun kullanımına bile tahammül gösteremeyecek yapıdaydı. Ancak Nurettin Bulut belki de hayatını tehlikeye atarak hiç değilse kendi çevresindeki gençlerin çeşitli güçlerin kontrolüne girmesine izin vermeyerek futbolun getirdiği barış olgusunu hakim kılar.

Bulut 1998'de Köprübaşı'nda imamlığa başladıktan sonra köydeki gençleri etrafına toplar. Futbola kabiliyeti olanları ayırarak takımını kurar. Takıma Kervanspor adı verilir. Kısa sürede adından bahsettirir Kervanspor. Çevre köylerden de gençler gelerek takıma katılır. Kardeşler, Ağaçeli ve Sarıçiçek köylerinde de futbol takımları oluşmaya başlar. Amatör lig yeni takımlarla heyecan kazanır. Futbolcularından ahlaklı ve fair play ilkelerine göre davranışlar bekler.

Okullarındaki derslerini yakından takip ederek öğrenim hayatlarına da önem göstermelerini ister. Bu gün Türkiye'nin pek çok üniversitesine gönderdiği öğrenciler onun bu çabasının sonucudur. Sabahın dördünde uyanan Nurettin Bulut köyün camisinde ezanı okuduktan sonra sabah namazını kıldırıyor. Namazdan sonra evinde bir iki saat dinlendikten sonra malzemelerini alıp sahaya koşuyor. Takımı antrenmana çıkartıyor. Düz koşu, teknik ve taktik çalışma derken öğlene yakın evine koşuyor.
Futbol tutkusu
Duşunu alıp bir iki lokma yedikten sonra öğlen namazı için yine camiye gidiyor. Yaşamı cami ve futbol sahası arasında koşturmakla geçen Nurettin Bulut bundan şikayetçi değil. Bilakis geçlerin futbola olan tutkuları ona bambaşka bir enerji veriyor. Cemaatinde bir din adamının futbola bu kadar zaman ve enerji ayırmasına tepki gösterenler de var. Kimi şeytan, kimi gavur icadı diyor. O ise bu lakırdılara kulaklarını tıkayarak sahaya kale direklerini kendi elleriyle dikiyor, saha çizgilerini çiziyor ve kirlenen formaları bile evine götürüp yine kendi elleriyle yıkamaktan büyük keyif alıyor. Köyünün yol, su ve elektrik ile ilgili tüm sorunlarına da el atan Nurettin Bulut'un bu çabalarını yakınındakiler takdir etmese de dünyanın bir ucundan gelen belgeselciler hayatını iki saat filme çekiyorlar.

Pek çok yerde gösterilen belgeselde bir din adamının başardıklarından övgüyle bahsediliyor. Hatta bu nedenle İstanbul'a giderek Galatasaray'ın bir maçını iki futbolcusuyla izleyerek Kral lakaplı Hakan Şükür'le bile tanışıyor. Nurettin Bulut'tan çok etkilenen Şükür takımın tüm futbolcularına birer çift krampon hediye ediyor. Bulut'u, bağlı bulunduğu Diyanet İşleri Başkanlığı'ndan gelen takdir belgesi ise ayrıca mutlu ediyor. İyi bir şey yapıldığında geç veya erken mutlaka ödüllendirilir diyen Nurettin Bulut'a hala 'gavurun arkasında namaza durulmaz' diyenler çıksa da önemli olan yetiştirdiği oyuncuların söyledikleri; "önünde, arkasında en önemlisi yanında ve omuz omuza şerefle durulur Nurettin Hoca'nın."

Kadir Konuksever/bbctürkçe

Miranda'nın takımı Köln'de sahalarda..

2010-08-06T00:34:00.003+03:00

Miranda Salman. O bir antrenör. Elinde tuttuğu ise çalıştırdığı futbol takımının yeni forması. Salman, Meksika Gay futbol takımının antrenörü. Yeni formanın nedeni ise Meksika Gay futbol takımının da futbol dalında yarışacağı 8. Uluslararası Gay Oyunları. Almanya'nın Köln şehrinde 31 Temmuz'da başlayan oyunlarda yaklaşık 1000 gay, lezbiyen, transeksüel ve travesti çeşitli spor dallarında yarışacak. Umut ederiz ki hem seyirciler hem de bu yarışmaları yayın organları aracılığı ile dünyaya yayacak medya Gay Oyunları'nın hakkını verir, aşağılayıcı ve dışlayıcı bir dili tutturmaz.

İşte bu fotoğraflarda 'Vefa' var..

2010-08-06T00:14:00.005+03:00

Magnum fotoğraf ajansının 2002’de yayımladığı futbol albümü büyüleyicidir. 1960’lardan zamanımıza, dünyanın dört köşesinden futbol sahneleri... Arada nizamî maçlar var ama çoğu kâh başı kabak kopillerin, kâh başörtülü kadınların top teptiği avlulardan, sokak aralarından, mezbeleliklerden.
Hollandalı muhterem usta Hans van der Meer, futbol fotoğrafçılığındaki bu çizgiyi inceltenlerden biri. 1995’ten itibaren Avrupa’nın ücralarında gezip futbol sahalarını ve amatör müsabakaları görüntüledi. Eserini ilkin 2006’da ‘Futbol sahası olarak Avrupa: Futbol Amatörlerinin Coğrafyaları’ adıyla kitaplaştırdı. Üstadı, ODTÜ’den Özgehan Şenyuva’yla beraber, mayısta Paris’te tebliğ sunduğumuz bir kolokyumda dinleme fırsatı bulmuştuk. Eskiden, tribünde mevzilenip, taktik dizilişi veya bir atağın jeostratejik akışını gösteren geniş açılı fotoğraflar çektiğini anlattı. Sonra, Şampiyonlar Ligi’nin katı protokolü, fotoğrafçıların belirli mevzilere mahkûm edilmesi, değişen estetik beklentiler falan, sıtkının sıyrılmasına yol açmış. “Şampiyonlar Ligi’niz sizin olsun” deyip, futbolun otantikliğin koruduğu sahalara vurmuş kendini.
Van der Meer’in karelerinde, şu dünyanın rengârenk peyzajlarını hevesleriyle şenlendiren futbol amatörlerini görürsünüz. Allah’ın unuttuğu yerlerde, top peşinde dünyayı unutmuş tipler görürsünüz. Deniz kenarında siesta saatinde bir toprak sahayı tozutan orta yaşlılar; masmavi göğün altında, yemyeşil çayırların ortasında taç atmak üzere belinin izin verdiği kadar gerilmiş göbekli bir amca; pastel cümbüşü bir güdük korulukta, dereye kaçmış topa bakıp kara kara düşünen bir kaleci...
UEFA yerine ‘Vefa’ peşinde
İşte Burcu Göknar’ın çalışması (‘Vefa’-Fotoğrafevi), futbol fotoğrafçılığının bu avangard ve biraz da protest ekolüne dünya kalitesinde bir yerli katkıdır. Gerek estetik gerek anlam açısından, eksiği yok fazlası var. Büyük futbol gezgini Simon Kuper’in kitaba yazdığı yazıya koyduğu başlık, Burcu Göknar’ın tavrını özetliyor: ‘UEFA yerine Vefa’nın peşinde’. Endüstriyel futbolun estetizasyonu yerine, sosyal gerçekçi estetik de diyebiliriz. Kıvanç Koçak da yazısında, ‘marjinal’ takımlara bağlılığın değerinden söz etmiş. Böylesi eziyetli sevdalara Vefa’dan güzel örnek mi olur? Ne olsa, adı bir erdemin yitikliğine mecaz olmuş bir semt burası: Vefa. 1974’te 1. Ligden, 1987’de 2. Ligden düştükten sonra belini doğrultamayan Vefa, 1994’ten beri (1998-2000’deki 3. Lig arası hariç) amatör kümede çile dolduruyor. (Yeri gelmişken, bu yeşil-beyaz antik eserin standart il-ilçe takımı ismiyle ‘Vefaspor’ diye anılıp harcıâlemleştirilmesine ısınamadığımı not edeyim.) 2007/08’de yekindiler ama 3. (profesyonel) ligin kapısından dönüp hüsrana gömüldüler. Kitaptaki fotoğraflar, o hüsran sezonunu da içeren 2008/09 yıllarında çekilmiş. Elimizden tutup, futbol âleminin izbelerinde gezdiriyor bizi. İğreti kulüp mekânları, köhne otel odaları, masaya serilen gazete kâğıdı üzerinde peynir ekmekle maç yemeği, salaş tribünler, batak sahalar. Mahrumiyet.
Örs ve Taşçıoğlu’na ithafen
Kapanış fotoğrafı: Profesyonelliğe terfi umudunu bitiren bir finalin ardından, takımın kaptanı, boynunda bir mağlubiyet madalyası, elinde nafile bir 2.’lik kupası, başı önde, bozuk kaldırımlı bozuk drenajlı bir kenar sokakta pet şişelerin yüzdüğü su birikintilerinin yanından, yürüyor. Hüzün. Burcu Göknar’ın acı tabiriyle ‘marazî romantizmin’ kör ışığı, ebedî bir loşluk veriyor fotoğraflara. Unutmayın ki marazî romantizmin kaynağında temiz bir sevda, hesapsız bağlılık var. Güngörmüş emektar taraftarların, Vefa’ya asla vefasızlık etmeyen kıranta beyefendilerin yüksek sadakati... Onları tribünde (tabii kravatlı ceketli) vahlanırken, gözleri umut dolu, torunu yaşındaki futbolcunun elinden tutmuş ‘aslanım’ diye moral verirken, fakirlikten bir yıl gecikmeli yapılan 100. yıl gecesine erkenden gelmiş muayenehanede sıra bekler gibi fuayede otururken görebilirsiniz. Nejdet Örs, Melkon Taşçıoğlu... Kitap onlara ithaf edilmiş. Eski Türk filmlerinin (marazîliğini bilerek hep dokunan) romantizmini mi görürsünüz Burcu Göknar’ın Vefa’sında? Yoksa ‘yüksek’ futbolun janjanlı dekorunun berisindeki halk futbolunun otantizmine sosyal gerçekçi bir bakış mı görürsünüz? Veya, iyice mütevazı, futbol folkloru tarama sözlüğümüze bir katkı?

Radikal/03-08-2010

Maradona her nereye gitse de...

2010-08-04T17:26:00.002+03:00

Diego Maradona bundan iki yıl önce Arjantin futbol takımının başına getirildiğinde, bir kuşku hemen herkesin aklını kemiriyordu. Maradona televizyonda ve gösteri dünyasında başarılıydı. Devlet başkanlarıyla, sanatçılarla, sivil toplum kuruluşlarıyla güçlü ilişkileri vardı. Pekçok toplumsal kampanyaya katılıyordu.Tuhaftı ama, yanıtı aranan soru, futbol efsanesinin, futbolda başarıp başaramayacağıydı. Pele dahil pekçokları, iyi bir oyuncunun her zaman iyi bir teknik direktör olamayacağını hatırlatmışlardı.

Maradona'ya evrensel şöhretini futbol kazandırmıştı. Ancak artık, futbol dünyasındaki yeni konumunu, şöhretine ve siyasal bağlantılarına borçlu olduğu söyleniyordu. Dünya Kupası'nda Almanya karşısında alınan ağır yenilgi ise bu macerayı sonlandırmaya yetti. Almanya maçını binamızın görevlisi Gustavo'yla beraber izlemiştik. Paraguaylı. Kapıdaki nöbet saati biterken bize uğrayacak ve maçın ilk yarısı tamamlanana kadar kalacaktı. Almanya'nın kazanmasını istiyordu. Arjantin kazanır da Paraguay kaybederse vay onun hâline. Makaraya sarmayan kalmazdı.

Neydi o Brezilyalıların düştüğü durum! Bayraklarını sırtlarına dolamış Brezilyalı turistlere yapılan şakalar mı isterdiniz, Buenos Aires'in tek Hollanda barından canlı yayına geçen Arjantin televizyonlarındaki bayram havasını mı? Gustavo'ya kalırsa, Almanya üç-dört gol atmadan bırakmazdı. Artık futboldan anladığından mı böyle söylüyordu, yoksa yalnızca temennisini mi dile getiriyordu bilinmez. Ama, sonunda onun dediği çıktı. Arjantin taraftarlarınaysa olgunlukla yetinmek kaldı.

Brezilya takımının eve dönüşünde havalimanında yaşanan itiş kakış neredeydi, Arjantin'in, takımını gururla bağrına basması, Ezeiza havalimanında coşkuyla karşılaması nerede... -en azından, bir teselliydi bu. Tabii, günler geçtikçe, Ezeiza'daki karşılama da sorgulanacak, başka bir olgun tutum göklere çıkarılacaktı. İktidarın siyasal çizgisiyle pek uyuşmayan gazeteler, Ezeiza'daki karşılamayı tartışmaya açmakta ısrarlıydılar. Maradona, Buenos Aires yakınlarındaki bu kentte bir köşkte yaşıyordu. İktidar partisinin bu kentteki teşkilâtına üyeydi. Dahası, belediye başkanıyla da dostluğu vardı. Futbol takımını karşılayanları, belediye, farklı amaçlarla oraya yığmış olmasındı sakın? La Nacion gazetesinin önemli bir yazarı, esas olgunluğun, Maradona'yı görevden alabilmekte olduğunu yazıyordu. Arjantin'in, efsaneler ve karizmatik kişilikler peşinde koşmak yerine rasyonel davranmayı, başarısız kişileri görevden almayı öğrenmeye başladığı söyleniyordu.

Bunlar, futboldan çok siyasetin alanına giren yorumlardı kuşkusuz. Ancak söz konusu kişi Maradona'ysa konunun siyasete uzanmaması kaçınılmaz. Maradona'nın, Güney Afrika dönüşü ayağının tozuyla Caracas'a gitmesi, Venezuella lideri Hugo Chavez'le buluşması bile başlı başına, tartışmaları siyasallaştıran bir durumdu. Sağ kesim, “Kirchner çevresinin tüm plânları yerlebir oldu” diyordu: “başkan Cristina Fernandez ile Maradona'nın nasıl bir kupa fotoğrafı verecekleri bile en ince ayrıntısına kadar plânlanmıştı... Ama şimdi, seçim kampanyasına damga vurması beklenen resim elden gitti.

Resim gitti ya, peki Maradona bu defa, Ezeiza'dan nereye gidecek? Belki yeniden geçtiğimiz yıllarda izlenme rekorları kıran “10'un Gecesi” tarzı bir televizyon şovu, belki de yine bir futbol takımı. Haberlere bakılırsa, Maradona'nın futbol kariyerinin Brezilya'da sürmesi de mümkün. Ama Maradona nereye giderse gitsin, onunla Buenos Aires'in Boca mahallesinde, bir dönem top koşturduğu stadyuma yakın bir yerde fotoğraf çektirmeniz hâlâ mümkün. Hık demiş Maradona'nın burnundan düşmüş bir sokak göstericisi, yıllardır Caminito sokağı başında bekliyor. La Boca mahallesini gezen turistler uzun zamandır, ufak bir ücret karşılığı Maradona'yla aynı fotoğraf karesine girer durur.

Güneş Çelikkol/bbctürkçe

Kenya'da çadırlar arasında..

2010-08-02T22:15:00.003+03:00

Kenya'da Mawingu kampı. Kenya'da 4 Ağustos'da seçimler yapılacak. Tansiyon yüksek. Kamptaki çocukların tabii ki bu umurlarında bile değil. Evsizlik, açlık ve yoksulluk iliklerine kadar işlemişken küçük çocuklar futbol oynayarak vakit geçiriyorlar. Akşam olunca anneleri yırtık naylonlardan oluşturulan çadırdan onlara da seslenecek ve o an futbol bitecek ve yoksulluğun karanlığı ile yüzleşecekler.

Penaltı atışlarına neden karşıyım?

2010-08-02T22:11:00.001+03:00

Ken Loach’un harika filmi ‘Looking For Eric’te, Man United taraftarı Cantona’ya sorar: “En unutamadığın gol hangisi?” Cantona yanıtlar: “En unutamadığım şey bir gol değil bir pas”. Taraftar, ‘Kral’ın Bruce’a verdiği o acayip pası hatırlar hemen. Cantona ekler: “Futbol takım oyunuysa, iyi bir pas takım arkadaşlarına verebileceğin en güzel hediyedir”. Maç içindeki penaltılara takım oyununun bir parçası gibi bakarım. Birçok pas ve hareket sonucu bir pozisyon doğmuş ve golünüz engellenmiştir. Takımdan biri sorumluluk alır, penaltıyı kullanır. Oyunun parçasıdır bu. Bu arada, sadece açık gol şansı olan pozisyonlarda penaltı, ötekilerde serbest vuruş verilmesinden yanayım, o ayrı. Maç içi penaltılar kalecilere de takım oyununa katılma fırsatı verir. İspanya-Paraguay maçında arka arkaya iki kalecinin penaltı kurtarması Dünya Kupası tarihinin en unutulmaz hikâyelerinden biri oldu. Maç sonu penaltı atışlarının ise hikâyesi olmaz. Rulet gibi, basit bir bilgisayar oyunu gibi robotik penaltılar atılır. Orta yuvarlak içinde omuz omuza durmk dışında takım çabası diye bir şey yoktur. Penaltıları gole çevirenlerin adı bile anılmaz. Kurtaran kalecilerin de pek fazla ratingi yoktur. Varsa yoksa kaçıranlar... İtalya’yı 1994’te finale taşıyan üstelik futbola ve futbolculuğa farklı bir bakışı olan Roberto Baggio’nun sadece finalde kaçırdığı penaltıyla hatırlanması bir acımasızlıktır.
Bir gün bir hoca çıkacak, maçı 0-0’a bağla-yacak, tek hüneri penaltı atmak olan iki penaltıcıyı ve tamamen penaltı kurtarmaya göre eğitilmiş bir kaleciyi son anda oyuna sokacak ve kupayı kazanacak. Bir kesim yorumcumuz tarafından da “Ne akıllı adam” diye övülecek. Olmaz demeyin.

'Bayanlar' ve Bayanlar..

2010-07-26T11:20:00.001+03:00

Erkeklerin Dünya Kupası, keçiboynuzu tadında bir finalle veda ederken sezonun en sevdiğim bölümlerinden birine geldik. 20 Yaş Altı Kadınlar Dünya Kupası, Almanya’da başladı. Kadınlar futbolunu çok seviyorum, hatta erkeklerin futbolundan daha da fazla. Neden derseniz kadınlar futbolu, futbolun hâlâ oyun olduğu dünyanın bir parçası. Dünyada yalnızca İsveç’te ve Amerika’da toplam iki profesyonel lig var ve orada kazanılan paralar erkeklerinkiyle kıyaslanmayacak kadar az. Kadın futbolcular, bu oyunu kendilerinden maddi-manevi fedakârlık ederek oynuyorlar. Topa girerken kafalarında “sakatlanırsam milyon dolarlar uçar” fikri olmadan, tutkuyla… Sabah antrenmana, öğleden sonra işe koşturmak erkek futbolcular için hayal bile edilemeyecek bir durum, oysa kadınlar için hayatın bir gerçeği. Ve tabii bir de en kırıcısı, hiçbir zaman ciddiye alınmamak var. Kadın futbolcular için sürekli profesyonel erkek futbolcularla kıyaslanmak artık vaka i âdiyeden oldu. Bu karşılaştırma, aslında dünyanın en adaletsiz, en sinik karşılaştırması. Öncelikle kadınlarla erkekler futbolda hiçbir şekilde eşit olanaklara sahip değiller. Erkek futbolcular, kadınların maruz kaldığı zorluklarla uğraşmak zorunda olsaydı acaba ortalıkta kaç erkek futbolcu kalırdı? Mesela erkekler futbolu Batı’da 20. yüzyılın ilk yarısında kadınlarda olduğu gibi elli yıl yasaklı kalsaydı? Hâlâ tam profesyonellik olmasaydı ve düzenli antrenman yapılamasaydı? Dahası, bu karşılaştırma çok saçma. Çünkü diğer spor dallarında kimse kadınlardan erkekler gibi olmalarını beklemiyor. Kadınların erkekler kadar sert şut atamamasını ya da onlar kadar hızlı koşamamalarını eleştirenler; teniste ya da voleybolda kadınların erkekler kadar hızlı servis atamamasını, atletizmde erkekler kadar hızlı koşamamalarını eleştirmiyor. Ama konu futbol olunca, kadınlara sürekli erkeklerle olan fizik farkları anımsatılıyor ve bu bir ayrımcılık argümanı olarak kullanılıyor. Çünkü futbol erkeklerin kendilerine ayırmakta kararlı oldukları bir alan, maçolar ülkesinin baş şehri. Bir kadın futbolcunun dediği gibi, “Erkeklerin kadınların futboldaki varlığını kabul etmeleri için, daha dar ve vücudu saran şeyler giyilmesi mi gerekiyor?” Diğer taraftan kadınlar futbolundan öğrenebileceğimiz çok şey var. Kadınların oynadığı futbol, erkeklerinkine kıyasla çok daha kolektif ve egolardan çok daha muaf. Eric Cantona’nın “Arkadaşlarımıza güvenmezsek kayboluruz” sözünü hatırlayalım, bu belki de en çok kadınlar futbolu için geçerli. Kadınların oyununda esas olan mücadele, fedakârlık ve dayanışma. Endüstriyel futbolun son yirmi yılda budadığı, bizim de çok özlediğimiz değerler değil mi bunlar? İşte o yüzden seviyorum kadınlar futbolunu. Çünkü kadınlar futbolu, kapitalist dünyanın “Güçlü olan kazanır” amentüsüne karşı açılmış bir bayrak, başka bir futbol dünyasının hâlâ mümkün olduğuna dair bir umut ve erkek egemen yapıya karşı ciddi bir mevzi. Diğer spor dallarının birçoğunda da bu üç aşağı beş yukarı böyle. Kadınlar her alanda olduğu gibi sporda da mücadele etmek zorundalar. Bizimki gibi erkek egemen zihniyetin bayrak sallayanlarının spor dünyasının tepesini, yani çeşmenin başını tuttuğu ülkelerde bu konularla ilgili başka tuhaf problemler de başgösterebiliyor. Mesela bizdeki “bayanlar” teranesi bu konuda literatüre geçecek cinsten. Dünyanın her yerinde “kadınlar” olan kategori bizde “bayanlar.” Neden? Çünkü vaktinde bizde birkaç aklı evvel, yarı aktif durumdaki iki buçuk gri hücresiyle “kadın”ın kaba bir kelime olduğuna hükmetmiş. Kadınların hiçbir yerde varlığına tahammül edemeyenler, “kadın” ismine de kafayı takmaktan geri durmamışlar. Bugün de onların takipçileri, birkaç yüzyıl öncesinden kulak tırmalamaya devam ediyorlar. Bu yazıyı yazarken, bir gazeteci arkadaşım Türkiye Voleybol Federasyonu’nun Kadınlar Ligi’ne “bayanlar ligi” denmesi için basın kuruluşlarına faks çektiğini aktardı. Memlekette kadınlar sporunu, altyapısını şirketlerin insafına bırakıp, mesele isme gelince efelenmek de bizim “spor adamları”na yakışırdı zaten. Haftaya bu ‘içimizi bayan adamlar’ın kadınlar sporuna katkılarını konuşmaya devam ederiz. Özellikle Türkiye’de kadınlar futbolundaki tuhaflıklar, bahsedilmeyi ayrıca hak ediyor.

* 23 Temmuz 2010 tarihli Taraf Gazetesi’nde yayımlanmıştır.

Altyapının kıymeti ve Ahmet Hoca...

2010-07-26T11:15:00.001+03:00

Ahmet Hoca gençlerle hep iç içe oldu ve çok gencin hayatını değiştirirken geçen yıl da Gençlerbirliği’yle Coca Cola U15 Türkiye şampiyonluğu yaşamıştı (alttaki resimde ayakta soldan ikinci). Uğur Meleke, Almanya’nın fiyakasıyla İngiltere’nin hezimetini karşılaştırırken, adada futbol altyapı birimlerinde 900 antrenör çalıştığını, Almanya’da ise 17 bin antrenörün futbolcu adaylarıyla meşgul olduğunu yazmıştı. Banu Yelkovan da İspanya’nın lotoda altı tutturmuş gibi jenerasyon ‘yakalamasından’ söz edenlere takmıştı haklı olarak. İspanya o jenerasyonu yakalamamış, yetiştirmişti zira. Sadece bir jenerasyon müddetince de değil. Barcelona altyapısı, çeyrek yüzyılı aşkın zamandır ilmek ilmek örüyor o yetenekleri. Biz ise burada, Türkiye’nin en üretken altyapılarından Galatasaray’ın en parlak mahsulü Arda Turan, 4-4-2’yi ancak milli takımda öğrendiğini söyleyince şaşırıyoruz. Veya Thomas Doll şunları söylediğinde, pek de üzerinde durmuyoruz: ‘Birçok orta sınıf futbolcu astronomik paralar istiyor. Siz, bu futbolculara böyle paralar verir, altyapı hocaları ve yardımcı antrenörlere hak ettiklerini vermezseniz, Türk futbolunun ilerlemesini beklememelisiniz.’ Futbol okulları çoğunlukla forma-malzeme satma ve yaz boşluğunda çocuklarla ailelerini eğleme işlevi görüyor. Futbolcu adaylarını elmas gibi yontması gereken altyapılar, ergen doğrama atölyesi olarak işliyor. Teknik-taktik anlayışın ötesinde, asıl, ergen ve gençlerle meşgul olmanın gerektirdiği psikolojik özenden uzağız. Türkiye Futbol Federasyonu’nun öncelikli iştigal ve avlanma sahası olan Avrupa altyapılarında bu ilgi-sevgi emeği çok önemseniyor oysa. Nuri Şahin’in yetişmesini örnek vereyim. Her gün oturduğu kasabadan Dortmund’a kulübün görevlendirdiği bir sosyal hizmet uzmanı tarafından getirilip götürülüyordu çocuk; yol boyunca bütün sorunlarıyla ilgili konuşuyorlardı ve bu sohbetler Nuri’nin ergenlik dönemi sıkıntılarıyla başa çıkmasına da katkıda bulunmuştu.
1994’ten beri görevdeydi
On beş gün önce, işte bu meseleleri dert edinen, canla başla ‘başka türlü bir şeyler’ yapmaya çalışan bir altyapı emekçisini kaybettik: Gençlerbirliği altyapı koordinatörü Ahmet Canatan’ı.
Kısa bir ara dışında, 1994’ten beri bu görevi yürütüyordu Ahmet Canatan. Güler yüzlü ciddiyetiyle, insanın çocuğunu güvenle emanet edeceği, eski usul ‘öğretmen’ duruşlu bir adamdı. İşini ezbere bağlamamıştı, sürekli altyapı çalışması üzerine kafa yorardı. Altyapı faaliyetinin göreli özerkliği olması gerektiğini düşünüyordu: ‘Kendi uzun dönemli planlamasını yapabilen, kendi değerlerini yaratan bir ortamı’ özlüyordu. Futbolun artan cazibesinin, ‘yırtmak’ isteyen yoksullar yanında giderek orta sınıf çocuklarını da altyapılara çektiğini gözlüyordu. Erkan Goloğlu’nun söyleyebileceği gibi, Altındağ’ın ‘gobelleriyle’ Çankaya bebelerinin bir arada bulunmalarını da başlı başına bir kazanım sayıyordu. Futbol âleminde ‘racon’ sayılan haşinliklere teslim olmak istemezdi. ‘Çocuklar arasında kıyasıya rekabetin olumsuz yanlarını yumuşatmanın’ yollarını arardı mesela. Genç sporcuların kişisel gelişimleriyle ilgilenmek gerektiğini düşünürdü. Şöyle diyordu: ‘Hem saha içinde hem saha dışında, her atmosferde çözüm üretebilen, olumsuz ortama kapılmayan, insan ilişkileri düzgün, her gittiği yerden kendinden söz ettiren, iz bırakan sporcular yetiştirmek istiyoruz. Çocukların hayat görüşleri genişlesin, adam gibi sporcu olsunlar. Her şeyden önce medenî insan olsunlar.’ (Four Four Two’nun Aralık 2007 sayısında Gençlerbirliği altyapısını anlatırken aktarmıştım Canatan’ın perspektifini.) 6 Temmuz Salı günü Gençlerbirliği Futbol Okulu önünde yapılan törende, onun bu kişisel gelişim projesindeki destekçisi psikolog Ali Ekber Düzgün, nasıl sade ve güzel anlattı Ahmet hocayı: ‘Soğuk bir kış günü. Hacettepe’yle Gençlerbirliği A2 takımları maç yapıyordu. Çocuklar ellerinde eldivenler, başlarında bereler, durmadan koşuyor, soğuğu hissetmiyorlardı. Kenarda iki takımın hocası, bir de Ahmet Canatan. Uzun bir mont giymiş, elleri ceplerinde, burnu soğuktan kıpkırmızı. Maç bitene kadar orada kaldı, içeri girmedi. Oysa odası sahaya bakıyor, yukarı kafeteryaya da çıkabilirdi. Ama hayır, Ahmet Canatan oyuna ve çocuklara yakın olmak istiyordu. Futbol okulunda yetişip altyapıya geçen çocukların hepsini isim isim tanıyordu. Hangisi kendisini geliştiriyor, izliyordu. Yüzlerce gencin hayatının iyi yönde değişmesini sağladı.’
Anısı, ilham olsun
Futbolun da, her şeyin de altyapısının ilgi ve sevgi emeği olduğunu düşündüren biriydi Ahmet Canatan. Anısı, hoyrat altyapılarımıza bir değişim ilhamı olsun.

İspanya: Dünya'nın Kral'ı

2010-07-26T11:08:00.000+03:00

Finalin renkleri: Kan kırmızı portakal..

2010-07-08T22:24:00.002+03:00

Sneijder ve Villa 5 golle Dünya Kupası'nın en golcü isimleri. Gol kralı da bu maçtan çıkacak.

Vuvuzela ve bisiklet: Amsterdam ruhu finalde..

2010-07-07T15:44:00.004+03:00

Dünya Kupası'nın ilk finalisti Hollanda oldu. Uruguay'a Van Bronckhorst'Un enfes şutu, Sneijder'in ofsayt olan ve de Robben'in güzel kafa vuruşu ile 3 gol attılar. Forlan'ın akıl dolu şutu ve Ferreire'nın uzatma dakikalarında attığı goller Uruguay'a yetmedi. Maçı 2-1'e getiren skorun golünün ofsayt olması dışında Cavani2nin ilk yarıdaki önemli bir pozisyonun ofsayt gerkeçesiyle durdurulması Uruguay adına şanssızlıktı. Hollanda'lılar tribünleri adeta portakal çiçekleri ile sarmıştı. Amsterdam'da ise sevinç en üst düzeyde yaşandı. Şehrin simgelerinden biri olan bisikletlerlerden biri ile kutlamaya katılan bu çiftin Dünya Kupası'nın en önemli simgelerinden biri olan vuvuzela ile sokaklarda eğlenmesine de kimse şaşırmadı tabii ki.

Gözyaşları, yakışır Arjantin'e..

2010-07-07T15:29:00.002+03:00

Arjantin için hüsran da bir milli spor. Milli kimliğinin harcını futbol mitoslarıyla, futbol hezimetleriyle ve futbol zaferleriyle karmış mavi beyazlı güneşli ülke, çeyrek finalde elenmekten ne destanlar çıkaracaktır. Hem ne gam, bu Dünya Kupası'nın da en büyük yıldızlarından biri Maradona değil miydi?Jorge Luis Borges’in memleketlilerini tanımlayışı meşhurdur: ‘Arjantinliler,’ der üstad, ‘İspanyolca konuşan, aslında İngiliz olmayı isteyen ve Paris’te yaşadıklarına inanan İtalyanlardır’. Arjantin’in futbol tarihi de, milli kimlik inşasıyla iç içe, bu manevi karmaşayla yüklü. 19.-20. yüzyıl dönümünü, kozmopolit bir kimlik ve futbolda İngiliz hayranlığıyla yaşadılar. Ardından, kuvvetli bir yerlici-millici içe kapanma ve futbolda ‘la nuestra’ (kendi tarzımız) iddiası geldi. Peroncu popülizm de iyi uydu bu havaya. Bu sırada uluslararası platformlarda artarda gelen başarısızlıklardan, tatlı ekşi bir milliyetçi melankoli çıkartıyorlardı. Hep gururlu, ‘moral’ üstünlüklerinden hep emindiler. Arjantinli sosyolog Pablo Alabarces, adını ‘Futbol ve Arjantin Ulusunun İcadı’ diye çevirebileceğimiz kitabında geniş geniş anlatıyor bunları. 1986’da karışık hisler: Sonra, 1978’deki ilk Dünya Kupası şampiyonluğu. Latin Amerika faşist cuntalarının en gaddarlarından biri olan Videla rejiminin resmen maç satın alarak ‘katkıda bulunduğu’ ve tepe tepe kullandığı bir şampiyonluktu bu. Arjantin milliyetçiliğinin, üçüncü değil birinci dünyaya ait bir ‘büyük’ ülke olma hülyasıyla sarhoş olmasına yardım etti. Bu büyüklenmeyle girişilen Malvinas/Falkland savaşı, sonuçta cuntanın çöküşüne yol açana dek. Hemen ardından, Arjantin düşük yoğunluklu demokratikleşmeyle meşgulken, 1986 Dünya Kupası şampiyonluğu. Bir ucundan, ülkenin bizzat cunta rejimi tarafından rezil edilmiş itibarına melhem; arınma ve onarım için moral kaynağı. Bir ucundan, Maradona’nın, biri el biri o masalsı slalom, iki golle altettiği kibirli İngilizler’den rövanş almanın ve üstün Batı’ya meydan okumanın zehirli tatmini. Karışık hisler. Cuntanın zulmü altındaki ’78 şampiyonluğunu kutlamak için sokaklara dökülenler arasında sadece rejimden memnun olanlar değil, muhalifler, generallere beddua okuyan fakirler de yer almıştı. Sırf berbat hayatlarında bir sevinç vesilesi olduğu için değil. Bağırıp çağırıp sokağa dolabilmek için. Hatta kimileri, komünist sempatizanı teknik direktör Menotti ve bazı oyuncuların muhalifliklerinden pay çıkarıp, ‘kazanan aslında bizimkiler’ tesellisi bulmuştu kendine o zamanlar. Öyledir, futbolun ‘boşanmasına’ vesile olduğu hisler hep karışıktır. Arjantin’de, çokça öyledir.
Hem solcu hem şov figürü: Tıpkı Maradona’yla ilgili hisler ve ‘anlamlar’ gibi. Pablo Alabarces, ilmi tabiriyle bir ‘boş gösteren’ olarak tanımlıyor Maradona’yı. Farklı anlamların yüklenebildiği bir imge. Bir yanıyla, horgörülenlerin, ezilenlerin intikam sembolü. Bir yanıyla, milli sembol; sosyal devlet kalıntılarıyla beraber ulusal tutunum mekanizmalarının da tasfiye olduğu şu zamanda, misliyle önemli. Che dövmesi ve Kübacılığıyla isyankâr, solcu; ama bunları yaparken de neticede kendi kişi kültünü besleyen şov figürü. Ne olursa olsun, Maradona’nın canlılığına, sahiciliğine üç defa ole. Simon Kuper 27 Haziran’da Newsweek’de, dünya kupalarıyla ölçtüğümüz hayatımızda, 1987’den beri bir şekilde hep onun olduğunu yazdı, şükrederek. Bu Dünya Kupası’nın yıldızlarından biri, belki yine en büyüğü, o idi. Saha kenarında ellerini çaprazlama koltukaltlarına sıkıştırıp kabarmış, kendini büstleştirmiş dururken görmek iyiydi onu. Parlak takım elbise, parmaklarında tesbihle, muhayyel bir Baba VI filminden fırlamış gibiydi, arkasında consigliori’si ve diğer ‘aile’ mensupları. Zaten, hep geniş bir aile klanı beslemiştir etrafında; Jimmy Burns’un İthaki’en çıkan ‘Tanrının Eli’ kitabında okuyabilirsiniz.
En kariyerli ‘top toplayıcı’: Bu ‘büyük patron’ manzarası, çocuklarının mürüvvetiyle içi kabaran basit dünyevi bir babanınkine dönüşüveriyordu hızla. Takıma refakat etmesine izin verilmiş vefakâr bir taraftara da benzetebilirsiniz. (Önceki Dünya Kupasını kızlarıyla beraber tribünde tezahürat yaparak izlemişti zaten. Arjantin’in tribündeki muskasıydı.) Her fırsatta kucaklayıp öpüyordu futbolcularını. 24 Haziran’da 23. yaşgünü için Messi’ye hediye ettiği Arjantin formasının üzerine yazdıkları, gerçekten göz yaşartıcı: ‘Tüm sevgim ve hayranlığımla. Lio için. Antrenörün. Diego.’ Gelmiş geçmiş en kariyerli top toplayıcıydı. İstatistikler, bu Dünya Kupasında taca çıkan kaç topun Maradona’nın ayağından sahaya iade edildiğini mutlaka kaydetmeli. Belli, top görünce dayanamıyor. Almanya maçında bir topu çabucak dürtmek için sahaya bile girdi. Gerçekten Pele müzesine dönsün; söyleyin, Maradona’dan büyük reklamı olabilir mi futbol tutkusunun? (Radikal/06-07-2010)

Kırmızı vuvuzela..

2010-07-05T16:30:00.006+03:00

Güney Afrika'da Dünya Kupası maçlarının da yapıldığı şehirlerden biri olan Durban'da bir öğle vakti. Bu insanların Dünya Kupası umurlarunda bile değil çünkü ya gecekondularda oturuyorlar ya da evsizler. Tepkilerini ise bir protesto gösterisi ile dile getirmek istiyorlar: Ev yoksa, oy da yok! en büyük sloganları. Tabii binlerce mensubu ile Güney Afrika'da bulununa ana akım medyanın bunun gibi protestolara ne ayıracak vakti ne de zihni kapasitesi var. Protestocuların en küçüğü de vuvuzelayla annesinin yanında olanı biteni anlamaya çalışıyor. Afrika'nın güzel ezgilerini duymamızı engelleyen vuvuzela stadda çalınca kulaklarını tıkayanlar, bu küçük çocuğu da duymayacaktır elbet. Güney Afrika'nın gerçek yüzünü görmek istemeyenler için de bunu yapmak oldukça basit olacak.

Futbol, Güney Afrika ve Ekranlara Yansımayanlar...

2010-07-05T15:10:00.004+03:00

Bu futbol şöleni ortalama bir Afrikalı için gerçekten bir şölen vesilesi midir? Güney Afrika gelir dağılımı dengesizliğinin en büyük olduğu iki ülkeden biri, diğeri Brezilya. Aslında FIFA bir çokuluslu şirkettir. Fakat diğer çokuluslulardan önemli bir farkı var. 11 Haziran'dan beri dünyanın gözü Güney Afrika'ya çevrilmiş durumda. Yakın ve yavaş çekimde, biraz da 'insanüstülük' izlenimi uyandıran futbolcu görüntüleri, harika goller, 'yıldız' futbolcular, ünlü teknik direktörler, stadyumlardan yükselen uğultuyu bastıran Vuvuzela'nın durmak bilmeyen gürültüsü, her biri kendi takımının renginde ateşli taraftarlar, maskeli fanatikler, büyük bir televizyoncu-gazeteci kalabalığı, yüzlerce futbol yorumcusu, reklamlar, hiç bir ayrıntıyı kaçırmayan binlerce kamera... Velhasıl tam bir cümbüş ve bir futbolcu borsası... Bu güne kadar yapılan 18 dünya futbol kupasından sonra, 19'uncusu için Güney Afrika'nın seçilmesinin, sıranın Afrika'ya gelmiş olmasının özel bir önemi ve anlamı olduğu, bunun Afrika'nın, özellikle de Kara Afrika'nın tarihinde bir dönüm noktası, bir Afrika Zamanı [Time of Africa] olduğu söyleniyor...
Milyarlarca dolar harcanarak gerçekleştirilen bu 'büyüleyici' futbol şöleni ortalama bir Afrikalı için, bir Güney Afrikalı için gerçekten bir şölen, bir 'ulusal gurur' vesilesi midir? Büyüleyici, şaşaalı görüntüler ve sarhoş eden gürültülerin gerisinde nasıl bir gerçeklik gizleniyor? Bu sadece bir futbol oyunundan mı ibarettir? Yoksa futbol başka oyunları ve hesapları gizleme işlevi mi görüyor? Ya da sporla, futbolla ne kadar ilgili? Elbette benzer sorular derin açılımları, kapsamlı tahlilleri davet ediyor ama burada kısaca görünenle görünmeyen, gösterilenle gizlenen ilişkisine kısaca değinmekle yetineceğim. Söz konusu olan gerçekten ileri sürüldüğü gibi bir Afrika zamanı mıdır? Dünya kupası için Güney Afrika'nın seçilmesinin birkaç nedeni var: Birincisi, Güney Afrika kıta'nın en çok 'Batılılaşmış' bölgesi; ikincisi, Güney Afrika neoliberal politikaları gözü kara uygulayan ülkelerden biri; üçüncüsü de bir imaj yenileme operasyonu oluşuyla, dünya'ya "farklı" bir Güney Afrika imajı sunmakla ilgili...
Amaç kârı büyütmek: Aslında olimpiyat oyunları, dünya futbol kupası gibi büyük organizasyonları sadece birer spor etkinliği saymak, resmin tamamını görmemektir. Küresel çaplı 'sportif' etkinliklerin gerçek anlamda sporla ilgisi görünüştedir. Asıl amaç kâr etmek ve kârı büyütmektir. Dolayısıyla bilinen anlamda ekonomik-ticari bir faaliyettir. Velhasıl sermayeyi büyütme operasyonudur... Bu tür sportif etkinlikler -aslında bunların kelimenin jenerik anlamında sporla ilgisi sadece görünüştedir, zira doğası gereği sporun [oyun] paranın ve meta kategorilerinin işe karıştırılmaması gereken tat verici bir oyun olması gerekir- çokuluslu şirketlere sportif alt-yapı, stadyum, otel, yol, hava alanı, köprü, otoyol, metro, vb. yapma ve tabii milyarca kâr sağlama yolunu açıyor. Moda tabirle 'kentsel dönüşüme' vesile oluyor... Bu arada FIFA'ya kazandırdığı milyarlarca doları da unutmamak gerekir... Aslında FIFA bir çokuluslu şirkettir. Fakat diğer çokuluslulardan önemli bir farkı var: FIFA'nın küresel oligarşinin ve küresel plütokrasinin hizmetinde ideolojik ve politik bir misyonu da var. Bu tür etkinliklerin önemli bir işlevi de insanlara 'gerçek sorunları' bir süreliğine de olsa unutturmaktır... Bu yüzden futbol 'toplumun afyonudur' denecektir... Bir başka işlevi de, ayıbın üstünü örtme ve unutturmadır... 1978'de Dünya Futbol Şampiyonası Arjantin'de yapılmıştı. Arjantin'de 1976'dan beri General Videla liderliğindeki askeri cunta iktidardaydı. Kanlı-işkenceci devlet terör rejimi, muhalifleri, komünistleri, sosyalistleri 'kaybetmekle' meşguldü... Rejim muhaliflerinin savaş uçaklarından okyanusa atıldığı günlerdi... Oysa dünya kupası günlerinde Buenos Aires'ten dünya'ya yansıyanlar çok farklıydı. Dünya kupası devlet terör rejimini 'meşrulaştırma', 'imaj temizleme' işlevi görmüştü... Güney Afrika 1994 yılına kadar ırkçlığın timsali bir Apertheid rejimiydi. Nelson Mandela liderliğindeki ANC'nin [Afrika Ulusal Kongresi] zaferiyle Apertheid son buldu ve Mandela devlet başkanı seçildi. Elbette ırka dayalı, sosyal hiyerarşinin geçerli olduğu bir toplumda Apertheid rejiminin yıkılması önemliydi ama ırk ayrımcılığına maruz siyahlar için bu 'dönüşüm' gerçekten sorunun çözüldüğü anlamına geliyor muydu? Güney Afrika, 39. Dünya Futbol Kupası için yaklaşık 4,5 milyar dolar harcadı. Bu harcamanın yapıldığı ülkede nüfusun yüzde 47'si günde 1,5 avronun altında gelirle 'yaşamaya' çalışıyor. İnsanları büyüleyen futbol şöleninin faturasınını ödeyecek olanlar da onlar! Kupa Afrika'da yapılıyor ama biletlerin sadece yüzde 2'si Afrikalılara satılmış... 1976'da dünya olimpiyat oyunları Kanada'nın Montréal kentinde yapılmıştı. Olimpiyatların neden olduğu borcun ödenmesi geçen yıla (2009) kadar sürdü. Yunanistan 2004 de olimpiyat oyunlarına ev sahipliği yaptı... Ülkenin bugünkü durumunun gerisinde olimpiyat şovu için yapılan hovardalığın payı önemsiz değildir...
Güney Afrika: Güney Afrika, futbol şampiyonası için 6 yeni stadyum inşa etti veya yeniledi. 11 Temmuz'dan sonra bu devasa stadyumlar ne olacak? Kim bilir belki arada bir 'dev konserler' için kullanılır... Sadece kupa güvenliği için 180 milyon dolar harcama öngörüldü ve 42 bin yeni polis alındı... Küçük esnaflar ve seyyar satıcılar güvenlik gerekçesi ve görüntü güzelliği için stadyum çevresinden kovuldu. Aksi halde dünyaya sunulmak istenen ülke imajı kirlenirdi... Hükümet futbol şovu için kaynak buluyor da, eğitim ve sağlık için bulamıyor. Neoliberal politikaların bir gereği olarak, eğitim ve sağlık hizmetleri özelleştiriliyor, geniş kesimler için bu hizmetlere ulaşmak imkansız hale geliyor. Resmi rakamlar ülkede işsizlik oranının yüzde 24 olduğunu gösteriyor ama genç Güney Afrikalılar söz konusu olduğunda işsizlik oranı yüzde 45 ila 50 arasında değişiyor... Aslında ekranlara yansımasa da, ülke sosyal patlamının eşiğine gelmiş durumda. Yoksuzluklar da insan havsalasını zorlayacak boyutlarda... Güney Afrika dünya'da gelir dağılımı dengesizliğinin en büyük olduğu iki ülkeden biri, diğeri 'yükselen yıldız' olarak sunulan Brezilya... Böyle bir ülkede küçük hırsızlık olaylarının bu ölçüde yaygın oluşu neden şaşırtıcı olsun... Resmi rakamlara göre yılda 20 bin cinayet işleniyor, 55 bin kadına tecavüz ediliyor ve 120 bin kapkaç ve hırsızlık vakası yaşanıyor. Erkeklerde yaşam uzunluğu 53 yıl 8 ay, kadınlarda 57 yıl 2 ay... Hem piyasa ekonomisi şampiyonluğu yapıp hem de başka türlü olmasını umut etmek elbette mümkün değildir. Irk ayrımcılığının geçerli olduğu 1994 öncesinde rejim hak talebiyle sokağa çıkanlara gerçek mermilerle karşılık veriyordu. Şimdilerde artık plastik mermilerle karşılık veriyor... Irkçı rejimden farklı olan bir şey bu; ikincisi, eskiden zenginler hep beyazlardı, 1994'ten sonra siyahlardan da süper zenginler türedi ve bu yeni yetme zenginlere kara elmaslar deniyor. Malum zenginin, kapitalistin siyahı, beyazı olmaz. Üçüncüsü, ırk ayrımcılığı zamanında siyahlar Banthustan denilen 'adacıklarda' hapisti, Banthustan'ı terk etmeleri yasaktı. Kentlerin gecekondularında yaşayanlarsa 'sürekli oturma' hakkından mahrumdu, her an bulundukları yerlerden kovulabiliyorlardı. Bu gün artık Banthustan'lar yok ve oradakiler township denilen devasa gecekondularda 'özgürce' yaşayabilir... Açlığın, işsizliğin, yoksulluğun, sefaletin kol gezdiği, sağlık, eğitim, ulaşım hizmetlerinin son derecede yetersiz, elektrik ve su kesintilerinin vakai adiyeden olduğu şu ünlü gecekondular, township'ler... Mandela'nın suyu özelleştirmesinin ardından Güney Afrika'da tarihinin en büyü kolera salgını yaşandı. Suyun özelleştirilmesini izleyen iki yılda 114 bin kişi koleraya yakalandı ve 260 kişi öldü... HIV virüsü ülke nüfusunun yüzde 18, 1'ini kuşatmış durumda. Neredeyse her beş Güney Afrikalıdan biri virüsle cebelleşiyor... Stadyum inşaatında çalışan işçiler ücret artışı talebiyle greve gittiklerinde, 400'ü işten atıldı. Kimse işçilerin ne kadar ücret aldığı, hangi şartlarda çalıştığı, nasıl geçindiğiyle ilgilenmedi. İşçiler stadyum inşaatını geciktirmekle, kupaya zarar vermekle bile suçlandılar... Bu terazinin bu sıkleti çekeceği mi sanılıyor?
Kültüralizmle buraya kadar: Öyleyse sorun nedir? Neyle ilgilidir? Irk ayrımcılığının şeklen ortadan kalkması, reel olarak ayrımcılığın ortadan kalktığı anlamına geliyor mu? Eğer ayrımcılık sadece ırkı- rengi angaje etseydi, sorunun çözümü de kolay olurdu. Oysa, ayrımcılık asıl sınıfsal mahiyettedir. 1994 öncesinde ulusal gelirin yüzde 66'sına nüfusu 5 milyon olan beyazlar el koyuyordu, geri kalan yüzde 33'ü de nüfusu 45 milyon olan siyahlara kalıyordu. Bu durum 1994 sonrasında hiçbir köklü değişikliğe uğramadı. Sadece zenginler arasına siyan azınlık dahil oldu.
Eşitlik ilkesi neyi gerektirirdi? Ulusal gelirin ve zenginliğin yüzde 10'unun beyazlara, yüzde 90'ının da siyahlara ait olmasını...Topraklar, çiftlikler, evler, işletmeler, fabrikalar, bankalar... Eskiden kime ait idiyse, yine onların olmaya devam ederken, neler ne kadar değişebilirdi? Apertheid sonrası hükümetlerin toprak reformu diye bir kaygıları ve öncelikleri oldu mu? Anayasaya ayrımcılığı yasaklayan bir- iki madde eklemekle, bazı kanunlarda değişiklik yapmakla ayrımcılığın ortadan kalkması mümkün müdür? Neoliberal politikalar pupa-yelken yol alırken, ekonomik apartheid da kaçınılmaz olarak derinleşiyor. Bir özgürlük hareketi, bir ulusal kurtuluş hareketi, bir sosyal emansipasyon hareketi, sadece bazı biçimsel hakların gerçekleşmesini amaçlıyor, onun ötesine geçemiyorsa, kurtuluşu, özgürleşmeyi (emansipasyonu) bir bütün olarak görmüyorsa, kimi kültürel ve 'kimlik' haklarıyla yetiniyorsa -elbette bu söz konusu hakları küçümsemek anlamına gelmez-, sorunu kültüralizm dahilinde algılıyorsa, onun gerçek bir özgürlük hareketi sayılması mümkün müdür? Elbette Sibel Özbudun'un yazdığı gibi, etnisite ve sınıf bağdaşmaz, çelişik kategoriler değildir. Kültüralizm aşamasında kalmak, ulaşılması gereken hedef 100 kilometreyken, 28. kilometrede durmak gibi bir şeydir... Zira, kültürel/kimlik hakları diğerlerinden ayrı ele alınamaz. Bilindiği gibi, sümürme/sömürülme, ezme/ ezilme ilişkisi, çelişkisi ve hiyerarşisi bir bütündür. Ekonomik planda özerk olmayan bir insan için diğer hakların gerçekleşmesi de zaten mümkün değildir. Kimi kültürel, etnik ve kimlik haklarını 'tanıma' egemen sınıflar için pek maliyetli bir şey değildir ama sınıfsal mahiyetteki talepler söz konusu olduğunda durum değişir... Güney Afrika, sınıfsal temele oturmayan ANC gibi hareketlerin son tahlilde 'başka görüntüler' altında eskiyi yeniden üretip - sürdürmenin ötesine geçemediğinin en açık kanıtıdır. Şimdilerde küresel oligarşi ve küresel plütokrasi kültüralizm kozunu oynuyor ve oynayabiliyor... O halde işe bu oyunu bozarak başlamak gerekiyor... Bu arada Güney Afrika'dan öğrenilecek çok şey var...

Ankara - BİA Haber Merkezi
05 Temmuz 2010, Pazartesi
Fikret BAŞKAYA

Ağlamanın, teselli etmenin ve dayanışmanın huzuru..

2010-07-04T17:03:00.007+03:00

Asamoah Gyan Gana milli takımının en önemli futbolcusu. Hareketli, hem yerden hem de havadan etkili bir forvet. Dinamizmi de cabası. Gyan, Dünya Kupası'nda 2. turda ABD karşısında uzatmada attığı golle takımını çeyrek finale taşıyan isimdi. Çeyrek finaldeki rakipleri olan Uruguay ile 90 dakikası 1-1 biten mücadelenin ardından uzatma dakikalarını oynadılar. İki takım da bıkmadan, usanmadan iyi futbol oynuyordu. İkinci uzatmanın son dakikalarında bir Gana atağında Uruguay'ın 2. turda Japonya'yı 2-1 yenmesindeki en büyük etken olan Luis Suarez toplu eliyle tam çizgide çıkarında penaltı kaçınılmaz oluyordu. Gyan daha önce de penaltı atmış ve turnuvanın ilk maçı olan Sırbistan karşısında takımının galibiyet golünü atmıştı. Maç bitmişti. Gyan'ın vuruşu'ndan sonra maç bitiyordu. Gana, Dünya Kupaları tarihinde ilk kez yarı finale çıkacak takım olabilirdi. Gyan, topu üst direğe nişanaladı ve maç penaltılara kaldı. Gyan alt üst olurken Uruguaylılar morallenmişti. Buna rağmen Gyan penaltılardaki ilk penaltıyı atmak istedi ve attı. Mükemmel bir vuruş ve gol fakat takım arkadaşları Mensah ve Adiyah kaçırınca Gana çeyrek finalde kalmak zorunda kaldı. O anda Gyan yıkıldı. Ağladı. Bir futbolcu hüngür hüngür ağlıyordu. Gyan tüm profesyonelliğini unutmuş ve duygusal bir patlama anını derinden yaşıyordu.Oscar Cardozo Paraguay milli takımının Dünya Kupaları tarihinde ilk kez oynayacağı çeyrek finalin en büyük mimarlarındandı. İspanya maçının ikinci yarısının ilk dakikalarında takımı penaltı kazanınca takımın penaltıcı olarak topu o beyaz noktaya dikti. Karşısında dünyanın en iyi birkaç kalecisinden biri Iker Casillias vardı. Topu vurdu ve top Casillias'ın kucağına eridi. Cardozo o dakikadan itibaren oyunda adeta bir hayalet gibi yer aldı. Atamadığı penaltıdan 2 dakika sonra İspanya'nın oenaltı kazanması en çok onu etkiledi. Şansa Villar da Casillias gibi topu kurtarunca biraz olsun rahatladı ama kafası hala o andaydı. David Villa 83'te adeta bilardo oynayıp topu Paraguay ağlarına gönderince yine yıkıldı. Maç bittiği an ise ağlamaya başladı, hüngür hüngür. Takım arkadaşlarının yanı sıra İspanya'dan Marchena, Ramos ve penaltısını kurtaran Casillias onu teselli etmeye çalıştı. İşte o an kazananın ardından kibirli bir şekilde gülmek, aşırı eğlenmek yerine Cardozo'yu teselli etmeye çalışan futbolcuları gördük sahada. En büyük kazananlar da onlar oldu. Kibirli, egosu şişirilmiş bir futbolcu prototipi yerine dayanışmacı futbolcular gördük ne mutlu bize. Ne mutlu..

4 takla...

2010-07-04T15:25:00.003+03:00

Miroslova Klose, Muller ve Friedrich. 4 gol. Arjantin çeyrek finalde kalıyor. Maradona ve Messi'nin vasatı aşamadığı maçın en büyük yıldızı Dünya Kupaları tarihinin en çok gol atan 2. oyuncusu olan Miroslav Klose.

Paraguay-İspanya: Foto-roman tadında bir maç..

2010-07-04T14:43:00.012+03:00

İlk yarının son dakikalarında Paraguay'lı Valdes'in attığı gol ofsayt gerekçesiyle iptal ediliyor. Gerçekte ise ofsayt yok.

Iker Casillias Paraguay'lı Cardozo'nun penaltısını kurtarıyor. Top Casillias'ın kucağına eriyor.

Justo Villar Xabi Alonso'nun ilk penaltısını kurtaramıyor. Hakem atışı tekrar ettiriyor bu sefer Villar başarılı..

Fakat Villar topu kurtardıktan sonra Fabregas'ı yere indiriyor. Karar devam ama pozisyon net bir penaltı.

Önce Fabregas'ın vuruşu direkten dönüyor sonra David Villa topu kaleye gönderiyor, Top önce yukarıdaki sonra da aşağıdaki direğe çarpıp içeriye giriyor.

Dakika 89'u gösteriyor. Santa Cruz çok önemli bir pozisyonu harcıyor. Casillias kurtarıyor da diyebiliriz.

Ve maçın sonu. İspanya 40 yıl aradan sonra yarı finale çıkıyor. Paraguay'lı Cardozo gözyaşlarını tutamıyor. Teselli edenler arasında İspanyol Marchena da var.

Suarez'in eli, Gyan'ın 'kaderi': Uruguay yarı finalde..

2010-07-03T16:37:00.004+03:00

Futbolda 'el' kaleciler ve taç dışında kullanılamıyor. Luis Suarez dün gece Uruguay-Gana çeyrek final maçında yasadışı bir eylem ile elini kullanıp topun ağlara gitmesini engellerken ne düşünüyordu acaba? Ganalı Gyan penaltı atışını yapmak üzere topu yuvarlağa diktiğinde maç bitmişti. Son bir vuruş Gana'yı yarı finale çıkaracaktı ama direğe nişanladı ve top çok uzaklara gitti. 120 dakika boyunca birçok fırsattan yararlanamayan iki takımın kaderinin penaltılarla belirleniyor olması kötüydü. Uruguay dipten en zirveye çıkışı yaşayan takım olduğu için penaltı atışlarında başarılı oldu. Luis Suarez kırmızı kart gördü ve yarı finalde oynayamacak. FIFA, Suarez'e iki maç ceza verirse eğer takımı finale çıkarsa oynayamayacak. Suarez için büyük ihtimalle kupa bitti. Uruguay'ın en iyi oyuncusunun gösterdiği fedekarlığı alkışlarken gönlümüzün yarı finalisti Gana'yı da unutmuyoruz tabii ki. Afrika'nın her anlamda çizilmiş olan yarım yamalak ve hep eksik kaderini biraz da olsun (futbol için) tamamlayacak olan Gana ne yazık ki bunu başaramadı. Gyan takımının en fedakar ve coşkulu oyununu oynadı kupa boyunca. O da bu 'kaderi' hak etmiyordu. Belki de Suarez ile Gyan arasındaki fark da bu 'kader'de gizliydi. Afrikalıların kaderi hep birilerinin elinde ve birileri tarafından çizilmişken Uruguay kendi yolunu kendisi seçebilecek kudretteydi. Kadere tabii ki inanmayalım. Netice itibari ile hem Gyan ve Gana hem de Suarez ve Uruguay kazanmıştır.

Vuvuzela: Yasakçılık-Çokkültürcülük İkilemini Aşmak..

2010-07-01T22:10:00.003+03:00

Vuvuzela ya da başka bir kültürel pratikle ilgili tartışmalar ne dar yasakçı ne de sığ çokkültürcü yaklaşımlarla çözülebilir. Tarafların birbirlerinin arzu ve endişelerini anlamaya çalıştığı akılcı ve demokratik bir tartışma ortamı yaratıp ortak iyiye ulaşmak için çabalamak gerekiyor. Şu ana kadarki seyrine bakarsak en sıkıcı dünya kupalarından birini yaşıyoruz. Öyle görünüyor ki Güney Afrika 2010'u nefes kesen maçlar ya da enfes gollerle değil vuvuzelayla hatırlayacağız. Hep birlikte üflendiğinde binlerce arının vızıltısını andıran bu uzun plastik borazan sahadaki oyunun kendisinden çok daha fazla tartışma kopardı. Tartışmanın bir kutbunda çeşitli gerekçeler ileri sürerek vuvuzelanın yasaklanmasını talep edenler yer alıyor. Karşı kutbu ise kültürel çeşitliliği sahiplenen vuvuzela yanlısı eğilim oluşturuyor.
Yasakçılar ve Çokkültürcüler: Yasakçılar, vuvvuzelanın maçları özellikle televizyon başındaki seyirciler açısından dayanılmaz hale getirdiğini savunuyorlar. Ayrıca söz konusu enstrümanın, 120 desibeli aşkın sesiyle tribünlerdeki taraftarlarda kalıcı işitme kaybına sebep olabileceğini vurguluyorlar. Vuvuzelanın futbolda hayati öneme sahip saha içi iletişimi bir hayli zorlaştırdığı ve pek çok oyuncunun konsantrasyonunu olumsuz etkilediği de yasakçıların öne çıkardığı argümanlar arasında. Öte yandan çokkültürcülüğü benimseyenler vuvuzelanın Afrika kültürünün bir parçası olduğunu ve bu nedenle herkesin onu kabullenmesi gerektiğini ileri sürüyorlar. En son Fifa Başkanı Sepp Blatter'in de saflarına katıldığı bu kesime göre vuvuzela Afrikalıların eğlenme ve kendilerini ifade etme biçimi, dolayısıyla yasaklanması düşünülmemeli bile. Bu tartışmanın çok da sağlıklı olduğunu söyleyebilmek mümkün değil. Yasakçılar, farklı bir pratiği anlamaya çalışmak ve bir orta yol aramak yerine muazzam bir tahammülsüzlük içinde kendi futbolseverlik ve taraftarlık tarzlarını Afrikalılara dayatmaya çalışıyorlar.
Buna karşın diğer kamp da yasakçıların öne sürdüğü somut argümanlara cevap vermek yerine soyut bir Afrika kültürüne referansla herkesten vuvuzelaya saygı göstermesini istiyor. Böylece farklı kültürel pratikleri değerlendirebileceğimiz birtakım evrensel değer ve standartların varlığı reddediliyor, bir pratiğin ait olduğu kültür açısından ne derece merkezi bir yer işgal ettiği o pratiğin meşruluğunun en temel kriteri kabul ediliyor.
Kültürelci Dünya Görüşü: Bu mantığın arkasındaki kültürelci dünya görüşünü ifşa etmek önemli. Zira bu görüş, yalnızca gelişmiş Batılı ülkelerde sayıları giderek artan etnik ve kültürel azınlıklarla baş etmek için uygulamaya konan çokkültürcü politikalara temel oluşturmuyor; aynı zamanda sosyoekonomik eşitsizliklerin derinleştiği, fakat etnik ve kültürel kimliklere ilişkin taleplerin sınıfsal talepleri gölgede bıraktığı neoliberal küreselleşme sürecinin en önemli payandalarından da birini teşkil ediyor. En basit tanımıyla kültürelcilik, kültürü içinde üretildiği sosyal ve siyasi bağlamından kopararak ele alma eğilimini ifade ediyor. Böylece kültür tüm toplumsal ilişkilerin başat belirleyeni, her türlü sosyal olguyu açıklamada başvurulacak temel değişken olarak kodlanıyor. Diğer bir deyişle sosyal ve siyasi meseleler kültür sorununa indirgeniyor. Bu sayede toplumsal sorun ve eşitsizliklerin kültürel farklılıklar üzerinden izah edilmesi mümkün hale geliyor. Örneğin Amerika'daki siyahlar arasında suç oranlarının beyazlara kıyasla yüksek oluşu ya da ülkemizdeki Romanların yoksulluğu tartışma konusu olduğunda bu toplulukların içinde bulunduğu sosyal şartlar değil suça yatkınlıkları, tembellikleri ya da şehir hayatına uyum sağlayamayışları vurgulanabiliyor. Bu ise söz konusu sorun ve eşitsizlikleri doğallaştırmaya ve meşrulaştırmaya yarıyor.
Farklılıkların Mutlaklaştırılması: Kültürün toplumsal ilişkilerden soyutlanması ona değişmez bir öz atfedilmesine de neden oluyor. Kültürelci dünya görüşü, kültürel grupları birbirlerinden keskin çizgilerle ayrılan homojen bütünlükler olarak kurguluyor. Kültürün akışkan, çelişkili ve sürekli mücadeleye konu olan doğası göz ardı edilerek kültürel kimlikler sabitleniyor, topluluklar arasındaki farklılıklar mutlaklaştırılıyor. Böylelikle farklı etnik ve kültürel gruplar arasındaki diyalog ve etkileşim zayıflıyor. Bu, pek çok düşünürün altını çizdiği gibi ezilenler arasındaki potansiyel dayanışmayı baltalayarak küresel seçkinlerin ekmeğine yağ sürüyor.
Çokkültürcülük ya da Yeni Irkçılık: Dahası, bu kültürelci dünya görüşünün üzerine inşa edilen çokkültürcü politikalar, farklılıkların korunması ya da farklılıklara saygı adına bir yandan kültürel grupları birbirlerinden ayrıştırırken diğer yandan bu topluluk aidiyetlerini kendi içlerinde kemikleştiriyor ve grup içi hiyerarşileri takviye ediyor. Bazı Batılı ülkelerde Müslümanların evlilik ve miras gibi meselelerini kendi şeriat mahkemelerinde halledebilmesinin tartışılması buna iyi bir örnek olarak gösterilebilir. Bu tür uygulamaların özellikle zayıf durumda olan bireyleri kendi kültürel gettolarına mahkum kılacağı ve sosyoekonomik dinamiklerin de beslediği cemaatleşme eğilimini iyice güçlendireceği açık.Tüm bunlar göz önüne alındığında çokkültürcülüğü yeni ırkçılık olarak tanımlayan düşünürlere hak vermemek elde değil.
Sonuç Yerine: Irkçılığa, ayrımcılığa ve asimilasyonculuğa karşı farklılıkların biraradalığını savunmak hepimizin görevi. Ancak vuvuzela tartışmalarına da damgasını vuran kültürelci dünya görüşünün ve bu görüş üzerine inşa edilen çokkültürcü politikaların farklılıkları mutlaklaştırma eğilimine karşı da dikkatli olmak gerek. Vuvuzela ya da başka bir kültürel pratikle ilgili tartışmalar ne dar yasakçı ne de sığ çokkültürcü yaklaşımlarla çözülebilir. Habermas'ın savunduğu gibi tüm tarafların birbirlerinin arzu ve endişelerini anlamaya çalıştığı eleştirel, akılcı ve demokratik bir tartışma ortamı yaratıp ortak iyiye ulaşmak için çabalamak gerekiyor. Evet, akıl ve bilimin kadir-i mutlaklığına ve evrensel doğrulara olan Aydınlanmacı inancı eskisi gibi sorgusuz sualsiz kabul etmek mümkün olmayabilir. Fakat bazı değerlerde ortaklaşmak üzere yürütülecek akılcı bir müzakere ve mücadele sürecinden vazgeçmek için de herhangi bir neden yok. Aksini iddia etmek politikadan, dünyayı değiştirme amacından vazgeçmektir.

*Bu yazıyı hazırlarken Ayşe Buğra ve Ayşen Candaş Bilgen'in Boğaziçi Üniversitesi'nde verdikleri "Karmaşık Toplumlarda Dayanışma" adlı dersin okumalarından faydalandım.

BİA Haber Merkezi
24 Haziran 2010, Perşembe
Kerem MORGÜL

Futbol da bir din mi?

2010-06-30T18:19:00.002+03:00

Güney Afrika’dan yayılan fubol heyecanı artık her köşe başında hissediliyor. Peki, futbolu bu kadar yüceltmek ne kadar doğru? Bir çoklarının dile getirdiği gibi, futbol kimileri için spor olmaktan öte, bir nevi din mi? Dünya Kupası’nda yavaş yavaş sona gelinirken, tüm futbol severler tek bir sorunun yanıtının peşinde: Şampiyonluk sevincini bu kez hangi ülke tadacak? Güney Afrika’dan yayılan fubol heyecanı artık hemen her köşe başında hissediliyor, maç saatlerinde gözler ekrana kilitleniyor, futbol severler için o anlarda hayat duruyor. Futbol coşkusu bazen öyle bir hâl alıyor ki, bu sevilen spor dalı âdeta bir "din" halini alıyor. Batı dillerinde "futbol ilahları" tanımlaması, spor jargonuna çoktan girdi bile. Peki, futbolu bu kadar yüceltmek ne kadar doğru? Bir çoklarının dile getirdiği gibi, futbol kimileri için spor olmaktan öte, bir nevi din mi? Alman teolog ve sosyolog Prof. Matthias Sellmann işte bu ilginç konuyu, futbol ile din arasındaki paralellikleri araştırıyor.
"Futbol günümüzde hayatın bir parçası"„Hz. İsa, herkes tarafından anlaşılabilmesi için, anlattığı kıssaların açık, basit ve kısa olmasına özen gösteriyordu. Yani, kıssaların özü, günlük hayata dayanıyordu. Bizim bugünkü hayatımızda artık o dönemlerdeki gibi balık avlamak ya da ekin ekmek yok, ama onun yerine futbol var. Bence, Hz. İsa da günümüzde yaşıyor olsaydı, futboldan büyük keyif alır ve biz de onu iyi anlardık“ diyen teolog ve sosyolog Prof. Mattihas Sellmann, futbol ile din arasındaki yakınlıklar üzerine araştırmalarını yürütüyor. Bilim adamının bu yöndeki çalışmaları bu iki olgu arasındaki en basit benzerlikleri incelemekle başlamış. Örneğin Hrıstiyanlığın sembollerinden "kutsal kâse" ile kupanın, azizlerle futbol kahramanlarının, tapınak ile stadyumun benzerliği gibi. Futbolun daha yakından incelendiğinde, bu sporun başarıya olan inanca dayandığını belirten Sellmann, kilisenin de bundan çıkarabileceği dersler olduğu görüşünde. Sellmann, "Kendimizi dışarıya nasıl tanıtıyoruz? Bu konuda kilise çok şey öğrenebilir. Özellikle de hedef kitle ile yakınlık kurma konusunda: Futol kulüpleri, taraftarlara ne kadar yakın olursa, taraftarlar bunu o derece ciddiye alıyor. Diğer bir nokta da fubolda yetenek avcılığı yapılması. Kilisenin de yeteneklerin peşinde düşmesini isterdim. 'İnanç konusunda güçlü tecrübeleri olan insanlar nerede ve biz onların gelişimine nasıl katkıda bulunabiliriz?' şeklinde bir arayışa gidilse keşke" diyor.
"Futbol, toplumdaki değer dönüşümünü yansıtıyor"
Almanya’daki Bochum Üniversitesi’nde çalışmalarını sürdüren Matthias Sellmann, tespitlerini bir adım daha ileriye götürerek, örneğin Alman milli takımının sahaya çıkışından, Alman toplumundaki değer dönüşümüne ilişkin ipuçları yakalanabileceğini öne sürüyor. Prof. Sellmann, “kutsal” olarak yüceltilen kavramların özündeki benzerliklere dikkat çekiyor.
Sellmann, “Hayranlık uyandıran ama aynı zamanda da korkutan şeyler ve bu ikisinin karışımı, insanların ‘kutsal’ kavramı üzerinde etkili. İnsanlar 'kutsal' karşısında derin saygı duyuyor ya da kendilerini feda etmeye hazır bir tutum benimsiyor. Kültürel bir kavram olan ‘kutsal' baz alındığında, futbolla ikisi arasında büyük paralellikler olduğu görülür" şeklinde konuşuyor.
Sellmann, tutkulu bir futbol taraftarının cenaze töreninden örnek veriyor. Taraftarın kabrine kramponlar konulması, cenazenin yönünün stadyumu göstermesi, taraftar korosunun da meteme eşlik etmesi gibi ritüellerin kendisini de düşünmeye teşvik ettiğini belirten Sellmann, futbolun bazıları için basit bir spor olarak değerlendirilemeyeceğini şu sözlerle özetliyor: “Yüreğin neye bağlıysa, senin tanrın odur.”Ancak tüm bu benzerliklere rağmen futbol sadece bir spor dalı, din değil. Prof. Sellmann, artık klasik spor jargonları arasındaki yer alan ‘futbol tanrısı’ ile "Hrıstiyanlığın tanrısı" arasında bir karşılaştırma yaparak, gerçek tanrının kaybedenlere karşı daha merhametli olduğunu söylüyor: “En belirgin fark tabii ki futbol tanırısına 'adil olmayan, anı anına uymayan, çelişkili, kaybedenlere hiçbir şans tanımayan ve insanları aldatan' gibi özelliklerin atfedilmesi. Tanrı ise yoksullara şans tanıyor. Tanrı bize imanı öğretmek için beşinci, altıncı, yedinci lige kadar düşüyor. Tanrı insanları tanrılaştırmıyor, insanlaştırıyor.”

Deutsche Welle Türkçe

Gottfried Bohl / Çeviri: Başak ÖzakEditör: Murat Çelikkafa

İşte Hak Savunucularının İlk 11'i!

2010-06-30T00:07:00.001+03:00

Af Örgütü, dünya kupasında mücadele eden takımların yanında kendi 11'ini açıkladı. Kenya, Filistin, Rusya ya da Peru'dan hak savuncularını bir araya getiren takım, rakiplerini ancak taraftar desteğiyle aşabilir. Güney Afrika'da devam eden dünya futbol kupası çekişmeli maçlara sahne olurken, Uluslararası Af Örgütü (UAÖ) de dünyanın farklı köşelerinden hak savunucularını buluşturan bir 11 oluşturdu. Direniş Birliği takımındaki tüm oyuncuların ortak hedefi herkes için eşitlik, onurlu bir yaşam ve adalet. UAÖ, takımın işinin zor olduğunu ama taraftar desteğiyle rakiplerini geçebileceğini söyledi ve herkesi desteğe çağırdı.
Takımdaki insan hakları savunma oyuncuları şöyle:
Mukhmed Gazdiev, Rusya: İnguşya cumhuriyetinden Gazdiev 2007'de kaçırılan oğlunu arıyor. Amacı güvenlik güçlerinin kaybetme olaylarındaki rolü konusunda farkındalık yaratmak.
Nataša Kandić, Sırbistan: Bir avukat ve insan hakları aktivisti olan Kandic eski Yugoslavya'nın 1990'lardaki dağılma sürecinde Sırp ordusu, polisi ve paramiliter örgütlerce işlenen savaş suçlarının cezasız kalmaması için çabalıyor.
Dhondup Wangchen, Çin ve Tibet: "Korkuyu Geride Bırakmak" başlıklı belgeseliyle Tibet'teki insan hakları ihlallerine dikkat çeken Wangchen 2008'den bu yana Çin'de hapishanede tutuluyor.
Şadi Sadr, İran: Birçok kadın hakkında verilen ölüm cezasını geri çevirmeyi başaran bir avukat. Aynı zamanda gazetecilik yapan Sadr, kadın hakları savunucusu.
Hac Sami Sadık, İsrail/ İşgal altındaki Filistin toprakları: İsrail işgali altındaki Batı Şeria'daki Akaba kasabasında yaşayan bir aktivist. Kasaba meclisinin başında olan Sadık, İsrail'in gündelik hayatın devamına getirdiği engelleri aşmak için mücadele ediyor.
Amina Janjua, Pakistan: Eşi 2005'te polis tarafından gözaltına alındı ve kaybedildi. Gerçeği öğrenmek konusunda kararlı olan Janjua, hükümeti yüzlerce kaybın akıbetini araştırmaya zorlamak için kampanya yürütüyor.
Joel Nana, Kamerun: Nana, tüm Afrika'da lezbiyen, gey, biseksüel ve transların (LGBT) sağlık hakkı için kampanya yürütüyor.
Peder Alejandro Solalinde, Meksika: Peder Solalinde hayatını mülteciler için sığınma alanları yaratmaya adamış durumda. Bu çabası yabancı düşmanı yerli halktan, çetelerden ve yerel yetkililerden baskı ve saldırılarla karşılaşmasına yol açtı.
Claudia Lema, Peru: Ülkedeki yerli kadınların doğum sırasında önlenebilir sebeplerden yaşamlarını yitirmesini engellemek için çalışıyor. Lema, ükümeti yerli kadınların sağlık ihtiyaçlarını sağlamaya zorluyor.
"P" (anonim), Güney Afrika: P ülkenin kırsal kesimlerinde kadınlara yönelik olumsuz tutumları değiştirmeyi amaçlayan bir topluluk aktivisti. Aynı zamanda ev içi şiddetle karşılaşan ya da HIV'yle yaşayan kadınlara somut destek sunuyor.Wilter Nyabate, Kenya: Nairobi'nin varoşlarında yaşayan Nyabate'nin iki çocuğu var, evin tek bakıcısı halinde; yine de birlikte yaşadığı topluluğun katlanılmaz yaşam şartlarını görünür kılmak için çalışıyor.

Bianet

Boyasız, sıvalı bir evde vuvuzelalı maçın huzuru..

2010-06-29T15:41:00.003+03:00

Brezilya-Şili karşılaşması öncesi Sao Paulo'nun kenar mahallelerinin birinde boyası yapılmamış sıvalı halde bir ev. Evin babası teleziyondan maçın başlamasını beklerken vuvuzela ile maça ısınıyor. Oğluna ise annesi Brezilya renklerinden bir 'maske' yapmaya çalışıyor. Aile boyu futbol sevgisinin olduğu bir ülkenin çoğunda yaşanan bir enstantane aslında bu. Futbolla yatıp futbolla hayatını geçirip futbolla kalkan ülke dün Güney Amerikalı rakibi Şili'yi 3-0 mağlup etti. İşte o evde muhtemelen gece son derecede bolca gürültülü ve nihayetinde huzurlu bitmiştir.

Aşırı makyaj hüzünlü bir şekilde aktı..

2010-06-28T00:53:00.003+03:00

Franck Lampard güzel bir aşırtma ile Alman kaleci Neuer'in üstünden topu atıyor. Top üst direğe çarpıyor ve sonra dışarıya çıkıyor. Uruguaylı hakem 'devam' diyor. 1 dakika sonra ekranlarda topun içeride olduğunu görüyoruz. Maç 2-1 iken yaşanan bu tablo skorun 2-2'ye gelmesine engel oluyor. Maç 4-1 sona eriyor Almanya çeyrek finale çıkıyor. 1966 Dünya Kupası'da çizgiden geçmeyen bir golün gol sayılması ile rakibi Almanya'yı eleyen İngiltere'yi 44 yıl sonra yine bir çizgi içi-çizgi dışı tartışması ile bu sefer kaybediyor. Maçın genelinde hakim olan Almanya. İki takımın bütün futbolcuları kendi liglerinde oynuyor. Premier Lig dünyanın en çok izlenen liglerinden biri. Almanya ise İngiltere, İspanya ve İtalya'dan sonra 4. sırada. Almanlar açık ara tribün doluluk oranlarından ilk sırada. Kadrolarında Brezilya, Gana, Türkiye ve Polonya kökenli oyuncular var fakat bunların çoğu ya Alman altyapılarına yetişmiş ya da uzun süredir Almanya'da oynayan oyuncular. Alt yapıdan birçok yeni oyuncu geliyor ve Bundesliga'da oynama fırsatı buluyorlar. Bundesliga UEFA bütçe disiplinine uymada da ön sıralarda. İngiltere'de bütçe sıkıntısı yaşayan Portsmouth iflas ederken Almanya'da herkes ayağını yorganına göre uzatıyor. Almanya tüm mevkilere oyuncuyu rahat bulur iken İngiltere sıkıntı çekiyor. Kaleci sıkıntısı, forvet sıkıntısı ve kanat oyuncusu sıkıntısı ile baş edemiyorlar. Yabancı oyuncuların Premier lige transferinde 'milli takımda belli sayı/süre oynama şartı' bile olan İngiltere kendi ayağına kurşun sıkmaya devam ediyor. Futbolun beşiğinde belki çok tempolu ve çok keyifli maçlar izliyoruz ama bu Premier Ligi'ne yapılan aşırı yatırım ve aşırı makyajın faturası İngiltere milli takımının suratında 'akıyor'.

Kingson'un yumruğu..

2010-06-27T01:46:00.003+03:00

Uzatmalara giden maçın son anları. Sol kanattan bir kesme yapılıyor. Gana'lı ve ABD'li 21 oyuncu ceza sahası içinde. ABD kalecisi Tim Howard bu pozisyon öncesindeki korner için kalesini terk edip Gana ceza sahasına gelmiş. Uzun bir vuruş. Tam ortaya. Önce Tim Hovard'ı görüyoruz havada. Sonra ellerini kullanma avantajı ile Gana kalecisi Richard Kingson (nam-ı diğer Faruk Gürsoy) yumruğu ile topu uzaklaştırıyor ve maç bitiyor. Gana Dünya Kupası'nda çeyrek finale çıkıyor. Boateng ve Gyan'ın golleri ile ABD'li Donovan'ın penaltından attığı gol maçın skorunu söylüyor: 2-1 Aslında bu kare maçın adamını da kazanan adamı da kaybeden adamını da bize net bir şekilde gösteriyor: Maçın adamı çok önemli gol pozisyonlarını kurtaran ya da başarılı bir şekilde savuşturan Gana kalecisi Kingson. Kaybeden ise Tim Howard'lı ABD. Afrika devam ediyor!

Seul'da kitlesel 'eylem'..

2010-06-26T21:05:00.002+03:00

Burası Seul. Seul saatine göre tam gece yarısı bir maç oynanıyor. 2002 Dünya Kupası'nın ev sahiplerinden biri olan Güney Kore'de ve Seul'da bu görüntüler çokça yaşanmıştı. Şimdi yine sefer 2010 Dünya Kupası'nda çeyrek final mücadelesi veren takımlarının Güney Kore ile olan maçlarını seyretmek için toplanmışlar (Uruguay Güney Kore'yi 2-1 yenerek çeyrek finale yükseldi.) Seul'da hayat durmuş. Ana caddelere dev ekranlar yerleştirilmiş ve herkesin gözü ekranlarda. Yüzbinlerce kişiyi 'otoriteye başkaldırmak, isyan etmek, protesto etmek' için bir devlet bu kadar organize edebilir mi? İşte sır burada: Bu insanlar yarın aynı sayıda toplanmayı başaramaz ya da başarsa da kendilerine yardımcı olan bir devlet yerine şiddet aygıtlarını polisini, askerini onların önüne dikmiş bir kudret görürsünüz. Dedik ya futbol her kapının kilidini açar diye!

Almanya, Robson, Gascoigne ve 1990...

2010-06-26T16:50:00.006+03:00

İngiltere ve Almanya'nın ikinci tur eşleşmeleri ardından İngiltere basını destansı bir ezeli rekabeti hatırlatmaya başladı okurlarına. 1990'da İtalya'daki Dünya Kupası finallerinde penaltılarla yarı finalde o zamanın Batı Almanyasına elenen İngilizler üzerinde o olayın yarattığı travma derin. 1966'da evsahipliği yaptıkları finalleri şampiyon olarak tamamlayan İngilizlerin sonraki 44 yılda kupaya en çok yaklaştıkları andı zira. Brehme'nin golüne Lineker'le cevap veren İngilizler, Stuart Pierce ile uzatma dakikalarında şutu direkten dönen Chris Waddle'ın penaltı atışlarını kaçırması ardından elenmişlerdi. Yalnızca elenmeleri değildi aslında travmatik yapan turnuvayı İngilizler için. Paul Gascoine'nin turnuvadaki ikinci sarı kartını o maçta görmesinden sonra finalde oynayamayacağı gerçeğiyle yüzleşmesi, gözyaşları.. Lineker'in takım arkadaşının kulağına bir şeyler söyledikten sonra yedek kulübesine dönüp ''Gaza'ya gözkulak olun, iyi görünmüyor'' işareti yapması. Waddle'ın penaltıyı kaçırmasından sonra Robson'un yüzüne yansıyan mağrur hüzün. Beckenbauer'i kutlamaya gidişi... Sonunda da Almanya, finalde Brehme'nin 85. dakikada attığı penaltı golüyle Arjantin'i yenip şampiyon olmuştu. İngilizler ise, üçüncülük maçında İtalya'ya 2-1 yenilmişlerdi. Bunların hepsi İngilizlerin hafızasında. Futbol tarihlerinin bu acılı sayfasını kapatmak istiyorlar. Şimdi futbolda olgunluk çağına gelen ''altın bir kuşağa'' sahip olduklarına, başlarında kupa kazanmasını bilen teknik direktörleriyle Afrika'dan zaferle döneceklerine inanıyor İngilizler... Ama karşılarında da Almanya olacak. Lineker'in veciz şekilde ifade ettiği, ''22 kişiyle oynanan, hakemin bir kaç hata yaptığı, sonunda da Almanların kazandığı bir oyun futbol'' sözü de akıllarında İngilizlerin. Pazar günü gerçekten dört gözle bekleyeceğimiz bir futbol hesaplaşması ufukta. Alper Balli/bbctürkçe